Kültür Konulu Haber Metinleri Üzerine Metindilbilimsel Bir İnceleme

Öz

Metindilbilim ölçütlerinin ortaya çıkarılmasıyla birlikte metinler üzerinde yapılan çalışmalar oldukça artmıştır. Bu çalışmada da öncelikle metin ve metindilbilim kavramları açıklanarak metnin önemi üzerinde durulmuş ardından metinsellik ölçütlerinin neler olduğu açıklanmıştır. Daha sonra bu ölçütlere dayanarak bir haber metni ele alınıp incelenmiştir. İnceleme sonucunda haber metinlerinin nasıl bir yapıda ve nasıl bir üslupta oluşturulduğu görülmüştür.

Anahtar Kelimeler

• Metin
• Metindilbilim
• Metinsellik Ölçütleri
• Metindilbilimsel Çözümleme
• Haber Metinleri

A TEXT-LINGUISTIC STUDY ON CULTURE THE-MED NEWS TEXTS

Öz

With the establishment of criteria in text linguistics, there has been a notable increase in studies conducted on texts. In this study, we begin by elucidating the concepts of text and text linguistics, emphasizing the importance of texts. Subsequently, we expound upon the criteria for textuality. Then, based on these criteria, we examine a news text, leading to insights into the structure and style in which news texts are constructed.

Anahtar Kelimeler

• Text
• Text Linguistics
• Criteria of Textuality
• Text Linguistic Analysis
• News Texts

Kaynakça

1. Anadolu Ajansı. (2022). Cemal Aydın eserlerini tercüme ettiği Garaudy'nin Batı resmine bakışını anlattı. Haberler, Kültür Sanat Haberleri. Sabah.com.tr web sitesinden 28 Ekim 2023 tarihinde https://www.aa.com.tr/tr/kultur/cemal-aydin-eserlerini-tercume-ettigi-garaudynin-bati-resmine-bakisini-anlatti/2629803 adresinden erişildi.
2. Akçataş, A. (2020). Metindilbilim. Boz, E. (ed.), (2020), Dilbilim Teorik ve Uygulamalı Alanlar içinde (ss. 91-145). Ankara: Gazi Kitabevi.
3. Aksan, M. ve Aksan, Y. (1991). Metin Kavramı ve Tanımları. Dilbilim Araştırmaları Dergisi, 2, 90-104. http://dad.boun.edu.tr/tr/download/article-file/303060
4. Aşkın Balcı, H. (2018). Metindilbilimin ABC’si, İstanbul: Say Yayınları.
5. Ayata Şenöz, C. (2005). Metindilbilim ve Türkçe, İstanbul: Multilingual.
6. Aydın, İ. ve Torusdağ, G. (2014). Türkçe Öğretimi Çerçevesinde Yazınsal Bir Metin Çözümleme Örneği Olarak Refik Halit Karay’ın Garip Bir Hediye’si. Uluslararası Türkçe Edebiyat Kültür Eğitim (TEKE) Dergisi, 3, 109-134. https://dergipark.org.tr/tr/download/article-file/136969
7. Bölükbaş, F. (2010). Metindilbilimsel Çözümleme: Muzaffer İzgü’nün Yedi Uyurlar Öyküsü. Folklor/Edebiyat Dergisi, 16, 99-116. https://dergipark.org.tr/tr/download/article-file/255282
8. Coşkun Ögeyik, M. (2010). Metindilbilim Ölçütleriyle Yabancı Dil Sınavlarının Değerlendirilmesi: ÜDS Sınavından Örnek Bir Betimleme Çalışması. Milli Eğitim Dergisi, 40,151-166. https://dergipark.org.tr/tr/download/article-file/442764

9. Dilidüzgün, Ş. (2021). Metindilbilim ve Türkçe Öğretimi Uygulamalı Bir Yaklaşım, Ankara: Anı Yayıncılık.
10. Günay, D. (2007). Metin Bilgisi, İstanbul: Multilingual.
11. Gürgün, H. (2016). Metindilbilimsel Yöntem ile Çözümlenen Sait Faik’in Dülger Balığının Ölümü’nde İnsanın Doğaya Tahakkümü ve Ötekileştirilmesi. Uluslararası Türkçe Edebiyat Kültür Eğitim (TEKE) Dergisi, 5, 1841-1882. https://dergipark.org.tr/tr/download/article-file/265079
12. Koşumcu, S. (2023). Yalan Haber Metinleri Üzerine Eleştirel Söylem Çözümlemesi: Ulusal Basın Örneği. Korkut Ata Türkiyat Araştırmaları Dergisi, 12, 808-840. https://dergipark.org.tr/tr/download/article-file/330544
13. Taşıgüzel, S. (2004). İlköğretim Türkçe Ders Kitaplarında Öğretici Nitelikteli Metinlerdeki Eşdizimsel Örüntülemelerin Görünümü. Dil Dergisi, 125, 72-87. https://dergipark.org.tr/tr/download/article-file/780665
14. Torusdağ, G. ve Aydın, İ. (2022). Metindilbilim ve Örnek Metin Çözümlemeleri, Ankara: Pegem Akademi.