Araştırma Makalesi

Hava Savunma Sistemlerinin Performansının Entropi Ağırlıklı TOPSİS Yöntemi İle Değerlendirilmesi

Cilt: 21 Sayı: 1 2 Mayıs 2025
Savunma Bilimleri Dergisi Kapak
Savunma Bilimleri Dergisi
PDF İndir

Hava Savunma Sistemlerinin Performansının Entropi Ağırlıklı TOPSİS Yöntemi İle Değerlendirilmesi

Öz

Teknolojik gelişmelerle birlikte ülkelerin milli savunma konusunda öncelik verdikleri konulardan biri de iyi bir hava savunma sistemine sahip olmaktır. Etkili bir hava savunma sisteminin performansı ise birçok kritere bağlıdır. Bu kriterleri dikkate alarak iyi bir hava savunma sistemine sahip olunması, ülkeler için önemli bir karar verme problemidir. Bu çalışmada bir hava savunma sistemi üzerinde etkili olan kriterler dikkate alınarak karar verme problemi matematiksel olarak çözülmüştür. Dünya savunma sektörü piyasasında bulunan hava savunma sistemlerinden verilerine ulaşılabilen 34 sistem, çalışmanın alternatiflerini oluşturmuştur. Modelin kriterleri ise dört ana başlık altında ele alınmıştır. Radar faktörü altında 3, füze ve mermi grubu faktörü altında 3, maliyet faktörü altında 2 ve son olarak lojistik faktörü altında 2 olmak üzere toplam 10 kriter performans değerlendirmesi için kullanılmış ve bu değerlendirme TOPSİS yöntemi ile yapılmıştır. Her bir kriterin performans üzerindeki önem düzeyi Entropi yöntemi kullanılarak belirlenmiştir. Entropi yöntemi ile elde edilen sonuçlara göre füze ve mermi faktörü altında yer alan “yeniden mevzilenme süresi/yeteneği” ile lojistik faktörü altında yer alan “etkili menzil” kriterlerinin performans üzerinde en fazla etkili oldukları görülmüştür. Kriter ağırlıkları da dikkate alınarak yapılan performans sıralamasında Rus menşeli S-300, Çin menşeli HQ-9 (FD-2000) ve Fransa-İtalya menşeli EUROSAM ASTER 30 sistemleri, ilk üç sırada yer almıştır. Elde edilen sonuçlara göre son üç sırada ise ABD menşeli ESSM, Patriot PAC-3 ve THAAD hava savunma sistemleri yer almıştır.

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

  1. [1] Douhet, G., "The Command of the Air, Washington, D.C. " : Office of Air Force History, 1983.
  2. [2] Kabak, M., “Türk Silahlı Kuvvetlerinde Hava Savunma Silahlarının Etkinliğinin Belirlenmesi ve Hava Savunma Bataryasının Yeniden Yapılandırılması”, Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi, Fen Bilimleri Enstitüsü, İstanbul Teknik Üniversitesi, 2001.
  3. [3] Aydın, Y., Eren, T., "Hava Savunma Sanayii Alt Yüklenici Seçiminde Bulanık Mantık Altında Çok Kriterli Karar Verme ve Hedef Programlama Yöntemlerinin Kullanılması", Journal of Aviation, 2(1), 10-30., 2018.
  4. [4] Duman, İ., "Çok Ölçütlü Karar Verme Yöntemleriyle Hava Savunma Sistemi Seçimi", Yüksek Lisans Tezi, Fen Bilimleri Enstitüsü, Kütahya Dumlupınar Üniversitesi, 2019.
  5. [5] Özcan, S., Türker, A.K., Ersöz, S., İfraz, M., Tebrizcik, S. "Çok Kriterli Karar Verme Yöntemleri Kullanılarak Türkiye Cumhuriyeti İçin Bir Hava Savunma Sistemi Seçimi", 2. Uluslararası Malzeme Mühendisliği ve İleri İmalat Teknolojileri Kongresi (IMEAMTC’23), 2023.
  6. [6] Taşdemir, S., "Nokta Hava Savunma Sistemlerinin Konuş Yeri Seçimi İçin Çok Kriterli Yaklaşımlar", Fen Bilimleri Enstitüsü, Mühendislik Fakültesi, Endüstri Mühendisliği, Hacettepe Üniversitesi, Ankara, 2021.
  7. [7] S. Taşdemir and S. Atan, “Non-linear programming model proposal for mutual support distance of air defence systems”, J. Decis. Anal. Int. Comp., vol. 4, no. 1, pp. 165–175, Oct. 2024.
  8. [8] Tür, E., "Yerden Havaya Hava Savunma Tarihçemiz", 2022.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Karar Desteği ve Grup Destek Sistemleri

