Kaija Saariaho’nun Keman Eserleri Işığında Çağdaş Keman Tekniklerinin İncelenmesi

Öz

1950 sonrası müzikte, müzikal kompozisyonun her boyutunda yaşanan hızlı, geçmişle bağları koparmaktan çekinmeyen ve sınır tanımayan gelişimin önemli bir boyutu da enstrüman çalım tekniklerinde yaşanan devrim niteliğindeki dönüşüm ve gelişmelerdir. Çok sesli müziğin en popüler enstrümanlarından keman için yazılmış eserler çağdaş dönemde çalım tekniklerinde yaşanan ilerlemenin çok somut örneklerini ortaya koyar. Fin besteci Kaija Saariaho’nun, içinde zengin bir çağdaş/ileri keman teknikleri seti barındıran keman eserleri, çağdaş müzikte keman tekniklerinin kullanımı ve gelişimini net bir biçimde gözlemleme imkânı sunmaktadır. 1950 sonrası besteciler kuşağının önemli bestecilerinden Kaija Saariaho, çağdaş müziğin 20. yüzyılın ikinci yarısında kat ettiği gelişimin önemli aşamalarına yakından tanıklık etmiş ve/veya doğrudan içinde bulunmuş, Finlandiya müziğinin dünya çapındaki öncü isimlerinden biri olmuştur. Çalışmada öncelikle Kaija Saariaho’nun hayatı, etkilendiği müzikal kaynaklar bakımından incelenmiş, sonrasında, çağdaş müzik yeni keman tekniklerine tarihsel bakımdan göz atılmış, son olarak da bestecinin incelenen keman eserlerinde yer alan yeni keman teknikleri seçili pasajlardan yapılan alıntılarla analiz edilmiş ve nota örnekleriyle aktarılmıştır.

Anahtar Kelimeler

• Kaija Saariaho
• Çağdaş Müzik
• Keman Teknikleri

Research of Contemporary Violin Techniques in the Light of Kaija Saariaho’s Violin Works

Öz

In post-1950 music, an important aspect of the rapid, boundary-pushing development in musical composition in all its dimensions, which did not hesitate to break ties with the past, is the revolutionary transformation and progress in instrumental playing techniques.Works written for the violin, one of the most popular instruments of polyphonic music, vividly exemplify the progress in playing techniques in the contemporary period. Finnish composer Kaija Saariaho’s violin works, which contain a rich set of contemporary/extended violin techniques, provide the opportunity to clearly observe the usage and development of violin techniques in contemporary music. Kaija Saariaho, one of the prominent composers of the post-1950 generation, closely witnessed and/or was directly involved in significant milestones in the evolution of contemporary music in the second half of the 20th century, and became one of the leading figures of Finnish music worldwide. In this study, firstly, Kaija Saariaho’s life was examined in terms of the musical sources she was influenced by, then, the extended violin techniques in contemporary music were examined from a historical perspective, and finally, the extended violin techniques featured in the composer’s examined violin works were analyzed with quotations from selected passages and conveyed with notation examples.

Anahtar Kelimeler

• Kaija Saariaho
• Contemporary Music
• Violin Techniques

Kaynakça

1. Altınel, A. (2012). Spektral Müzikte Zamansallık ile Koro, Orkestra ve Elektronikler İçin Beste. (Sanatta Yeterlik Tezi). T.C. Mimar Sinan Güzel Sanatlar Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, İstanbul. google scholar
2. Howell, T., Hargreaves, J., & Rofe, M (Eds.) (2011). Kaija Saariaho: Visions, Narratives, Dialogues. Farnham: Ashgate Publishing, Ltd. google scholar
3. Korhonen, K. (2007). Inventing Finnish Music. Finland: Finnish Music Information Centre. google scholar
4. Lambright, S. N. (2008). L’amour de Loin and the Vocal Works of Kaija Saariaho. (Doktora Tezi). A Dissertation Presented to the Faculty of the Graduate School of Cornell University In Partial Fulfillment of the Requirements for the Degree of Doctor of Musical Arts, Ithaca. google scholar
5. Michels, U. (2015). Müzik Atlası. İstanbul. Alfa Yayınları. google scholar
6. Morrison, L. (2022). On the Horizon of Digital Technics in Kaija Saariaho’s IO and Nymphea, Source Studies in Twentieth- and Twenty-First-Century Music, No. 7 Fondazione Giorgio Cini, Venezia. google scholar
7. MTC, (2015): “Meet the Composer”, Erişim Adresi: https://www.npr.org/podcasts/528124256/meet-the-composer, Erişim Tarihi: 16.07.2024. google scholar
8. Parsons, L., & Ravenscroft, B. (2016). Analytical Essays on Music by Women Composers: Concert Music from 1960-2000, Chapter 7 Kaija Saariaho, “The claw of the magnolia. . . ,” From the Grammar of Dreams (1988), Published 2016 by Oxford University Press. google scholar

9. Ross, A. (2006, Nisan 24). Birth. The New Yorker. Erişim Adresi: https://www.newyorker.com/magazine/2006/04/24/birth google scholar
10. Sarah, W. Y. K. (2018). Breaking The Sound Barriers: Extended Techniques And New Timbres For The Developing Violist. (Yayımlanmamış Doktora Tezi)i, The University of British Columbia, Vancouver. google scholar
11. Sarch, K. L. (1982): The Twentieth Century Violin: A Treatise On Contemporary Violin Technique. (Yayımlanmamış Doktora Tezi). Boston University School for the A rts D.M.A., Boston. google scholar
12. Sivuoja-Guaratnam, A., & Moisala, P. (2006, Ekim 2006). Saariaho, Kaija. Erişim Adresi: https://kansallisbiografia.fi/kansallisbiografia/henkilo/ 1515 google scholar
13. Stowell, R. (ed.) (1992). The Cambridge Companion to the Violin. Cambridge: Cambridge University Press. google scholar
14. Zerbinatti, C. D. (2015). Negociaçâo de Genero da compositora Kaija Saariaho na Finlândia: a Mulher Compositora como Sujeito Nömade. Revista V6rtex, Curitiba, 3/2, s. 1-24. google scholar