Araştırma Makalesi

Pandemi Döneminde Dijital Sağlık İletişimi: T.C. Sağlık Bakanlığı COVID-19 Kamu Spotları Üzerine Stratejik Bir İnceleme

Cilt: 2 Sayı: 1 25 Ocak 2025
PDF İndir
TR EN

Pandemi Döneminde Dijital Sağlık İletişimi: T.C. Sağlık Bakanlığı COVID-19 Kamu Spotları Üzerine Stratejik Bir İnceleme

Öz

Sağlık iletişimi, bireylerin sağlık tehditlerine karşı bilinçlenmesini sağlamak, tutum ve davranış değişikliklerini teşvik etmek amacıyla yürütülen stratejik bir iletişim sürecidir. Kamu spotları ise sağlık iletişiminde toplumun geniş kesimlerine ulaşabilmek için sıklıkla kullanılan etkili araçlardır. Özellikle kriz dönemlerinde, kamu spotları halk sağlığını koruma ve farkındalık yaratma hedefleri doğrultusunda kritik bir rol üstlenmektedir. Bu çalışma, Türkiye Cumhuriyeti Sağlık Bakanlığı tarafından COVID-19 pandemisi döneminde yayınlanan kamu spotlarını sağlık iletişimi perspektifinden incelemeyi amaçlamaktadır. Araştırma kapsamında, Sağlık Bakanlığı’nın COVID-19 Bilgilendirme Platformu’ndaki sınırlı kamu spotları yerine YouTube platformunda “Pandemi Kamu Spotları” başlığı altında yayınlanan 173 video incelenmiştir. Çalışmada hem nicel hem de nitel yaklaşımları içeren içerik analizi yöntemi kullanılmış, kamu spotları tür, tema, hedef kitle, sözcü kullanımı, mesaj çekicilikleri ve çerçeveleri gibi kategoriler üzerinden sistematik olarak değerlendirilmiştir. Bulgular, kamu spotlarının büyük ölçüde bireysel sorumluluk temelli mesajlara odaklandığını, maske kullanımı, sosyal mesafe ve hijyen gibi koruyucu davranışlara yönelik mesajlar sunduğunu göstermiştir. Kamu spotlarında animasyonlar, sağlık çalışanları ve ünlüler sözcü olarak tercih edilmiş, rasyonel çekicilikler ve pozitif mesaj çerçeveleri öne çıkmıştır. Mesajların geniş bir kitleye hitap etmesi amacıyla sade ve anlaşılır bir dil kullanıldığı gözlemlenmiştir.

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

  1. Abu‐Akel, A., Spitz, A., & West, R. (2021). The effect of spokesperson attribution on public health message sharing during the COVID-19 pandemic. PLOS ONE, 16(2), e0245100. https://doi.org/10.1371/journal.pone.0245100
  2. Acar, H. M., & Kavuran, T. (2021). Covid-19 salgını sürecinde Türkiye’deki kamu spotlarının göstergebilimsel çözümlemesi. İnönü Üniversitesi İletişim Fakültesi Elektronik Dergisi (İNİF E-Dergi), 6(2), 231–243. https://doi.org/10.47107/inifedergi.978337
  3. Alsulaiman, S. A. (2023). A cross-sectional study of perceptions of COVID-19 and adherence to preventive measures among Saudi college students using the health belief model. Online Journal of Communication and Media Technologies, 13(4), e202357. https://doi.org/10.30935/ojcmt/13783
  4. Atkin, C. K. (2001). Theory and principles of media health campaigns. In R. E. Rice & C. K. Atkin (Eds.), Public communication campaigns (3rd ed., pp. 49–68). Thousand Oaks, CA: Jossey-Bass.
  5. Aytuna, E. N., Çakıcı, Z., & Özkaya, A. E. (2024). Entertainment and persuasion in online politics: A qualitative study of young voters' approach in Turkey's 2023 elections. In J. Al-Obaidi (Ed.), Changing global media landscapes: Convergence, fragmentation, and polarization (pp. 215-233). IGI Global. Doi: 10.4018/979-8-3693-3767-7.ch012
  6. Baker, R. E., Mahmud, A. S., Miller, I. F., Rajeev, M., Rasambainarivo, F., Rice, B. L., Takahashi, S., Tatem, A. J., Wagner, C. E., Wang, L. F., Wesolowski, A., & Metcalf, C. J. E. (2022). Infectious disease in an era of global change. Nature Reviews Microbiology, 20(4), 193–205. https://doi.org/10.1038/s41579-021-00639-z
  7. Bartels, S. M., Combs, K. G., Lazard, A. J., Shelus, V., Davis, C. H., Rothschild, A. W., … Ribisl, K. M. (2021). Development and application of an interdisciplinary rapid message testing model for COVID-19 in North Carolina. Public Health Reports, 136(4), 413–420. https://doi.org/10.1177/00333549211018676
  8. Benham, J. L., Lang, R., Burns, K. K., MacKean, G., Léveillé, T., McCormack, B., … Marshall, D. (2021). Attitudes, current behaviors and barriers to public health measures that reduce COVID-19 transmission: A qualitative study to inform public health messaging. PLoS ONE, 16(2), e0246941. https://doi.org/10.1371/journal.pone.0246941

