ÜNİVERSİTE ÖĞRENCİLERİNDE GÖÇMENLERE YÖNELİK OLUMSUZ TUTUMUN, EMPATİ VE GELECEK KAYGISI AÇISINDAN DEĞERLENDİRİLMESİ

Öz

Bu araştırmada, üniversite öğrencilerinde göçmenlere yönelik olumsuz tutum yan etkilerinin incelenmeye çalışılmıştır. Bu bağlamda, gelecek kaygısı ve empatinin göçmenlere yönelik olumsuz tutumu nasıl etkilediği araştırılmıştır. Araştırma nicel yöntemler kullanılarak yapılmıştır. Kartopu örnekleme yöntemi kullanılarak, 656 üniversite öğrencisine ulaşılmıştır. Araştırmada, Üniversite Öğrencileri İçin Gelecek Kaygısı Ölçeği, Göçmenlere Yönelik Olumsuz Tutum Ölçeği ve Toronto Empati Ölçeği kullanılmıştır. Ölçeklerden elde edilen veriler, çok boyutlu regresyon analizi ile analiz edilmiştir. Elde edilen veriler doğrultusunda, Toronto Empati Ölçeği’nden alınan puanlar ile Göçmenlere Yönelik Olumsuz Tutum Ölçeği’nden alınan puanlar arasında negatif yönde anlamlı bir ilişki bulunmaktadır. Göçmenlere Yönelik Olumsuz Tutum Ölçeği’nden alınan puanlar ile Gelecek Kaygısı Ölçeği’nden alınan puanlar arasında ise pozitif yönde anlamlı bir ilişki bulunmaktadır. Regresyon analizi için empati, gelecek kaygısı, cinsiyet, eğitim durumu ve göçmenlerin ülkemizdeki istihdama negatif yönde katkı yaptığı düşüncesi gibi değişkenlerden oluşan değişkenlerinden oluşan bir model kurulmuştur. Yapılan analiz sonucunda, modelin anlamlı sonuçlar verdiği görülmüştür. Bu bağlamda, katılımcıların eğitim düzeyi ve empatik tutumları arttıkça göçmenlere yönelik olumsuz tutumları azalma göstermektedir. Katılımcıların gelecek kaygıları arttıkça ve göçmenlerin ülkemizdeki istihdama negatif katkı sağladığı düşüncesi arttıkça göçmenlere yönelik olumsuz tutum artış göstermektedir. Sonuçlar cinsiyete göre anlamlı şekilde farklılaşmaktadır. Kadınların göçmenlere yönelik daha az olumsuz tutumlar içerisinde olduğu görülmüştür. Bu bağlamda değerlendirildiğinde, göçmenlere yönelik olumsuz tutumun azaltılması için empatik becerilere ve göç konusunda daha fazla yer veren müfredat programlarına ihtiyaç duyulduğu düşünülmektedir. Katılımcıların gelecek kaygıları, yalnızca içsel bir süreçten değil, sosyal ve politik etkenlerden de etkilendiği ve makro değişkenlere müdahale edilebilmesinin zorluğu değerlendirildiğinde, katılımcıların kaygı, korku gibi içsel uyaranlarla birlikte yaşamlarına devam edebilmelerini sağlayacak beceriler edinmeleri, göçmenlere yönelik olumsuz tutumu azaltıcı bir etki doğurabilir.

Anahtar Kelimeler

• göçmen
• üniversite öğrencisi
• tutum
• gelecek
• empati

Evaluation Of Negative Attitudes Towards Immigrants İn University Students İn Terms Of Empathy And Future Anxiety

Öz

In this study, we tried to examine the side effects of negative attitudes towards immigrants in university students. In this context, it was investigated how future anxiety and empathy affect negative attitudes towards immigrants. The research was conducted using quantitative methods. Using snowball sampling method, 656 university students were reached. Future Anxiety Scale for University Students, Negative Attitudes Towards Immigrants Scale and Toronto Empathy Scale were used in the study. The data obtained from the scales were analyzed by multidimensional regression analysis. In line with the data obtained, there is a significant negative relationship between the scores obtained from the Toronto Empathy Scale and the scores obtained from the Negative Attitudes Towards Immigrants Scale. There is a significant positive correlation between the scores obtained from the Negative Attitude Towards Immigrants Scale and the scores obtained from the Future Anxiety Scale. For regression analysis, a model consisting of variables such as empathy, future anxiety, gender, educational status and the idea that immigrants contribute negatively to employment in our country was established. As a result of the analysis, it was observed that the model yielded significant results. In this context, as the educational level and empathic attitudes of the participants increase, their negative attitudes towards immigrants decrease. As the future concerns of the participants increase and the opinion that immigrants contribute negatively to employment in our country increases.

