From the Iliad to the Troy Sonata: Conceptual Blending Theory

Yıl 2025, Cilt: 12 Sayı: 2, 976 - 994, 31.12.2025

Oğuzhan Akkuzu

https://doi.org/10.26650/CONS2025-1791027

https://izlik.org/JA28LE43PN

Öz

Music and narrative have persisted throughout human history as two fundamental expressive domains that continually nourish and transform each other. This interaction necessitates the analysis of the complex meaning relations constructed between verbal narrative and musical language, particularly in epic-based programmatic compositions. The aim of this article is twofold: (i) to systematically introduce Conceptual Blending Theory (Conceptual Integration Networks, CIN) within the context of Turkish musicological discourse, and (ii) to exemplify how this theory can be utilized in the analysis of contemporary piano works associated with epic narratives. The study first summarizes the core components, network types, and operational mechanisms of the CIN model and proposes a consistent and standardized Turkish terminology for its main concepts. Subsequently, the epic narrative domain of Homer’s Iliad and the musical domain of Fazıl Say’s Troy Sonata are analyzed within the CIN framework. Specifically, the analysis focuses on how narrative qualities such as anger, heroism, and swiftness in the “Achilles” section are mapped onto musical parameters including dynamics, harmony, rhythm, scale usage, timbre, and texture. By conducting textual and score analyses concurrently, it is shown that the figure of Achilles is reconfigured as a “musical hero” that emerges at the intersection of verbal and musical spaces. The findings demonstrate that Conceptual Blending Theory provides a functional methodology not only for linguistic and narrative analyses but also for musicology, particularly in the interpretation of compositions based on epic narratives. This study makes an original contribution to the literature by proposing a standardized Turkish terminology for CIN and by offering, through the Homer–Troy Sonata case study, a methodological framework for examining the interaction between music and oral culture.

Anahtar Kelimeler

Conceptual Blending Theory , Epic Narrative , Troy Sonata

İlyada’dan Truva Sonatı’na: Kavramsal Harmanlama Kuramı

https://izlik.org/JA28LE43PN

Öz

Müzik ve anlatı, insanlık tarihi boyunca birbirini besleyen ve dönüştüren iki temel ifade alanı olarak varlığını sürdürmüştür. Bu etkileşim, özellikle destan temelli programlı eserlerde, sözel anlatı ile müziksel dil arasında kurulan karmaşık anlam ilişkilerinin çözümlenmesini gerekli kılmaktadır. Bu makalenin amacı, Fauconnier ve Turner tarafından geliştirilen Kavramsal Harmanlama Kuramı’nı (Conceptual Integration Networks, CIN) Türkiye’deki müzikoloji yazını bağlamında sistematik biçimde tanıtmak ve bu kuramın epik anlatılarla ilişkilenen çağdaş piyano eserlerinin çözümlenmesinde nasıl kullanılabileceğini örneklendirmektir. Çalışmada öncelikle CIN modelinin temel bileşenleri, ağ türleri ve işleyiş mekanizmaları özetlenmiş, ardından başlıca kavramlar için tutarlı ve standart bir Türkçe terminoloji sunulmuştur. Ardından Homeros’un İlyada destanındaki epik anlatı alanı ile Fazıl Say’ın Truva Sonatındaki müziksel alan CIN modeline göre çözümlenmiştir; özellikle “Aşil” bölümünde öfke, kahramanlık ve çeviklik gibi anlatısal niteliklerin dinamik, armoni, ritim, dizi kullanımı, tını ve doku gibi müziksel parametrelerle nasıl eşlendiği incelenmiştir. Metin çözümlemesi ve nota analizi birlikte yürütülerek, Aşil figürünün sözel ve müziksel uzamda kesişen bir “müzikal kahraman” olarak yeniden kurgulandığı gösterilmiştir. Elde edilen bulgular, Kavramsal Harmanlama Kuramının yalnızca dilbilim ve anlatı çözümlemelerinde değil, müzikolojide ve özellikle epik anlatı temelli bestelerin yorumlanmasında da işlevsel bir yöntem sunduğunu ortaya koymaktadır. Çalışma, hem CIN kuramı için Türkçe terminoloji önererek hem de Homeros–Truva Sonatı örneği üzerinden müzik ve sözlü kültür etkileşimine ilişkin yöntemsel bir çerçeve sunarak alanyazına özgün bir katkı getirmektedir.

