Cumhuriyet Gazetesi gözünden Okinawa Muharebesi (1 Nisan-22 Haziran 1945)

Öz

İkinci Dünya Savaşı, Avrupa ve Afrika'da sürerken, Japonya'nın Pasifik'teki genişleme politikası Amerika Birleşik Devletleri ile ilişkilerini gerginleştirmiştir. Bu durum karşısında ABD, Japonya'ya yönelik bir dizi ambargo ve yaptırım uygulayarak işgal ettiği bölgelerden çekilmesini talep etmiştir. Ekonomik ve siyasi açıdan büyük bir baskı altına giren Japonya, bu süreçte ABD tarafından savaşa çekilmiştir. Japonya’nın 7 Aralık 1941’de Pearl Harbor’a düzenlediği ani saldırı, Amerika Birleşik Devletleri’nin İkinci Dünya Savaşı’na dahil olmasına yol açmıştır. Savaşın ilk evrelerinde Japonya üstünlük sağlasa da ABD’nin artan askeri ve ekonomik gücü savaşın seyrini değiştirmiştir. ABD, Japon ana karasına yönelik işgal planı öncesinde Okinawa’yı stratejik bir üs olarak belirlemiştir. Okinawa Muharebesi, ABD’nin Japon ana karasına yönelik işgal planını gözden geçirmesine yol açan kritik bir aşama olmuştur. Okinawa Muharebesi’nde yaşanan ağır kayıplar, ABD’nin Japonya’ya yönelik doğrudan kara harekâtı yerine alternatif stratejileri değerlendirmeye almasına neden olmuştur. ABD'nin kesin zaferiyle sonuçlanan Okinawa Muharebesi'nden yalnızca 45 gün sonra, 6 Ağustos 1945'te Japonya'ya ilk atom bombası atılmıştır. Okinawa Muharebesi, Pasifik’te yaşanan savaşın gidişatında önemli bir etki yaratmıştır.

Anahtar Kelimeler

• İkinci Dünya Savaşı
• Pasifik
• Okinawa Muharebesi
• Cumhuriyet

The Battle of Okinawa from the perspective of Cumhuriyet Newspaper (April 1 - June 22, 1945)

Öz

During the Second World War, while hostilities continued in Europe and Africa, Japan’s expansionist policy in the Pacific strained its relations with the United States. In response, the U.S. imposed a series of embargoes and sanctions on Japan, demanding its withdrawal from the occupied territories. Under mounting economic and political pressure, Japan was drawn into war with the United States. Japan’s sudden attack on Pearl Harbor on December 7, 1941, led to the United States’ entry into the Second World War. Although Japan initially achieved military superiority in the early stages of the conflict, the growing military and economic power of the United States gradually altered the course of the war. Prior to the planned invasion of the Japanese mainland, the U.S. designated Okinawa as a strategic base. The Battle of Okinawa constituted a critical phase that prompted the United States to reconsider its invasion strategy of the Japanese mainland. The heavy casualties sustained during the Battle of Okinawa led the United States to evaluate alternative strategies rather than launching a direct ground operation against Japan. Merely forty-five days after the U.S. secured a decisive victory at Okinawa, the first atomic bomb was dropped on Japan on August 6, 1945. The Battle of Okinawa had a significant impact on the course of the war in the Pacific.

Anahtar Kelimeler

• Second World War
• Pacific
• Battle of Okinawa
• Cumhuriyet

Kaynakça

1. A- Arşivler
2. Dışişleri Bakanlığı Türk Diplomatik Arşivi.
3. B- Süreli Yayınlar
4. Cumhuriyet (1945).
5. C- Kitaplar ve Makaleler
6. Akşi̇n, S. (2021). Kısa 20. Yüzyıl Tarihi. Türki̇ye İş Bankası Kültür Yayınları.
7. Benhür, Ç., Aktan & D. C. (2022). Franklin Delano Roosevelt (1882-1945). Atatürk Ansi̇klopedi̇si̇.
8. Benhür, Ç. & Eraslan M. (2021). Nanking’in İşgali ve Türk Basını (1937-1938). Selçuk Üni̇versi̇tesi̇ Türki̇yat Araştırmaları Dergi̇si̇, (53), 379-396.

