TR
EN
Hemşirelik Öğrencilerinin Hasta Güvenliği Yetkinliği: Öz-Değerlendirme Düzeyleri ve İlişkili Faktörler
Öz
Hasta güvenliği yetkinliği önlenebilir hatalar nedeniyle görülen hasta zararını en aza indirme yeteneği olarak ortaya çıkan bir önemli bir kavramdır. Bu araştırmada, hemşirelik öğrencilerinin hasta güvenliği yetkinliği öz-değerlendirme düzeylerini belirlemek amacıyla yapılmıştır. Araştırma, tanımlayıcı olarak tasarlanmış ve bir devlet üniversitesinin hemşirelik bölümü üçüncü ve dördüncü sınıfındaki 189 öğrenciyle yürütülmüştür. Araştırma verileri “Hasta Güvenliği Yetkinliği Öz Değerlendirme Aracı (HGYÖD)” ve “Kişisel Bilgi Formu” kullanılarak toplanmıştır. Veriler Statistical Package for Social Sciences (SPSS) 25.0 programı kullanılarak analiz edilmiştir. Veriler ortalama, standart sapma, medyan, sayı, yüzde ve korelasyon analizi kullanılarak raporlanmıştır. Öğrencilerin toplam HGYÖD puan ortalaması 3,95±0,41, alt boyutlarının ortalaması sırasıyla bilgi (3,59±0,55), beceri (3,89±0,46) ve tutum (4,20±0,58) olarak bulunmuştur. Kadınların beceri ve tutum alt boyutlarından aldıkları puanlar erkeklerden (t=2,658, p=,009; t=2,111, p=,036; t=3,208, p=,002), hasta güvenliği ile ilgili bir eğitim alanların bilgi boyutundan aldıkları puan eğitim almayanlara göre anlamlı derecede yüksek bulunmuştur (t=4,222, p=0,000). Öğrencilerin hasta güvenliği yetkinliği öz-değerlendirme düzeylerinin ortalamanın üzerinde olduğu bulunmuştur. Hasta güvenliği ile ilgili verilen eğitimler bilgi ve beceri yetkinliğini arttırmaktadır. Öğrencilerin hasta güvenliği yetkinliğini arttırmak için seçmeli ders, kurs, seminer vb. etkinliklerden en azından birine katılım sağlaması, mevcut eğitimlerin simülasyon ve ters yüz öğrenme yöntemlerine benzer yeni öğrenme yöntemleri ile desteklenmesi önerilmektedir.
Anahtar Kelimeler
Etik Beyan
Çalışmanın yapılabilmesi için Aksaray Üniversitesi İnsan Araştırmaları Etik Kurulundan (2023/06-21 protokol numaralı 23.10.2023 tarihli), çalışmanın yapılacağı fakülteden, ölçeklerin kullanımı için araştırmacılardan izin alınmıştır. Öğrencilere çalışmanın amacı ve gerekçesi anlatılmış ve Helsinki Deklarasyonu Prensipleri’ne uygun olarak hazırlanan bilgilendirilmiş onay formu ile yazılı onam alınmıştır. Öğrencilerin anketi doldurmamaları durumunda ders notlarının olumsuz etkilenmeyeceği ve öğretim elemanının da bundan sonra olumsuz tutum sergilemeyeceği söylenmiştir.
Kaynakça
- Ahmed, F.A., Choudhary, R.A., Khan, H., Ayub, F., Hassan, S.S.U., Munir, T., Asif, F., Ajani, K., Jaffer, M., Tharani, Z., Aboumatar, H.J., Haider, A., Latif, A., 2023. Incorporating a patient safety and quality course into the nursing curriculum: an assessment of student gains. J. Patient Saf. 19 (6), 408–414. doi:10.1097/PTS.0000000000001146
- Ahn, S. (2025). Factors influencing patient safety competency in baccalaureate nursing students: A descriptive cross-sectional study. Nurse Education Today, 145, 106498. doi: 10.1016/j.nedt.2024.106498
- Ahn, S., Lee, N.J., Jang, H., 2018. Patient safety teaching competency of nursing faculty. J. Korean Acad. Nurs. 48 (6), 720–730. doi:10.4040/ jkan.2018.48.6.720.
- Canadian Patient Safety Institute, 2020. The safety competencies: Enhancing patient safety across the health professions. Retrieved from: https://www.healthcareexce llence.ca/media/115mbc4z/cpsi-safetycompetencies_en_digital-final-ua.pdf. Erişim Tarihi 3 Mart 2026.
