Spekülatif Sermayenin Türkiye’nin Ekonomik, Siyasal, Toplumsal ve Kültürel Egemenliği Üzerindeki Etkisi: Yönetim Bilimi Temelinde Bir İnceleme
Öz
Son yarım yüzyılda küresel finansallaşma olgusu gelişmekte olan ülkelerde ekonomik ve siyasal yapıları derinden etkilemiştir. Türkiye özelinde spekülatif sermayenin ülkenin ekonomik, siyasal, toplumsal ve kültürel egemenliği üzerindeki etkileri bu çalışmada incelenmektedir. Nitel bir vaka çalışması olarak tasarlanan araştırmada birincil ve ikincil veriler birlikte kullanılmıştır. Bu kapsamda uzmanlarla yarı yapılandırılmış 15 derinlemesine mülakat gerçekleştirilmiş ve ilgili literatür taranmıştır. Elde edilen bulgular, kısa vadeli spekülatif sermaye akımlarının Türkiye ekonomisinde ciddi dalgalanmalara yol açtığını, ülkeyi dış finansmana bağımlı ve makroekonomik açıdan kırılgan hale getirdiğini göstermektedir. Siyasal alanda finansal çıkar gruplarının karar alma süreçlerini etkilemeye çalıştığı tespit edilmiştir. Toplumsal düzeyde finansallaşma, gelir dağılımını olumsuz etkileyip eşitsizlikleri derinleştirmiş, hane halkı borçluluğunu artırarak finansal risk ve belirsizlikleri geniş kitlelere yansıtmıştır. Kültürel olarak finansal zihniyetin topluma nüfuz ettiği gözlemlenmiştir. Bulgular, “finansal totalitarizm” olgusunun Türkiye’de kısmen tezahür ettiğine işaret etmektedir. Sonuç bölümünde, spekülatif sermayenin olumsuz etkilerini azaltmak ve finansal bağımsızlığı güçlendirmek için Türkiye özelinde alınabilecek politika önlemleri tartışılmıştır.
Anahtar Kelimeler
Kaynakça
- Aalbers, M. B. (2016) The Financialization of Housing: A Political Economy Approach. Routledge.
- Bakır, C., & Öniş, Z. (2010). The regulatory state and Turkish banking reforms in the age of Post-Washington consensus. Development and Change, 41(1), 77-106.
- Blackburn, R. (2002). Banking on Death or, Investing in Life: The History and Future of Pensions. Verso.
- Bruff, I. & Tansel, C.B. (2020). Authoritarian Neoliberalism: Philosophies, Practices, Contestations. Routledge.
- Dicken, P. (2011). Global Shift: Mapping the Changing Contours of the World Economy (6th ed.). Guilford Press.
- Dore, R. (2002). Stock Market Capitalism and its Regulation. New Political Economy, 7(1), 115-121.
- Dore, R. (2008). Financialization of the Global Economy. Industrial and Corporate Change, 17(6), 1097-1112.
- Epstein, G. (2005). Financialization and the World Economy. Edward Elgar.
Ayrıntılar
Birincil Dil
Türkçe
Konular
Uluslararası Siyaset, Siyaset Bilimi (Diğer), Küreselleşme, Uluslararası İlişkilerde Siyaset
Bölüm
Araştırma Makalesi
Yazarlar
Yayımlanma Tarihi
26 Mart 2026
Gönderilme Tarihi
23 Şubat 2026
Kabul Tarihi
13 Mart 2026
Yayımlandığı Sayı
Yıl 2026 Cilt: 2 Sayı: 1