9. Benhür, Ç. & Eraslan M. (2023). Yalta konferansı (4-11 Şubat 1945). Atatürk Ansi̇klopedi̇si̇.
10. Black, J. (2023). Savaşın Kısa Tarihi. Yedi̇tepe Yayınevi̇.
11. Booth, O. & Walton, J. (2023). İkinci Dünya Savaşı Tarihi. Kroni̇k.
12. Daver, A. (1945). Japon Emperyalizmi. Cumhuri̇yet, 1.
13. Daver, A. (1945). Müttefikler Japonya’yı Denizden Çeviriyorlar. Cumhuriyet, 2.
14. Daver, A. (1945). Japon Donanmasına Vurulan Son Darbe. Cumhuriyet, 2.
15. Daver, A. (1945). Japonların Fedai “Harakiri Filoları” Ne Yapabilir?. Cumhuriyet, 2.
16. Daver, A. (1945). Gülmemek Mümkün Mü?. Cumhuriyet, 3.
17. Daver, A. (1945). Başa Çıkılmaz Bir Armada: Amerikan Donanması. Cumhuriyet, 2.
18. Daver, A. (1945). Japonyanın Ümidi. Cumhuriyet, 1.
19. Daver, A. (1945). Uzakdoğudaki Boğuşma. Cumhuriyet, 2.
20. Daver, A. (1945). Japonyayı Yenecek Kuvvetler Yoldadır. Cumhuriyet, 2.
21. Doğrul, Ö. R. (1945). Japonyanın Sulh Denemeleri. Cumhuriyet, s. 3.
22. Doğrul, Ö. R. (1945). Uzakşark Harbinde Yeni Gelişmeler. Cumhuriyet, s. 3.
23. Kershaw, I. (2021). Çöküş: Almanya, 1944-45. Kronik.
24. Najmuldeen, (2020). İkinci Dünya Savaşında Japonya’nın Uyguladığı Asya Katliamları. Avrasya Sosyal ve Ekonomi̇ Araştırmaları Dergi̇si̇, 7(8), 191-201.
25. Erdem, U. (2023). Türk Diplomatik Belgeleri Işığında Japonya’nın Mançurya’yı İşgali ve Mançukuo Devleti’nin Kuruluşu (1931-1933). Belleten, 83(309), 685-724.
26. Hart, B. L. (2023). İkinci Dünya Savaşı Tarihi. Türki̇ye İş Bankası Kültür Yayınları.
27. Hi̇ggs, R. (2006). Amerika’nın Ekonomi Savaşı Pearl Harbor’a Japon Saldırısını Nasıl Kışkırttı. Li̇beral Düşünce, 11(43), 203-206.
28. Özer, İ. (2012). II. Dünya Savaşı’nda Japonya’ya Atılan Atom Bombalarının Türkiye Basınındaki Yansımaları. Celal Bayar Üni̇versi̇tesi̇ Sosyal Bi̇li̇mler Dergi̇si̇, 10(1), 248-265.
29. Sarı, Ç. (2015). Türk Basınında Yalta Konferansı. Belgi̇ Dergi̇si̇, (9), 1230-1246.
30. Shirer, W. L. (1979). Nazi İmparatorluğu: Çöküş, Hürriyet Yayınları.
31. Stone, N. (2019). İkinci Dünya Savaşı, Ketebe Yayınları.
32. Tutsak, A. (2017). Hitler Almanyası’nın Yayılmacı Politikası ve İkinci Dünya Savaşı (1932-1945). Akademik Bakış Dergisi, (63), s. 190-208.
33. Yükçü, S. & Özbek, A. (2023). Pearl Harbor Baskını’nın Maliyet Fayda Analizi Açısından Değerlendirilmesi. Akademik Araştırmalar ve Çalışmalar Dergisi, 15(28), s. 72-79.
34. D- İnternet Kaynakları
35. Britannica, T. E. O. E. (2025). Intensification and Collapse of Japanese Resistance. Britannica. https://www.britannica.com/topic/Battle-of-Okinawa/Intensification-and-collapse-of-Japanese-resistance
36. Hi̇bbert, C. & Foot J. (2025). Role in World War II of Benito Mussolini. Bri̇tanni̇ca. https://www.britannica.com/biography/Benito-Mussolini/Role-in-World-War-II