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yazarlar

Erken Görünüm Tarihi

19 Ocak 2025

Yayımlanma Tarihi

2 Mayıs 2025

Gönderilme Tarihi

14 Mart 2024

Kabul Tarihi

13 Kasım 2024

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2025 Cilt: 21 Sayı: 1

DOI

https://doi.org/10.17134/khosbd.1452715

IZ

https://izlik.org/JA57XS93FR

Kaynak Göster

RIS / Bibtex
APA
Ediz, A., Altan, Ş., & Taşdemir, S. (2025). Hava Savunma Sistemlerinin Performansının Entropi Ağırlıklı TOPSİS Yöntemi İle Değerlendirilmesi. Savunma Bilimleri Dergisi, 21(1), 13-32. https://doi.org/10.17134/khosbd.1452715
AMA
1.Ediz A, Altan Ş, Taşdemir S. Hava Savunma Sistemlerinin Performansının Entropi Ağırlıklı TOPSİS Yöntemi İle Değerlendirilmesi. Savunma Bilimleri Dergisi. 2025;21(1):13-32. doi:10.17134/khosbd.1452715
Chicago
Ediz, Ayşe, Şenol Altan, ve Salih Taşdemir. 2025. “Hava Savunma Sistemlerinin Performansının Entropi Ağırlıklı TOPSİS Yöntemi İle Değerlendirilmesi”. Savunma Bilimleri Dergisi 21 (1): 13-32. https://doi.org/10.17134/khosbd.1452715.
EndNote
Ediz A, Altan Ş, Taşdemir S (01 Mayıs 2025) Hava Savunma Sistemlerinin Performansının Entropi Ağırlıklı TOPSİS Yöntemi İle Değerlendirilmesi. Savunma Bilimleri Dergisi 21 1 13–32.
IEEE
[1]A. Ediz, Ş. Altan, ve S. Taşdemir, “Hava Savunma Sistemlerinin Performansının Entropi Ağırlıklı TOPSİS Yöntemi İle Değerlendirilmesi”, Savunma Bilimleri Dergisi, c. 21, sy 1, ss. 13–32, May. 2025, doi: 10.17134/khosbd.1452715.
ISNAD
Ediz, Ayşe - Altan, Şenol - Taşdemir, Salih. “Hava Savunma Sistemlerinin Performansının Entropi Ağırlıklı TOPSİS Yöntemi İle Değerlendirilmesi”. Savunma Bilimleri Dergisi 21/1 (01 Mayıs 2025): 13-32. https://doi.org/10.17134/khosbd.1452715.
JAMA
1.Ediz A, Altan Ş, Taşdemir S. Hava Savunma Sistemlerinin Performansının Entropi Ağırlıklı TOPSİS Yöntemi İle Değerlendirilmesi. Savunma Bilimleri Dergisi. 2025;21:13–32.
MLA
Ediz, Ayşe, vd. “Hava Savunma Sistemlerinin Performansının Entropi Ağırlıklı TOPSİS Yöntemi İle Değerlendirilmesi”. Savunma Bilimleri Dergisi, c. 21, sy 1, Mayıs 2025, ss. 13-32, doi:10.17134/khosbd.1452715.
Vancouver
1.Ayşe Ediz, Şenol Altan, Salih Taşdemir. Hava Savunma Sistemlerinin Performansının Entropi Ağırlıklı TOPSİS Yöntemi İle Değerlendirilmesi. Savunma Bilimleri Dergisi. 01 Mayıs 2025;21(1):13-32. doi:10.17134/khosbd.1452715

Cited By

Hibrit Savaş Perspektifinden Yer Altı Operasyonlarının Çok Kriterli Karar Verme Yöntemleri ile Değerlendirilmesi

Savunma Bilimleri Dergisi

https://doi.org/10.17134/khosbd.1787090


https://trdizin.gov.tr/
TRDizinlogo_live-e1586763957746.png