Discussion of the evaluation processes of ethical complaints in disciplinary boards within the context of public institutions

Öz

Ethical principles in public services play a fundamental role in the reliability and effectiveness of the state. Public officials' adherence to ethical values is not only crucial for fulfilling their professional responsibilities but also for reinforcing public trust. Ethical violations should not be viewed as individual irresponsibility but as a significant issue that leads to a loss of societal trust. Disciplinary boards are the key mechanisms for overseeing whether public officials comply with ethical principles and for evaluating violations. The effective operation of these boards is critical for preventing ethical violations and applying necessary sanctions. However, certain provisions in Article 38 of the regulation concerning Law No. 5176 on the Establishment of the Public Officials Ethics Board and Amendments to Certain Laws create a situation that contradicts the relevant law and creates ambiguity in the duties of the disciplinary boards. In this critical review, it is emphasized that ethical complaints should be investigated by disciplinary superiors and examined by disciplinary boards, and it is suggested that the regulation in question be amended to eliminate its contradiction with the law.

Anahtar Kelimeler

• Ethical complaint
• Disciplinary board
• Ethical violation decisions

Etik şikayetlerin disiplin kurullarında incelenme ve karar süreçlerinin kamu kurumları bağlamında tartışılması

Öz

Kamu hizmetlerinde etik ilkeler, devletin güvenilirliği ve etkinliği açısından temel bir rol oynamaktadır. Kamu görevlilerinin etik değerlere uygun hareket etmeleri, sadece mesleki sorumluluklarının ötesinde, toplumsal güvenin pekiştirilmesi için de hayati öneme sahiptir. Etik ihlaller, bireysel bir sorumsuzluk olarak değil, toplumsal güven kaybına yol açan ciddi bir sorun olarak ele alınmalıdır. Disiplin kurulları, kamu görevlilerinin etik ilkelere uygun hareket edip etmediklerini denetleyen ve ihlalleri değerlendiren temel mekanizmalardır. Bu kurulların etkin işleyişi, etik ihlallerin önlenmesi ve gerekli yaptırımların uygulanması açısından kritik bir öneme sahiptir. Ancak, 5176 sayılı Kamu Görevlileri Etik Kurulu Kurulması ve Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılması Hakkında Kanun’a ilişkin yönetmeliğin 38’inci maddesinde yer alan bazı hükümler, ilgili Kanun’a aykırı bir durum oluşturmakta ve disiplin kurullarının görevlerinde belirsizlik oluşturmaktadır. Bu eleştirel incelemede, etik şikayetlerin disiplin amirlerince soruşturulması ile disiplin kurulları tarafından incelenmesi gerektiği vurgulanarak, söz konusu yönetmeliğin kanuna aykırılığının giderilmesi önerilmektedir.