Anahtar Kelimeler

• Migrant
• University
• Student
• Attitude
• Future

Kaynakça

1. Albiero, P., Matricardi, G., Speltri, D., & Toso, D. (2009). The assessment of empathy in adolescence: A contribution to the Italian validation of the “Basic Empathy Scale”. Journal Of Adolescence, 32(2), 393-408.
2. Adıgüzel, Y. (2016). Göç sosyolojisi. Ankara: Nobel Yayıncılık.
3. Akgün, R., & Çetin, H. (2018). Üniversite öğrencilerinin iletişim becerilerinin ve empati düzeylerinin belirlenmesi. Manas Sosyal Araştırmalar Dergisi, 7(3).
4. Aksoy Z. (2012). Uluslararası göç ve kültürlerarası iletişim. Uluslararası Sosyal Araştırmalar Dergisi, 5(20), 292-303.
5. Aykaç, M., & Aykaç, N. (2019). Yaratıcı drama temelli etkinliklerin kültürlerarası duyarlılık ve göçmen algısı üzerine etkisi. Yaratıcı Drama Dergisi, 14(1), 73-98.
6. Bruneau, E., Kteily, N., & Laustsen, L. (2018). The unique effects of blatant dehumanization on attitudes and behavior towards Muslim refugees during the European ‘refugee crisis’ across four countries. European Journal of Social Psychology, 48(5), 645-662.
7. Çağlayan, S. (2006). Göç kuramları, göç ve göçmen ilişkisi, Marmara Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, (17), 67-91.
8. Chiao, J. Y., & Mathur, V. A. (2010). Intergroup empathy: how does race affect empathic neural responses?. Current Biology, 20(11).

