Sartre'ın Erostrate öyküsündeki Hilbert’in gerçek çoklu öldürme faillerinin karakteri bağlamında psikolojik analizi

Öz

Fransız filozof Jean Paul Sartre’ın “Erostrate” öyküsünün kahramanı Hilbert, kurbanlarını rastgele seçip cinayetler işleyerek kötü bir şöhrete sahip olmak isteyen bir karakteri temsil etmektedir. Bu çalışmada Sartre tarafından kurgulanan Hilbert karakteri ile yakın geçmişte cinayetler işleyen gerçek çoklu öldürme faillerinin tutum ve davranışlarıyla geçmişteki yaşantıları birbirleriyle karşılaştırılmıştır. Çalışmanın sonunda öykünün kahramanı Hilbert ile gerçek çoklu öldürme faillerinin özellikle tutum ve davranışlarında benzerliklerin bulunduğu tespit edilmiştir. Bu benzerliklerden en önemlileri, kötü de olsa bir şöhrete sahip olmak istemeleri ve insanlardan başka bir ifadeyle toplumdan nefret etmeleridir. Çalışmanın son bölümünde ise Hilbert karakteri psikolojik açıdan analiz edilmiştir. Çalışmanın sonunda yazar Sartre tarafından Hilbert’in obsesif ve kompülsif davranışlar ortaya koyan narsist ve mizantropist bir karakter olarak kurgulandığı anlaşılmıştır. Çalışmanın sonunda ayrıca Hilbert’in bazı gerçek çoklu öldürme failleri gibi sadist cinsel fantezilere sahip olan bir karakteri temsil ettiği tespit edilmiştir.

Anahtar Kelimeler

• Sartre
• Erostrate
• Hilbert
• Çoklu Öldürme Failleri
• Psikolojik Analiz

Psychological analysis of Hilbert in Sartre’s story Erostrate in the context of the character of the real perpetrators of multiple murders

Öz

Hilbert, the hero of French philosopher Jean Paul Sartre's story "Erostrate", represents a character who wants to gain a bad reputation by randomly selecting his victims and committing murders. In this study, the character of Hilbert, fictionalized by Sartre, and the attitudes, behaviors and past experiences of real multiple murder perpetrators who have committed murders in the recent past are compared with each other. At the end of the study, it was determined that there were similarities in the attitudes and behaviors of Hilbert, the hero of the story, and the real perpetrators of multiple murders. The most important of these similarities is that they want to have a reputation, even if it is bad, and they hate people, in other words, society. In the last part of the study, the character Hilbert was analyzed from a psychological perspective. In the last of the study, Hilbert character was analayzed from psychological perspective. At the end of the study, it was infer from that Hilbert was built by Sartre as a narcissist and misanthropist character who exhibits obsessive compulsive symptoms. At the end of the study, it was also confirmed that Hilbert represented a character with sadistic sexual fantasies, like some real agencies of multiple killing.

Anahtar Kelimeler

• Sartre
• Erostrate
• Hilbert
• Multiple Murder Perpetrators
• Psychological Analysis

Kaynakça

1. Artuk, M. E. (2019). Kriminolojide çoklu öldürmeler. İstanbul Medipol Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi, 6(1), 39- 91.
2. Demirci, İ., Ekşi, F. (2017). Büyüklenmeci narsisizmin iki farklı yüzü: Narsistik hayranlık ve rekabetin mutlulukla ilişkisi. Marmara Üniversitesi Atatürk Eğitim Fakültesi Eğitim Bilimleri Dergisi, 46(46), 37-58.
3. Demircioğlu, A. (2014). Gazali ve İbn Haldun’da narsistik yönelimler. Uluslararası Hakemli İletişim ve Edebiyat Araştırmaları Dergisi, 2(3), 62- 76.
4. Gelişin, A. (2017). Seri katiller tarihi. Herdem Kitap. https://www.milliyet.com.tr/molatik/galeri/efesli-herostratus-dunyanin-ilk-teroristi-89299 adresinden 21.08.2023 tarihinde alınmıştır.
5. Kılıç, Ö., & Balcıoğlu, İ. (2012). Seri cinayet ve cinsel sadizm. Adli Tıp Dergisi, 27(1), 54-63.
6. Koç, A.F. (2022). Sadizm, narsisizm, schadenfreude ve takım kimliği ilişkisi: Futbol taraftarları araştırması. Efe Akademi Yayınları.
7. Sartre, J. P. (1993). Duvar (Çeviren: Nihal Önal). Can Yayınları.
8. Sartre, J. P. (2022). Duvar (Çeviren: Eray Canberk). Can Yayınları.

9. Toptaş, B. (2019). Kuramsal çerçeveden OKB. Türkiye Bütüncül Psikoterapi Dergisi, 2(3), 94- 109.
10. Vitale, P. (2015). Serial killers a sfondo sessuale: Psicopatia e schemi sessuali devianti. Rivista di Sessuologia Clinica, 12(1), 21- 46.
11. Wade, S. (2021). Tulum giymiş sessiz adam sesini duyurmak için çırpınıyordu. Seri katiller. (Ed: Mitzi Szereto). (Çev: Nurdan Soysal). Say Yayınları.
12. Yıldız, S. & Soygan, H. (2021). Sosyal medyada mizantropistler: Twitter örneği. ASEAD 7. Uluslararası Sosyal Bilimler Sempozyumu, ss. 115-133, 10-12 Nisan, Kemer, Antalya. https://books.google.com.tr/books?hl=tr&lr=&id=CwcxEAAAQBAJ&oi=fnd&pg=PA115&dq=mizantropist+karakterler&ots=U4WCm3zdl&sig=8LZc3DqrLtBQ1AoPkZPOrlbU2Rw&redir_esc=y#v=onepage&q=mizantropist%20karakterler&f=false adresinden 06.09.2023 tarihinde alınmıştır.
13. Yıldırım, A. ve Şimşek, H. (2016). Sosyal bilimlerde nitel araştırma yöntemleri. Seçkin Yayıncılık.
14. Yılmaz, B. (2018). Obsesif kompulsif bozukluk tedavisinde güncel yaklaşımlar. Lectio Scientific Journal of Health and Natural Sciences, 1(2). 21- 42.
15. Young, J. (2021). Bir seri katille röportaj (Ed: Mitzi Szereto). Seri Katiller. Say Yayınları.