Değişken Hız Sürücüsü İle Tahrik Edilen Elektrik Motorlarında Enerji Verimliliği Tespitine Yönelik Ölçüm Yöntemleri ve Standartları
Öz
Şebeke ile beslenen ve Değişken Hız Sürücüsü (DHS) ile beslenen elektrik motorlarının verimini tespit etmek için IEC tarafından yayımlanan standartlarda test ve ölçüm metotları tarif edilmiştir. İlk olarak 2007 yılında yayımlanmış olan ve şebeke ile beslenen elektrik makinelerinin verim tespit metotlarını içeren IEC 60034-2-1 standardı üzerinde hâlihazırda laboratuvarlar, akademisyenler ve üreticiler geniş bir tecrübe kazanmıştır. DHS ile tahrik edilen elektrik motorlarının verim tespiti ve kayıpları ile ilgili literatürde çalışmalar bulunmaktadır. Ancak DHS ile tahrik edilen motorların verim tespiti metotlarını içeren IEC 60034-2-3 standardı 2020 yılında yayımlanmış ve bu metotlarla ilgili olarak IEC 60034-2-1’deki kadar geniş bir birikim bulunmamaktadır. IEC 60034-2-3 testleri için, IEC 60034-2-1’deki temel donanımlara (dinamometre veya yük motoru, tork ve devir sensörü, en az 3 kanallı güç ölçer, sinüzoidal güç kaynağı) ek olarak standartta tanımlanan referans sürücüye ve 6 kanallı bir güç ölçere ihtiyaç vardır. Ölçüm metotları da temelde IEC 60034-2-1 ile benzerlik göstermektedir. Bu nedenle mevcut altyapılar yeni standarda göre modernize edilebilir. DHS ile yapılacak testlerde elektrik motorunun verim tespiti için 4 adet ölçüm metodu belirlenmiş ve bunlardan ikisi standart tarafından “tercih edilen metot" olarak tanımlanmıştır. Bu çalışmada bu metotların uygulamaları üzerinde değerlendirme ve bir örnek hesaplamanın uygulaması yapılmaktadır.
Anahtar Kelimeler
Kaynakça
- [1] Falkner H., Holt S., 2011. Walking the torque, proposed work plan for energy-efficiency policy opportunities for electric motor-driven systems. OECDiLibrary.
- [2] De Almeida A., Falkner H., Fong J., Jugdoyal K, 2014. EuP Lot 30: Electric Motors and Drives Task 2: Economic and Market Analysis.
- [3] https://www.grandviewresearch.com/press-release/global-electric-motor-market, Erişim tarihi: 21.05.2020.
- [4] https://www.imarcgroup.com/electric-motor-market, Erişim tarihi: 21.05.2020.
- [5] Türkiye Cumhuriyeti Bilim, Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı Verimlilik Genel Müdürlüğü, 2016. İmalat Sanayisinde Kullanılan Elektrik Motorları Envanteri Analiz Raporu, Ankara, Türkiye.
- [6] Esen G. K., 2015. Türkiye ve Dünyada Elektrik Motorları Enerji Tüketimi ve İlgili Teknik Mevzuat, VI. Enerji Verimliliği ve Kalitesi Sempozyumu EVK 2015, Kocaeli, Türkiye, 4-6 Haziran.
- [7] International Electrotechnical Commission, 2014. IEC 60034-2-1, Cenevre.
- [8] Cao W., 2009. Comparison of IEEE 112 and New IEC Standard 60034-2-1, IEEE Transactions on Energy Conversion, vol. 24, no. 3, pp. 802-808.
Ayrıntılar
Birincil Dil
Türkçe
Konular
Elektrik Mühendisliği
Bölüm
Derleme
Yayımlanma Tarihi
15 Eylül 2022
Gönderilme Tarihi
25 Nisan 2021
Kabul Tarihi
26 Aralık 2021
Yayımlandığı Sayı
Yıl 2022 Cilt: 5 Sayı: 1
APA
Büyük, S., & Özdemir, E. (2022). Değişken Hız Sürücüsü İle Tahrik Edilen Elektrik Motorlarında Enerji Verimliliği Tespitine Yönelik Ölçüm Yöntemleri ve Standartları. Kocaeli Üniversitesi Fen Bilimleri Dergisi, 5(1), 1-8. https://doi.org/10.53410/koufbd.927716
AMA
1.Büyük S, Özdemir E. Değişken Hız Sürücüsü İle Tahrik Edilen Elektrik Motorlarında Enerji Verimliliği Tespitine Yönelik Ölçüm Yöntemleri ve Standartları. KOUFBD. 2022;5(1):1-8. doi:10.53410/koufbd.927716
Chicago
Büyük, Serdar, ve Engin Özdemir. 2022. “Değişken Hız Sürücüsü İle Tahrik Edilen Elektrik Motorlarında Enerji Verimliliği Tespitine Yönelik Ölçüm Yöntemleri ve Standartları”. Kocaeli Üniversitesi Fen Bilimleri Dergisi 5 (1): 1-8. https://doi.org/10.53410/koufbd.927716.
EndNote
Büyük S, Özdemir E (01 Eylül 2022) Değişken Hız Sürücüsü İle Tahrik Edilen Elektrik Motorlarında Enerji Verimliliği Tespitine Yönelik Ölçüm Yöntemleri ve Standartları. Kocaeli Üniversitesi Fen Bilimleri Dergisi 5 1 1–8.
IEEE
[1]S. Büyük ve E. Özdemir, “Değişken Hız Sürücüsü İle Tahrik Edilen Elektrik Motorlarında Enerji Verimliliği Tespitine Yönelik Ölçüm Yöntemleri ve Standartları”, KOUFBD, c. 5, sy 1, ss. 1–8, Eyl. 2022, doi: 10.53410/koufbd.927716.
ISNAD
Büyük, Serdar - Özdemir, Engin. “Değişken Hız Sürücüsü İle Tahrik Edilen Elektrik Motorlarında Enerji Verimliliği Tespitine Yönelik Ölçüm Yöntemleri ve Standartları”. Kocaeli Üniversitesi Fen Bilimleri Dergisi 5/1 (01 Eylül 2022): 1-8. https://doi.org/10.53410/koufbd.927716.
JAMA
1.Büyük S, Özdemir E. Değişken Hız Sürücüsü İle Tahrik Edilen Elektrik Motorlarında Enerji Verimliliği Tespitine Yönelik Ölçüm Yöntemleri ve Standartları. KOUFBD. 2022;5:1–8.
MLA
Büyük, Serdar, ve Engin Özdemir. “Değişken Hız Sürücüsü İle Tahrik Edilen Elektrik Motorlarında Enerji Verimliliği Tespitine Yönelik Ölçüm Yöntemleri ve Standartları”. Kocaeli Üniversitesi Fen Bilimleri Dergisi, c. 5, sy 1, Eylül 2022, ss. 1-8, doi:10.53410/koufbd.927716.
Vancouver
1.Serdar Büyük, Engin Özdemir. Değişken Hız Sürücüsü İle Tahrik Edilen Elektrik Motorlarında Enerji Verimliliği Tespitine Yönelik Ölçüm Yöntemleri ve Standartları. KOUFBD. 01 Eylül 2022;5(1):1-8. doi:10.53410/koufbd.927716