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

İletişim ve Medya Çalışmaları (Diğer), Halkla İlişkiler

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yayımlanma Tarihi

25 Ocak 2025

Gönderilme Tarihi

19 Aralık 2024

Kabul Tarihi

21 Ocak 2025

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2025 Cilt: 2 Sayı: 1

Kaynak Göster

APA
Meriç, E. (2025). Pandemi Döneminde Dijital Sağlık İletişimi: T.C. Sağlık Bakanlığı COVID-19 Kamu Spotları Üzerine Stratejik Bir İnceleme. Kronotop İletişim Dergisi, 2(1), 77-106. https://izlik.org/JA77HR39LZ
AMA
1.Meriç E. Pandemi Döneminde Dijital Sağlık İletişimi: T.C. Sağlık Bakanlığı COVID-19 Kamu Spotları Üzerine Stratejik Bir İnceleme. Kronotop. 2025;2(1):77-106. https://izlik.org/JA77HR39LZ
Chicago
Meriç, Emre. 2025. “Pandemi Döneminde Dijital Sağlık İletişimi: T.C. Sağlık Bakanlığı COVID-19 Kamu Spotları Üzerine Stratejik Bir İnceleme”. Kronotop İletişim Dergisi 2 (1): 77-106. https://izlik.org/JA77HR39LZ.
EndNote
Meriç E (01 Ocak 2025) Pandemi Döneminde Dijital Sağlık İletişimi: T.C. Sağlık Bakanlığı COVID-19 Kamu Spotları Üzerine Stratejik Bir İnceleme. Kronotop İletişim Dergisi 2 1 77–106.
IEEE
[1]E. Meriç, “Pandemi Döneminde Dijital Sağlık İletişimi: T.C. Sağlık Bakanlığı COVID-19 Kamu Spotları Üzerine Stratejik Bir İnceleme”, Kronotop, c. 2, sy 1, ss. 77–106, Oca. 2025, [çevrimiçi]. Erişim adresi: https://izlik.org/JA77HR39LZ
ISNAD
Meriç, Emre. “Pandemi Döneminde Dijital Sağlık İletişimi: T.C. Sağlık Bakanlığı COVID-19 Kamu Spotları Üzerine Stratejik Bir İnceleme”. Kronotop İletişim Dergisi 2/1 (01 Ocak 2025): 77-106. https://izlik.org/JA77HR39LZ.
JAMA
1.Meriç E. Pandemi Döneminde Dijital Sağlık İletişimi: T.C. Sağlık Bakanlığı COVID-19 Kamu Spotları Üzerine Stratejik Bir İnceleme. Kronotop. 2025;2:77–106.
MLA
Meriç, Emre. “Pandemi Döneminde Dijital Sağlık İletişimi: T.C. Sağlık Bakanlığı COVID-19 Kamu Spotları Üzerine Stratejik Bir İnceleme”. Kronotop İletişim Dergisi, c. 2, sy 1, Ocak 2025, ss. 77-106, https://izlik.org/JA77HR39LZ.
Vancouver
1.Emre Meriç. Pandemi Döneminde Dijital Sağlık İletişimi: T.C. Sağlık Bakanlığı COVID-19 Kamu Spotları Üzerine Stratejik Bir İnceleme. Kronotop [Internet]. 01 Ocak 2025;2(1):77-106. Erişim adresi: https://izlik.org/JA77HR39LZ