Anahtar Kelimeler

• Etik şikayet
• Disiplin kurulu
• Etik ihlal kararları

Kaynakça

1. Almaz, F. (2021). Türkiye’de iş ahlakı ve iş etiği üzerine yapılmış lisansüstü tezlerin analizi: Sistematik derlemeye dayalı nitel bir araştırma. İş Ahlakı Dergisi, 14(2), 329–363. https://doi.org/10.12711/tjbe.2021.14.2.2285
2. Altun, M., Sayer, A., & Barutçu, A. (2013). Kamu görevlileri etik kurulu kararları ışığında kamuda görülen etik dışı davranışlar ve yolsuzluklar. Sayıştay Dergisi, (91), 33–55. https://dergipark.org.tr/tr/pub/sayistay/article/919131
3. Arıcıoğlu, M. A., & Tutan, A. (2008). Etik etkisini geliştirme modeli ve bir uygulama. Erciyes Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, 30, 47–76. https://dergipark.org.tr/en/download/article-file/66498
4. Bilgi Edinme Hakkı Kanunu, (2003), T. C. Resmi Gazete, 25269. https://www.mevzuat.gov.tr/mevzuat?MevzuatNo=4982&MevzuatTur=1&MevzuatTertip=5
5. Borţea, A. N. (2021). Ethics and efficiency of communication during COVID-19 Pandemic; Role of public administration digitalization. In A. Grigorescu & V. Radu (vol. ed.), Lumen Proceedings: Vol. 15. 2nd International Conference Global Ethics- Key of Sustainability (GEKoS) (pp. 250–261). Iasi, Romania: LUMEN Publishing House.https://doi.org/10.18662/lumproc/gekos2021/22 Bowman, J. S., & West, J. P. (2018). Public service ethics: Individual and institutional responsibilities. Routledge.
6. Çiçek, H. G., & Ökten, A. (2024). Yeni kamu yönetimi felsefesinin kamu hizmetinde kalite ve performans anlayışı. Gümrük ve Ticaret Dergisi, 11(35), 7–24. https://izlik.org/JA94TM53TL Denhardt, J. V., & Denhardt, R. B. (2015). The new public service: Serving, not steering (Expanded ed.). Routledge. https://doi.org/10.4324/9781315699196
7. Devlet Memurları Disiplin Yönetmeliği. (2021). T. C. Resmi Gazete, 31470. https://www.mevzuat.gov.tr/mevzuat?MevzuatNo=3935&MevzuatTur=21&MevzuatTertip=5
8. Dilekçe Hakkının Kullanılmasına Dair Kanun, (1984), T. C. Resmi Gazete, 18571. https://www.mevzuat.gov.tr/mevzuat?MevzuatNo=3071&MevzuatTur=1&MevzuatTertip=5#kanunlar

9. Hünkaroğlu, M. (2022). Etik kodlar ihtilaf teorisi. Kitapyurdu Doğrudan Yayıncılık. Kamu Görevlileri Etik Davranış İlkeleri ile Başvuru Usul ve Esasları Hakkında Yönetmelik, (2005), T. C. Resmi Gazete, 25785. https://www.mevzuat.gov.tr/mevzuat?MevzuatNo=8044&MevzuatTur=7&Mevzua tTertip=5 Kamu Görevlileri Etik Kurulu Kurulması ve Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılması Hakkında Kanun, (2004), T. C. Resmi Gazete, 25486. https://www.mevzuat.gov.tr/mevzuat?MevzuatNo=5176&MevzuatTur=1&Mevzua tTertip=5
10. National Audit Office (NAO). (2014). Making a whistleblowing policy work. https://www.nao.org.uk/wp- content/uploads/2015/03/Making-awhistleblowing-policy-work.pdf.
11. Önen, S. M., & Yıldırım, A. (2014). Kamu yönetiminde etik denetimi: OECD ülkeleri örneği. Akademik Yaklaşımlar Dergisi, 5(1), 103–126. https://dergipark.org.tr/tr/pub/ayd/article/46193
12. Özdemir, M. (2008). Kamu yönetiminde etik. Uluslararası Yönetim İktisat ve İşletme Dergisi, 4(7), 177–193. https://dergipark.org.tr/tr/pub/ijmeb/article/750717
13. Şahin, Y., (2016). Kamu görevlileri etik kurulu’nun etkinliğinin değerlendirilmesi saha araştırması raporu, Yayınlanmamış Rapor.
14. Tuğan, E. N., & Ömürgönülsen, U., (2020). Kamu yönetimi alanında yazılan etik konulu lisansüstü tezlerin içerik analizi. Karadeniz Sosyal Bilimler Dergisi, 12(23), 454–472. https://dergipark.org.tr/tr/pub/ksbd/article/828304
15. Uzun, Y., (2018). Yüksek Denetim Kurumları etik denetim uygulamaları. Sayıştay Dergisi, 111, 9–42. https://dergipark.org.tr/tr/pub/sayistay/article/919281
16. Yaman, A. (2018). Kamu yönetiminde performans denetiminin iş süreçlerine etkisi. Kafkas Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, 9(17), 281–295. https://dergipark.org.tr/tr/pub/kauiibf/article/579060
17. Yıldız, G. (2018). Türk kamu yönetiminde siyasetin bürokrasiyi şekillendirmesi üzerine bir değerlendirme. Ufuk Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 7(13), 91–108. https://dergipark.org.tr/tr/pub/ufuksbedergi/article/815049