9. Çiftçi, H. (2018). Türkiye cumhuriyeti vatandaşlarının suriyeli sığınmacılara yönelik tutum, algı ve empatik eğilimlerinin analizi. Itobiad: Journal of the Human & Social Science Researches, 7(3).
10. Çoban, B. & Gülerce, H. (2023). Zorunlu göç sürecinde sığınmacılar ve yerel üniversite öğrencilerinin ilk karşılaşma deneyimleri. Sosyolojik Bağlam Dergisi, 4(1), 01-18. doi:10.52108/2757-5942.4.1.1
11. Doğan, F. & Ünal, S. (2021). Suriyeli göçmenlere yönelik ayrımcı, dışlayıcı söylem ve eylemlerin meşrulaştırıcı kaynakları: Mardin ili örneği. Sosyolojik Bağlam Dergisi, 2(3), 14-40. doi:10.52108/2757-5942.2.3.2
12. Erdoğan, M. M. (2022). Syrians barometer 2021: A framework for achieving social cohesion with Syrians in Türkiye. Retrieved February 18,2023,fromhttps://www.unhcr.org/tr/wpcontent/uploads/sites/14/2023/01/SB-2021-TR-MME-FINAL-19-Ocak-2023.pdf
13. Geylani, M. & Çiriş Yıldız, C. (2022). Üniversite öğrencilerinde gelecek kaygısı ölçeğinin geliştirilmesi: geçerlik ve güvenirlik çalışması. İnönü Üniversitesi Sağlık Hizmetleri Meslek Yüksekokulu Dergisi, 10(1), doi: 10.33715/inonusaglik.1011330
14. Göker, G. & Keskin, S. (2015). Haber medyası ve mülteciler: Suriyeli mülteciler Türk yazılı basınındaki temsili. İletişim Kuram ve Araştırma Dergisi, 41, 229-256.
15. Grigg, D.B. (1977). E.G. ravenstein and the ‘laws of migration’, Journal of Historical Geography, 3(1), 41-42.
16. Günay, G., Ersoy, A.F., Aydıner Boylu, A. & Kılıç, C. (2016). Göçmenlere yönelik olumsuz tutum ölçeğinin türkçe geçerlilik güvenirliği. Üçüncü Sektör Sosyal Ekonomi Dergisi, 54(4); 1827-1843.
17. Güney, Ü. & Konak, N. (2016). Bolu’da Suriyeli ve Iraklı sığınmacılar: Milliyetçilik, erillik ve vatandaşlık temelinde öteki algısı. Alternatif Politika Dergisi, 8(3), 505-535.
18. Hiott A.E., Grzywacz J.G., Davis S.W., Quandt S.A. & Arcury T.A,. (2008). Migrant farmworker stress: mental health implications. J Rural Health, (24), 32-39.
19. Hürriyetoğlu, H. (2019). Gruplar arası tehdit ve empatinin suriyeli göçmenlere yönelik açık ve örtük tutumlar üzerindeki etkisi. (Yayımlanmamış Yüksek Lisans tezi). Hacettepe Üniversitesi, Ankara.
20. Kağnıcı, D.Y. (2017). Suriyeli mülteci çocukların kültürel uyum sürecinde okul psikolojik danışmanlarına düşen rol ve sorumluluklar. İlköğretim Online, 16 (4), 1768-1776. DOI: 10.17051/ilkonline.2017.342990
21. Kaya, Ö.S. (2019). Does the perception of multiculturalism and altruism affect the attitude towards Syrians? A Study from the perspective of teacher candidates. SDU International Journal of Educational Studies, 6(2), 86-100. Doi: 10.33710/sduijes.612077
22. Kışlak, Ş. T., & Çabukça, F. (2002). Empati ve demografik değişkenlerin evlilik uyumu ile ilişkisi. Sosyal Politika Çalışmaları Dergisi, 5(5).
23. Kirkcaldy, B., Wittig, U., Furnham, A., Merbach, M., & Siefen, R. G. (2006). Health and migration. Psychosocial determinants. Bundesgesundheitsblatt, Gesundheitsforschung, Gesundheitsschutz, 49(9), 873-883.
24. Köse, A. M., Sunata, U., & Deniz, E. (2018). Sosyal baskınlık yönelimi ve empatinin Suriyeli sığınmacıların tehdit olarak algılanması ile ilişkileri: Çankaya ve Altındağ örnekleriyle bir yapısal eşitlik modeli. Sosyal Politika Çalışmaları Dergisi, 18(40/2), 283-314.
25. Miralles, A., Raymond, M., & Lecointre, G. (2019). Empathy and compassion toward other species decrease with evolutionary divergence time. Scientific reports, 9(1), 1-8.
26. Özcan, E. D. E. (2017). Çağdaş göç teorileri üzerine bir değerlendirme. İş ve Hayat, 2(4), 183-215.
27. Öztürk, M. S., & Yılmaz, N. (2021). Gençlerde empati düzeyi ve yasam tatmini arasındaki ilişkinin incelenmesi. Third Sector Social Economic Review, 56(1), 495-506.
28. Pagotto, L., Voci, A., & Maculan, V. (2010). The effectiveness of intergroup contact at work: Mediators and moderators of hospital workers' prejudice towards immigrants. Journal of Community & Applied Social Psychology, 20(4), 317-330.
29. Parsak, B., & Saraç, L. (2021). Beden eğitimi öğretmenlerinin göçmenlere yönelik tutumu. Milli Eğitim Dergisi, 50(1), 1105-1120.
30. Peterson, W. (1958) A general typology of migration, C.J. Jansen (der.) Readings in the Sociology of Migration (First Edition) içinde, Britain: Pergamon Press Ltd., 49-69.
31. Plieger, T., Marx, S., von Gagern, E., Bode, S., & Reuter, M. (2022). The negative impact of xenophobia on compassion with suffering out-group members is attenuated by trait empathy. Scientific Reports, 12(1).
32. Sirin, C. V., Valentino, N. A., & Villalobos, J. D. (2017). The social causes and political consequences of group empathy. Political Psychology, 38(3), 427-448.
33. Spreng, R. N., McKinnon, M. C., Mar, R. A. & Levine, B. (2009). The Toronto empathy questionnaire: scale development and initial validation of a factor-analytic solution to multiple empathy measures. Journal of Personality Assessment, 91(1), 62-71
34. Şen, G., & Keskin, H. Ş. (2019). Türkiye’deki kamu yönetimi öğrencilerinin Suriyeli sığınmacılara ilişkin tutumları. Manas Sosyal Araştırmalar Dergisi, 8(2), 1958-1974.
35. Şengül, F. N. (2022). Türkiye’de yaşayan göçmenlere yönelik tutumlar: üniversite öğrencileri örneği. Sosyal Bilimler Akademi Dergisi, 5 (2) , 120-140 . Doı: 10.38004/Sobad.1145410
36. Topbaş, F. (2007) İç Göçün Belirleyicileri Üzerine Ekonometrik Bir Model Çalışması: 2000 -Türkiye Örneği, Yayımlanmamış Doktora Tezi, Karadeniz Teknik Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Trabzon.
37. Totan, T., Dogan, T. & Sapmaz, F. (2012). The toronto empathy questionnaire: evaluation of psychometric properties among turkish university students. Eurasian Journal of Educational Research, 46, 179-198.
38. Tuzcu, A., & Bademli, K. (2014). Göçün psikososyal boyutu. Psikiyatride Güncel Yaklaşımlar, 6(1), 56-66.
39. Unkelbach, C., Forgas, J. P., & Denson, T. F. (2008). The turban effect: The influence of Muslim headgear and induced affect on aggressive responses in the shooter bias paradigm. Journal of Experimental Social Psychology, 44(5), 1409-1413.
40. Walter, H. (2012). Social cognitive neuroscience of empathy: Concepts, circuits, and genes. Emotion Review, 4(1), 9-17.
41. Yaman, Ö.M, (2013). Apaçi gençlik gençlerin toplumsal davranış ve yönelimleri: istanbul'da "apaçi" altkültür grupları üzerine nitel bir çalışma. İstanbul: Açılım Kitap.