SÜRDÜRÜLEBİLİRLİK BAĞLAMINDA AFET SONRASI GEÇİCİ KONUT TASARIMI

Öz

Son yıllarda, ülkemizde ve dünyada, iklim değişiklikleri, savaşlar ve göçler gibi sebeplerle her yıl binlerce insan evsiz kalmaktadır. Özellikle depremler düşünüldüğünde, ülkemizin hemen her noktası risk altında bulunmaktadır. Bu süreçlerde, afetten etkilenen insanların, temel yaşam koşullarının yerine getirilebilmesi için, barınma ihtiyaçlarının giderilmesi önemli hale gelmektedir. Bu noktada karşımıza çıkan geçici barınma kavramı, insanların daha hızlı iyileşmesine yardımcı olmayı amaçlamaktadır, çünkü kalıcı yeniden yapılanma henüz başlamamış olsa bile günlük yaşamda özerkliğin nispeten hızlı bir şekilde kurulmasını sağlamaktadır. Geçici konut ünitesini tasarlarken, ana hedefler; olağanüstü koşullar altında kullanıcı gereksinimlerini dikkate almak ve bu gereksinimleri desteksiz karşılayabilmek, ünitenin geçici ve çoklu kullanımı, tüm aşamalarda minimum olumsuz çevresel etki elde etmek olarak sıralanabilmektedir. Bu hedefleri sağlayabilmek için, tasarlanacak olan birimlerin gerekli işlevleri karşılayabilmesi, hem malzeme hem de birimlerin kullanım durumu ile ilgili sürdürülebilir olması ve yapım sistemi açısından da kullanışlı olması önem arz etmektedir. Bu kapsamda yürütülen çalışmada, öncelikle mevcut geçici konut birimlerinin değerlendirilmesinde ve yeni üretilecek birimlerin tasarımında kullanılmak üzere bir kriter seti oluşturmak hedeflenmiştir. Çalışma kapsamında ilk olarak bu tasarım kriterleri belirlenmiş ve detaylı olarak açıklanmış, ikinci aşamada ise bu kriterler göz önünde bulundurularak, iki alternatif geçici konut birimi tasarımı gerçekleştirilmiştir.

Anahtar Kelimeler

• geçici barınma birimi
• afet sonrası yapı tasarımı
• sürdürülebilirlik

POST-DISASTER TEMPORARY HOUSING DESIGN IN THE CONTEXT OF SUSTAINABILITY

Öz

In recent years, thousands of people have become homeless every year in our country and in the world due to reasons such as climate change, wars and migrations. Especially when earthquakes are considered, almost every point of our country is at risk. In these processes, it becomes important to meet the shelter needs of people affected by disasters in order to fulfill their basic living conditions. The concept of temporary shelter that we encounter at this point aims to help people recover faster, because it ensures that autonomy in daily life is established relatively quickly, even if permanent reconstruction has not yet started. When designing a temporary housing unit, the main objectives can be listed as; taking into account user needs under extraordinary conditions and being able to meet these needs without support, temporary and multiple use of the unit, and achieving minimum negative environmental impact at all stages. In order to achieve these objectives, it is important that the units to be designed meet the necessary functions, be sustainable in terms of both material and usage status of the units, and be useful in terms of construction system. In this context, the study conducted primarily aimed to create a set of criteria to be used in the evaluation of existing temporary housing units and in the design of newly produced units. Within the scope of the study, firstly these design criteria were determined and explained in detail, and in the second stage, two alternative temporary housing unit designs were carried out by taking these criteria into consideration.

Anahtar Kelimeler

• temporary shelter unit
• post-disaster building design
• sustainability

Kaynakça

1. Atmaca, N. (2017) Life-cycle assessment of post-disaster temporary housing, Building Research & Information, 45(5), 524-538, doı: 10.1080/09613218.2015.1127116.
2. Dialameh, M. (2017). Portable Post-Disaster Home_Providing a long-term temporary solution for the displaced people affected by natural disasters, University of Waterloo, Master of Architecture, Ontraio, Canada.
3. Guha-Sapir, D., Hargitt, D., & Hoyois, P. (2004). Thirty years of natural disasters 1974-2003: The numbers. Brussels: Jacoffset Printers e Louvain-La-Neuve.
4. Güner, U. (2020). Çevresel Sürdürülebilirlik. Utku Güner.
5. Hosseini, S. M. A., Farahzadi, L. & Pons, O. (2021), Assessing the sustainability index of different post-disaster temporary housing unit configuration types. Journal of Building Engineering, 42, https://doi.org/10.1016/j.jobe.2021.102806.
6. James, P. (2015). Urban Sustainability in Theory and Practice: Circles of Sustainability. Routledge. New York.
7. Johnson, C. (2007a). Impacts of prefabricated temporary housing after disasters: 1999 earthquakes in Turkey, Habitat International, 31 (1), 36–52, https://doi.org/10.1016/j.habitatint.2006.03.002.
8. Johnson, C. (2007b). Strategic planning for post-disastertemporary housing, Disasters, 31(4), 435-458.

9. Johnson, C. (2010). Planning for temporary housing. G. Lizarralde, C. Johnson, and C. Davidson (Eds.), Rebuilding After Disasters: From Emergency To Sustainability, içinde (70-87), New York: Spon Press.
10. Nath, R., Shannon, H., Kabali, C., & Oremus, M. (2017). Investigating the key indicators forevaluating post-disaster shelter. Disasters, 41(3), 606-627, https://doi.org/10.1111/disa.12213.
11. Palabıyık, S., & Çolakoğlu, B. (2012). Mimari tasarım sürecinde son ürünün değerlendirilmesi: Bir bulanık karar verme modeli. Megaron, 7, 3.
12. Sukhwani, V., Napitupulu, H., Jingnan, D., Yamaji,M & Shaw, R. (2021). Enhancing cultural adequacy in post-disaster temporary housing, Progress in Disaster Science, 11, 1-10, http://dx.doi.org/10.1016/j.pdisas.2021.100186
13. Şener, S. M. & Altun, M.C. (2009). Design of A Post Disaster Temporary Shelter Unit. ITU A|Z, 6 (2), 58-74.
14. Yi, H. & Yang, J. (2014). Research trends of post disaster reconstruction: the past and the future, Habitat International, 42, 21–29, https://doi.org/10.1016/j.habitatint.2013.10.005.