LOMBER DİSK HERNİSİ AMELİYATI ÖNCESİ HASTALARIN CERRAHİ KORKU DÜZEYLERİNİN AMELİYAT SONRASI AĞRI VE İYİLEŞME KALİTESİ ÜZERİNE ETKİSİ

Öz

Amaç: Lomber Disk Herni tanılı hastalar, içinde bulundukları süreç ile ilgili yetersiz bilgiye sahip olmalarından ve özellikle ağrı duymaktan dolayı korku yaşayabilmektedirler. Ameliyat öncesi korku varlığı ameliyat sonrası ağrının ve analjezik ihtiyacının artmasına neden olmaktadır. Bu durum hastanede kalış süresinin uzamasına, hasta memnuniyetinin azalmasına ve iyileşmenin gecikmesine neden olmaktadır. Bu araştırma ile Lomber Disk Hernisi ameliyatı olacak hastalarda ameliyat öncesi cerrahi korkunun ameliyat sonrası ağrı ve iyileşme kalitesi üzerine etkisini belirlemek amaçlandı. Yöntem: Prospektif, tanımlayıcı, ilişkisel tipte olan bu araştırma, Ankara ilinde bir eğitim ve araştırma hastanesinin Beyin ve Sinir Cerrahisi Kliniği’nde Temmuz-Aralık 2021 tarihleri arasında, Lomber Disk Hernisi ameliyatı geçiren 73 hasta ile yürütüldü. Verilerin toplanmasında Kişisel Bilgi Formu, Oswestry Engellilik İndeksi, Cerrahi Korku Ölçeği, Görsel Kıyaslama Ölçeği ve İyileşme Kalitesi Anketi kullanıldı. Elde edilen verilerin analizi sürecinde tanımlayıcı istatistikler olarak frekans, yüzde, ortalama ve standart sapma, minimum, maksimum, ortanca ve çeyrekler arası aralık (ÇAA) değerleri verildi. Verilerin normallik dağılımını değerlendirmek için Shapiro-Walk Testi yapılarak Mann Whitney U Testi, Kruskall Wallis Testi, t-Test kullanıldı. Ölçekler arasındaki ilişki pearson korelasyon analizi ile değerlendirildi. Bu çalışmada istatistiksel anlamlılık için p<0.05 olarak kabul edildi. Bulgular: Bu çalışmada katılımcıların yaş ortalaması 44.09±12.86 (18-65) bulunup, erkek hastaların sayısının kadın hastalardan fazla olduğu, Oswestry Engellilik İndeksi' ne göre bel ağrısının şiddetli (%38.4) ve orta şiddette (%32.9) engelliliğe neden olduğu saptandı. Bunun yanında katılımcıların cerrahi korku düzeylerinin düşük 24 [0-70] olduğu, ameliyat öncesi ağrı şiddetinin, ameliyat sonrası farklı saatlerde değerlendirilen ağrı şiddetlerinden fazla olduğu ve ameliyat sonrası üçüncü gün iyileşme kalitesi toplam puan ortanca değeri 170 [19] bulunup kabul edilebilir düzeyde olduğu saptandı. Lomber Disk Hernisi ameliyatı öncesi hastaların cerrahi korku düzeyleri ile ameliyat sonrası ağrı şiddetleri ve iyileşme kaliteleri arasında istatistiksel olarak anlamlı bir ilişki olduğu saptandı (p<0.05). Sonuç: Bu çalışmada, katılımcıların korku ve ağrı puanları düşük, iyileşme kalitesi puanlarının ise yüksek düzeyde olduğu saptandı. Elde edilen sonuçlar doğrultusunda hastaların Lomber Disk Hernisi ameliyatı öncesi cerrahi korku ve ağrı puanları arasında pozitif yönde, iyileşme kalitesiyle ise negatif yönde bir ilişki olduğu belirlendi. Lomber Disk Hernisi ameliyatı öncesi cerrahi hastaların korkusunu arttıran veya azaltan faktörleri belirlemeye yönelik daha fazla çalışma yapılması önerilmektedir.