- Çerçer, Z., Akçay, E. A., & Güngör, S. (2023). Hemşirelik öğrencilerinin hasta güvenliği yetkinliği öz-değerlendirme düzeyi: Tanımlayıcı kesitsel araştırma. Sağlık ve Hemşirelik Yönetimi Dergisi, 10(1), 71-78. doi:10.54304/SHYD.2023.86094
- Dankbaar, M. E., Richters, O., Kalkman, C. J., Prins, G., Ten Cate, O. T., van Merrienboer, J. J., & Schuit, S. C. (2017). Comparative effectiveness of a serious game and an e-module to support patient safety knowledge and awareness. BMC Med Educ, 17(1), 30. doi:10.1186/s12909-016-0836-5.
- De Miguel, M. S., de Elguea, J. O., Gómez-Gastiasoro, A., Urcola, F., Cid-Expósito, M. G., Torres-Enamorado, D., & Orkaizagirre-Gomara, A. (2023). Patient safety and its relationship with specific self-efficacy, competence, and resilience among nursing students: a quantitative study. Nurse Education Today, 121, 105701. doi:10.1016/j.nedt.2022.105701
- Dünya Sağlık Örgütü. (2021). Global patient safety action plan 2021-2030: towards eliminating avoidable harm in health care: World Health Organization.
Ayrıntılar
Birincil Dil
Türkçe
Konular
Hemşirelik Eğitimi
Bölüm
Araştırma Makalesi
Yayımlanma Tarihi
31 Mayıs 2026
Gönderilme Tarihi
16 Ocak 2026
Kabul Tarihi
1 Mayıs 2026
Yayımlandığı Sayı
Yıl 2026 Cilt: 4 Sayı: 2
APA
Avcı, M., & Avcı, A. (2026). Hemşirelik Öğrencilerinin Hasta Güvenliği Yetkinliği: Öz-Değerlendirme Düzeyleri ve İlişkili Faktörler. Kapadokya Sağlık Bilimleri Dergisi, 4(2), 789-804. https://izlik.org/JA22JE82NH
AMA
1.Avcı M, Avcı A. Hemşirelik Öğrencilerinin Hasta Güvenliği Yetkinliği: Öz-Değerlendirme Düzeyleri ve İlişkili Faktörler. KSBDER. 2026;4(2):789-804. https://izlik.org/JA22JE82NH
Chicago
Avcı, Miyase, ve Ahmet Avcı. 2026. “Hemşirelik Öğrencilerinin Hasta Güvenliği Yetkinliği: Öz-Değerlendirme Düzeyleri ve İlişkili Faktörler”. Kapadokya Sağlık Bilimleri Dergisi 4 (2): 789-804. https://izlik.org/JA22JE82NH.
EndNote
Avcı M, Avcı A (01 Mayıs 2026) Hemşirelik Öğrencilerinin Hasta Güvenliği Yetkinliği: Öz-Değerlendirme Düzeyleri ve İlişkili Faktörler. Kapadokya Sağlık Bilimleri Dergisi 4 2 789–804.
IEEE
[1]M. Avcı ve A. Avcı, “Hemşirelik Öğrencilerinin Hasta Güvenliği Yetkinliği: Öz-Değerlendirme Düzeyleri ve İlişkili Faktörler”, KSBDER, c. 4, sy 2, ss. 789–804, May. 2026, [çevrimiçi]. Erişim adresi: https://izlik.org/JA22JE82NH
ISNAD
Avcı, Miyase - Avcı, Ahmet. “Hemşirelik Öğrencilerinin Hasta Güvenliği Yetkinliği: Öz-Değerlendirme Düzeyleri ve İlişkili Faktörler”. Kapadokya Sağlık Bilimleri Dergisi 4/2 (01 Mayıs 2026): 789-804. https://izlik.org/JA22JE82NH.
JAMA
1.Avcı M, Avcı A. Hemşirelik Öğrencilerinin Hasta Güvenliği Yetkinliği: Öz-Değerlendirme Düzeyleri ve İlişkili Faktörler. KSBDER. 2026;4:789–804.
MLA
Avcı, Miyase, ve Ahmet Avcı. “Hemşirelik Öğrencilerinin Hasta Güvenliği Yetkinliği: Öz-Değerlendirme Düzeyleri ve İlişkili Faktörler”. Kapadokya Sağlık Bilimleri Dergisi, c. 4, sy 2, Mayıs 2026, ss. 789-04, https://izlik.org/JA22JE82NH.
Vancouver
1.Miyase Avcı, Ahmet Avcı. Hemşirelik Öğrencilerinin Hasta Güvenliği Yetkinliği: Öz-Değerlendirme Düzeyleri ve İlişkili Faktörler. KSBDER [Internet]. 01 Mayıs 2026;4(2):789-804. Erişim adresi: https://izlik.org/JA22JE82NH