Yönlendirilmiş Trafik Etkisi Altında Kentsel Hava Kalitesi ve Gürültü İncelemesi: Alifuatpaşa, Sakarya Örneği
Öz
Araç trafiği, modern kentsel alanlarda kaçınılmaz bir gerçeklik olsa da önemli çevresel sorunları beraberinde getirmektedir. Son yıllarda artan araç sahipliğine paralel olarak ulaşım kaynaklı artan gürültü ve partikül madde (PM) kirliliği, solunum ve kardiyovasküler hastalıklar gibi sağlık sorunlarıyla ilişkilendirilmektedir. Gürültü ve partikül madde kirliliğinin, halkın refahı ve sürdürülebilir kentsel gelişim için anlaşılması ve yönetilmesi büyük önem taşımaktadır. Bu çalışmada, Sakarya ili Geyve ilçesi Alifuatpaşa Mahallesi’nin partikül (PM2.5 ve PM10) ve gürültü düzeyleri saha ölçümleri ile değerlendirilmiştir. Ankara-İstanbul yüksek hızlı tren (YHT) güzergahı üzerinde bulunan bölgede, raylı sistem altyapı çalışmaları sebebi ile Geyve girişinde kapatılan hemzemin geçit bölgedeki endüstriyel tesislere ve iç kesimlere olan ulaşımı Alifuatpaşa üzerinden yapılmaya zorlamış; bu durum ise bölgedeki araç yoğunluğu ve kompozisyonunu önemli ölçüde değiştirmiştir. Yapılan çalışmada, ilgili yönlendirilmiş trafik güzergahı üzerinde 8 farklı noktada alınan PM2.5, PM10 ve gürültü ölçümleri mevcut standartlar bakımında değerlendirilmiştir. Yapılan ölçümlerde gürültü düzeylerinin izin verilen sınırların üst seviyelerinde ve zaman zaman da sınırı aşan düzeylerde olduğu; partikül madde kirliliğinin ise mevcut sınırların çok üzerinde olduğu tespit edilmiştir. Mevcut trafik şartlarında çevresel etkilerin dikkate alınması gerekliliğinin yanında, özellikle kısa süreli olmayan yönlendirilmiş trafik durumlarında oluşabilecek kirlilik artışının izlenmesi ve gerekli önlemlerin alınması toplum sağlığı ve adalet anlayışı bakımından önemlidir.
Anahtar Kelimeler
Yönlendirilmiş Trafik, Ulaşım planlama, Gürültü, Partikül madde kirliliği, Ulaşımın çevresel etkileri
Etik Beyan
Yapılan çalışmada araştırma ve yayın etiğine uyulmuştur.
Kaynakça
- Aktürk, N., Akdemi̇r, O., & Üzkurt, İ. (2003). Trafi̇k Işık Süreleri̇ni̇n Neden Olduğu Çevresel Taşıt Gürültüsü. Fak. Der. J. Fac. Eng. Arch. Gazi Univ. Cilt, 18(1), 71–87.
- Askariyeh, M. H., Venugopal, M., Khreis, H., Birt, A., & Zietsman, J. (2020). Near-Road Traffic-Related Air Pollution: Resuspended PM2.5 from Highways and Arterials. International Journal of Environmental Research and Public Health, 17(8), 2851. https://doi.org/10.3390/ijerph17082851
- Atmaca, E., & Peker, İ. (1999). Sivas’ ta trafik gürültüsü. Ekoloji Çevre Dergisi, 8(30), Article 30.
- Baloye., D., & Palamuleni, L. (2015). A Comparative Land Use-Based Analysis of Noise Pollution Levels in Selected Urban Centers of Nigeria. International Journal of Environmental Research and Public Health, 12(10), 12225–12246. https://doi.org/10.3390/ijerph121012225
- Bigazzi, A. Y., & Rouleau, M. (2017). Can traffic management strategies improve urban air quality? A review of the evidence. Journal of Transport & Health, 7, 111–124. https://doi.org/10.1016/j.jth.2017.08.001
- Cuci, Y., & Polat, E. E. (2015). Gaziantep ’ in Trafik Kaynaklı Hava Kirliliğinin Belirlenmesi. KSU Mühendislik Bilimleri Dergisi, 18(2), 11.
- Delikanlı, N. E., Yücedağ, C., & Kapdı, A. (2014). Bartın Kentinde Araç Trafiğinden Kaynaklı Gürültü Kirliliği Üzerine Bir Ön Çalışma. Bartın Üniversitesi Mühendislik ve Teknoloji Bilimleri Dergisi, 2(2), 21–40.
- Doğan, C. (2008). Bir Odanın Doğal Havalandırılmasının Sayısal Analizi. Gazi Üniversitesi.
- Dülgeroğlu, A. (2002). Trafik ve Çevre Etkisi. Uluslararası Trafik ve Yol Güvenliği Kongresi. https://www.trafik.gov.tr/kurumlar/trafik.gov.tr/Arsiv/SiteAssets/Yayinlar/Bildiriler/pdf/A1-80.pdf
- Dzhambov, A., & Dimitrova, D. (2014). Urban green spaces′ effectiveness as a psychological buffer for the negative health impact of noise pollution: A systematic review. Noise and Health, 16(70), 157. https://doi.org/10.4103/1463-1741.134916
kapsamında lisanslanmıştır.