Anahtar Kelimeler

• Cerrahi
• Korku
• Ağrı
• Fıtıklaşmış Disk
• Omurga Hastalıkları
• Hemşirelik

THE EFFECT OF SURGICAL FEAR LEVELS OF PATIENTS BEFORE LUMBAR DISC HERNIATION SURGERY ON POSTOPERATIVE PAIN AND QUALITY OF RECOVERY

Öz

Objective: Patients with a diagnosis of Lumbar Disc Herniation may experience fear because they have insufficient information about the process they are in and especially because of pain. The presence of fear before the operation causes increased postoperative pain and the need for analgesics. This situation; it causes prolonged hospital stay, decreased patient satisfaction and delayed recovery. With this research, it was aimed to guide the preoperative surgical fear of the patient who will undergo Lumbar Disc Herniation surgery, and the postoperative pain and healing quality. Method: This research, which is prospective, descriptive, relational type; the study was conducted with 73 patients who underwent Lumbar Disc Herniation surgery between July and December 2021 at the Neurosurgery Clinic of a training and research hospital in Ankara. Personal Information Form, Oswestry Disability Index, Surgical Fear Scale, Visual Comparison Scale, and Quality of Healing Questionnaire were used to collect data. In the process of analyzing the obtained data; frequency, percentage, mean and standard deviation, minimum, maximum, median and interquartile range values were given as descriptive statistics. Shapiro-Walk Test was performed and Mann Whitney U Test, Kruskall Wallis Test and t-Test were used to evaluate the normality distribution of the data. The relationship between the scales was evaluated with Pearson correlation analysis. In this study, p<0.05 was accepted for statistical significance. Results: In this study, the mean age of the participants was 44.09±12.86 (18-65), the number of male patients was higher than the female patients, and according to the Oswestry Disability Index, low back pain caused severe (38.4%) and moderate (32.9%) disability. In addition, it was determined that the surgical fear level of the participants was low 24 [0-70], the preoperative pain intensity was higher than the pain intensity evaluated at different postoperative hours, and the quality of recovery on the third day after surgery total score was found to be at an acceptable level with a median value of 170 [19]. It was determined that there was a statistically significant relationship between the patients' fear of surgery before Lumbar Disc Herniation surgery and their postoperative pain severity and quality of recovery (p<0.05). Conclusion: In this study, it was determined that the participants' fear and pain scores were low and their recovery quality scores were high. In line with the results obtained, it was determined that there was a positive relationship between the patients' surgical fear and pain scores before Lumbar Disc Herniation surgery, and a negative relationship with the quality of recovery. It is recommended that more studies be conducted to determine the factors that increase or decrease the fear of surgical patients before Lumbar Disc Herniation surgery.