Anahtar Kelimeler

Kavramsal Harmanlama Kuramı , Epik Anlatı , Truva Sonatı

Kaynakça

• Adıgüzel, M. F. (2024). Conceptual blending theory: The case of ‘Flying Bus’ from Turkish. Dil Araştırmaları, 35, 37–53. google scholar
• Aktüze, İ. (2007). Müzik ansiklopedisi (Cilt II). Müzik Ansiklopedisi Yayınları. google scholar
• Azizi, A., Hasdedeoğlu, M. O., & Belarbi, A. N. (2023). Unleashing the power of cognitive blending: Enhancing metaphor translation through investigative analysis. TÜRÜK Uluslararası Dil, Edebiyat ve Halkbilimi Araştırmaları Dergisi, 11(33), 136–150. google scholar
• Baş, M. (2021). A cognitive poetic analysis of Yahya Kemal’s “Silent Ship.” Hacettepe Üniversitesi Edebiyat Fakültesi Dergisi, 38(1), 94–103. google scholar
• Demirtaş, M., & Başkaya, F. (2012). Kavramsal harmanlama kuramı ve reklamcılıkta kullanımı. İletişim Kuram ve Araştırma Dergisi, 35, 85–104. google scholar
• Ekici, M., & Fedakâr, P. (2013). Ege Üniversitesi deneyimleriyle somut olmayan kültürel mirası yaşatarak koruma. Millî Folklor, 25(100), 50–60. google scholar
• Fauconnier, G., & Turner, M. (1998). Conceptual integration networks. Cognitive Science, 22(2), 133–187. google scholar
• Fauconnier, G., & Turner, M. (2002). The way we think: Conceptual blending and the mind’s hidden complexities. Basic Books. google scholar
• Homeros. (1975). İlyada (A. Erhat ve A. Kadir, Çev.). Can Yayınları. google scholar
• Mirka, D. (Ed.). (2014). The Oxford Handbook of Topic Theory. Oxford University Press. google scholar
• Monelle, R. (2006). The Musical Topic: Hunt, Military and Pastoral. Bloomington: Indiana University Press. google scholar
• Nayir, H. (2017). Fazıl Say’ın eserlerinde geleneksel Türk müziği unsurları. Journal of Cultural Studies, 5(3), 2045–2052. google scholar
• Say, F. (2018). Truva Sonatı (Troy Sonata), Op. 78 [Piyano için nota]. Schott Music. google scholar
• Say, F. (2020, Haziran 12). Truva Sonatı ve İzmir Süiti – Troy Sonata ve İzmir Suite [Video]. YouTube. https://www.youtube.com/watch?v=5RJZ_NcxrBM Erişim tarihi: 12.09.2025 google scholar
• Spitzer, M. (2018). Conceptual blending and musical emotion: Anger in opera and symphony. Musicae Scientiae, 22(1), 27–33. https://doi.org/10.1177/1029864917714302 google scholar
• Tunçdemir, İ. (2004). Fazıl Say’ın Türkiye’deki konser faaliyetleri üzerine. Sanat Dünyası Dergisi, 12(2), 7–15. google scholar
• Yazar, S., & İnanlı, Ö. (2021). Kavramsal harmanlama kuramı bağlamında grafik tasarımda anlam üretimi. Sanat ve Tasarım Dergisi, 27(2), 45–62. google scholar
• Zbikowski, L. M. (2002). Conceptualizing music: Cognitive structure, theory, and analysis. Oxford University Press. google scholar
• Zbikowski, L. M. (2018). Conceptual blending, creativity, and music. Musicae Scientiae, 22(1), 6-23. https://doi.org/10.1177/1029864917712783 google scholar