Anahtar Kelimeler

• Surgery
• Fear
• Pain
• Herniated Disc
• Spinal Diseases
• Nursing

Kaynakça

1. Abu S, Qasheesh M, Beg RA, Chahal A. Anxiety, fear and depression: A patient's perception in cardiac care unit. J Pak Med Assoc. 2020;70(10):1826-1829.
2. Kaya M, Karaman Özlü Z. Elektif cerrahi bekleyen hastalarda cerrahi korkunun sosyal destek algısı ile ilişkisinin belirlenmesi. Anadolu Hemşirelik ve Sağlık Bilimleri Dergisi. 2019;22(4):284-293.
3. Mete Z, Avcı Işık S. Total diz protezi ameliyatı planlanan hastaların cerrahi korku düzeyleri ile ameliyat sonrası ağrı düzeyleri arasındaki ilişkinin belirlenmesi. Türkiye Klinikleri Hemşirelik Bilimleri Dergisi. 2020;12(3):337-347.
4. Karadağ Arlı Ş. Cerrahi kliniklerde yatan hastaların ameliyat öncesi bilgi düzeylerinin ve neler hissettiklerinin değerlendirilmesi. Samsun Sağlık Bilimleri Dergisi. 2017;2(1):14-22.
5. Ruhaiyem ME, Alshehri AA, Saade M, Shoabi TA, Zahoor H, Tawfeeq NA. Fear of going under general anesthesia: A cross-sectional study. Saudi J Anaesth. 2016;10(3):317-21.
6. Taşdemir N, Yıldırım Tank D, Çetinkaya BE. Hastaların ameliyat öncesi dönemde korku düzeyleri ile öğrenim gereksinimleri arasındaki ilişki. Sağlık Akademisi Kastamonu. 2022;7(1):47-58.
7. Karadağ Arlı Ş. Ameliyat öncesi anksiyetenin APAIS ve STAI-I ölçekleri ile değerlendirilmesi. Hacettepe Üniversitesi Hemşirelik Fakültesi Dergisi. 2018;4(3):38-47.
8. Torun F, Ören H, Gök H, et al. Lomber disk hernilerinde anksiyete depresyon ve somatizasyon. The Journal of Turkish Spinal Surgery. 2010;21(1):59-68.

9. Erdem D, Uğiş C, Albayrak MD, Akan B, Aksoy E, Göğüş N. Perianal bölge ameliyatı yapılacak hastalarda uygulanan anestezi yöntemlerinin preoperatif ve postoperatif anksiyete ve ağrı düzeylerine etkisi. Bakırköy Tıp Dergisi. 2011;7(1):11-16.
10. Pritchard MJ. Using the hospital anxiety and depression scale in surgical patients. Nurs Stand. 2011;25(34):35-41.
11. Sınmaz T, Akansel N. Experience of Pain and Satisfaction with Pain Management in Patients After a Lumbar Disc Herniation Surgery. J Perianesth Nurs. 2021;36(6):647-655.
12. Köçkar Ç, Tan Çelik F. Bel fıtığı ameliyatı olan hastalarda ağrı ve korku-kaçınma davranışları. Süleyman Demirel Üniversitesi Sağlık Bilimleri Dergisi. 2019;10(1):18-22.
13. Sayin Y, Aksoy G. The effect of analgesic education on pain in patients undergoing breast surgery: within 24 hours after the operation. J Clin Nurs. 2012;21(9-10):1244-1253.
14. Canıtez A, Kozanhan B, Aksoy N, Yildiz M, Tutar MS. Effect of erector spinae plane block on the postoperative quality of recovery after laparoscopic cholecystectomy: a prospective double-blind study. Br J Anaesth. 2021;127(4):629-635.
15. Rahman AARA, Mahdy NE, Kamaly AM. Predictive factors affecting postoperative quality of recovery for patients undergoing surgery. IOSR J Nurs Health Sci. 2017;6(3):50-60.
16. Bowyer A, Royse C. The importance of postoperative quality of recovery: influences, assessment, and clinical and prognostic implications. Can J Anaesth. 2016;63(2):176-83.
17. Andersson V, Bergstrand J, Engström Å, Gustafsson S. The Impact of Preoperative Patient Anxiety on Postoperative Anxiety and Quality of Recovery After Orthopaedic Surgery. J Perianesth Nurs. 2020;35(3):260-264.
18. Bağdigen M, Karaman Özlü Z. Validation of the Turkish Version of the Surgical Fear Questionnaire. J Perianesth Nurs. 2018;33(5):708-714.
19. Fairbank JC, Couper J, Davies JB, O'Brien JP. The Oswestry low back pain disability questionnaire. Physiotherapy. 1980;66(8):271-273.
20. Fritz JM, Irrgang JJ. A comparison of a modified Oswestry Low Back Pain Disability Questionnaire and the Quebec Back Pain Disability Scale. Phys Ther. 2001;81(2):776-788.
21. Yakut E, Düger T, Oksüz C, et al. Validation of the Turkish version of the Oswestry Disability Index for patients with low back pain. Spine (Phila Pa 1976). 2004;29(5):581-585.
22. Theunissen M, Peters ML, Schouten EG, et al. Validation of the surgical fear questionnaire in adult patients waiting for elective surgery. PLoS One. 2014;9(6):e100225.
23. Myles PS, Weitkamp B, Jones K, Melick J, Hensen S. Validity and reliability of a postoperative quality of recovery score: the QoR-40. Br J Anaesth. 2000;84(1):11-15.
24. Karaman S, Arici S, Dogru S, et al. Validation of the Turkish version of the Quality of Recovery-40 questionnaire. Health Qual Life Outcomes. 2014;12:8.
25. Yeşilyurt M, Faydalı S. Ağrı değerlendirmesinde tek boyutlu ölçeklerin kullanımı. Anadolu Hemşirelik ve Sağlık Bilimleri Dergisi. 2020;23(3):444-451.
26. Şahin Altun Ö, Karaman Özlü Z, Olçun Z, Kaya M. Does the fear of surgery prevent patients from sleeping?. Anadolu Hemşirelik ve Sağlık Bilimleri Dergisi. 2017;20(4):260-266.
27. Yılmaz E, Çeçen D, Temiz C, et al. Lomber disk hernisi olan bireylerde fonksiyonel yetersizlik ve fiziksel aktivite düzeylerinin yaşam kalitesi ile ilişkisi. Manisa Celal Bayar Üniversitesi Sağlık Bilimleri Enstitüsü Dergisi. 2018;5(2):38-43.
28. Tat Çatal A, Cebeci F. Lomber disk hernisinde ağrı, anksiyete, depresyon döngüsü ve hemşirenin rolü. Hacettepe Üniversitesi Hemşirelik Fakültesi Dergisi. 2020;7(1):73-77.
29. Alam R, Montanez J, Law S, et al. Development of a conceptual framework of recovery after abdominal surgery. Surg Endosc. 2020;34(6):2665-2674.
30. Lee JH, Kim D, Seo D, Son JS, Kim DC. Validity and reliability of the Korean version of the Quality of Recovery-40 questionnaire. Korean J Anesthesiol. 2018;71(6):467-475.
31. Yılmaz E, Aydın E. Cerrahi girişim yapılan hastalarda ameliyat öncesi-sonrası anksiyetenin derlenme kalitesine etkisi. Fırat Sağlık Hizmetleri Dergisi. 2013;8(23):80-95.
32. Yolcu S, Akın S. Ortopedi, kalp ve genel cerrahi ameliyatları sonrası dönemde hastaların iyileşme durumları ve bakım gereksinimlerinin değerlendirilmesi. Sağlık ve Toplum Dergisi. 2015;25(3):33-45.
33. Burma E, Kavlak O. Histerektomi ameliyatı geçiren kadınlarda kaygı, ağrı ve sosyal desteğin derlenme kalitesine etkisi. Balıkesir Sağlık Bilimleri Dergisi. 2021;10(3):325-333.
34. Theunissen M, Jonker S, Schepers J, et all. Validity and time course of surgical fear as measured with the Surgical Fear Questionnaire in patients undergoing cataract surgery. PLoS One. 2018;13(8):e0201511.
35. Sidar A, Dedeli Ö, İşkesen Aİ. Açık kalp cerrahisi öncesi ve sonrası hastaların kaygı ve ağrı distresi: ağrı düzeyi ile ilişkisinin incelenmesi. Yoğun Bakım Dergisi. 2013;4:1-8.
36. Tosun H, Özkaya BÖ, Uz F, Gül A. Cerrahi girişim uygulanan hastalarda ağrı ve konfor ilişkisi. Online Türk Sağlık Bilimleri Dergisi. 2022;7(1):47-52.