Pandemide Birinci Basamak Sağlık hizmetlerinde Labaratuvar ve Yönetimi

Ebru Esra Yalçın; Ümit Aydoğan; Yusuf Çetin Doğaner

Pandemide Birinci Basamak Sağlık hizmetlerinde Labaratuvar ve Yönetimi

Öz

Aralık 2019’da Çin’in Hubei Eyaleti, Wuhan kentinden tüm dünyaya yayılan ve temel olarak alt solunum yolu enfeksiyonu belirtileri ile seyreden Koronavirüs Hastalığı (COVID-19) hızlıca pandemi kategorisine ilerlemiştir. Pandemi döneminde kaynakların tasarruflu kullanılması, hızlı tanı kitlerinin geliştirilmesi sağlık hizmet sunumunun sürdürülebilirliği için oldukça önem arz etmektedir. Biz de bu derlememizde, birinci basamak sağlık hizmeti sunumunda sahip olduğumuz laboratuvar tetkiklerinin Koronavirüs Hastalığı (COVID-19)’na tanı konulmasında rolünü ve yönetimini gözden geçirdik.

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

1. Rakel, D. and R. Rakel, Aile Hekimliği. 9 ed, ed. E. Saatçı. 2019, Ankara: Elsevier health sciences. 1164.
2. Topçu, A.W., G. Söyletir, and M. Doğanay, Enfeksiyon Hastalıkları ve Mikrobiyolojisi. 2017, İstanbul: Nobel Tıp Kitapevi.
3. Kahn, J.S. and K. McIntosh, History And Recent Advances In Coronavirus Discovery. The Pediatric Infectious Disease Journal, 2005. 24(11): p. S223-S227.
4. Mackenzie, J.S. and D.W. Smith, COVID-19: A Novel Zoonotic Disease Caused By A Coronavirus From China: What We Know And What We Don’t. Microbiology Australia, 2020. 41(1): p. 45-50.
5. Jonsdottir, H.R. and R. Dijkman, Coronaviruses And The Human Airway: A Universal System For Virus-Host Interaction Studies. Virology Journal, 2016. 13(1): p. 24.
6. Mohd, H.A., J.A. Al-Tawfiq, and Z.A. Memish, Middle East Respiratory Syndrome Coronavirus (MERS-CoV) Origin And Animal Reservoir. Virology Journal, 2016. 13(1): p. 87.
7. McIntosh, K. Coronavirus Disease 2019 (COVID-19). 2020 (cited 16.04.2020; Available from: https://www.uptodate.com/ contents/coronavirus-disease-2019-covid-19-epidemiologyvirology- clinical-features-diagnosis-and-prevention.
8. Zhou, F., et al., Clinical course and risk factors for mortality of adult inpatients with COVID-19 in Wuhan, China: a retrospective cohort study. 2020.

9. Wu, Z. and J.M. McGoogan, Characteristics Of And Important Lessons From The Coronavirus Disease 2019 (COVID- 19) Outbreak in China: summary of a report of 72 314 cases from the Chinese Center for Disease Control and Prevention. Jama, 2020.
10. Chow, N., et al., Preliminary Estimates of the Prevalence of Selected Underlying Health Conditions Among Patients with Coronavirus Disease 2019. Morbidity Mortality Weekly Report, 2020. 69(13): p. 382.
11. Karcıoğlu, Ö., What Is Coronaviruses, And How Can We Protect Ourselves? Anka Tıp Dergisi, 2020. 2(1): p. 66-71.
12. Freeman, T.R., McWhinney's textbook of family medicine. 2016: Oxford University Press.
13. Carter, J.Y., et al., Laboratory Testing Improves Diagnosis And Treatment Outcomes In Primary Health Care Facilities. African Journal of Laboratory Medicine, 2012. 1(1).
14. Öngel, K. and Y. Türker, Laboratuvar Kullanımı. Aile Hekimliği Dergisi. 2: p. 22-34.
15. Dong, X., et al., Eleven Faces Of Coronavirus Disease 2019. European Journal Of Allegy And Clinic Immunology, 2020.
16. Huang, C., et al., Clinical Features Of Patients Infected With 2019 Novel Coronavirus In Wuhan, China. The Lancet, 2020. 395(10223): p. 497-506.
17.Wang, D., et al., Clinical Characteristics of 138 Hospitalized Patients With 2019 Novel Coronavirus–Infected Pneumonia In Wuhan, China. Jama, 2020. 323(11): p. 1061-1069.
18. Zhang, G., et al., Analysis of clinical characteristics and laboratory findings of 95 cases of 2019 novel coronavirus pneumonia in Wuhan, China: a retrospective analysis. 2020. 21(1): p. 1-10.
19. Prevention, C.F.D.C.A. Interim Clinical Guidance for Management of Patients with Confirmed Coronavirus Disease (COVID- 19). 2020 03.04.2020 (cited 2020 15.04.2020); Available from: https://www.cdc.gov/coronavirus/2019-ncov/hcp/clinical- guidance-management-patients.html.
20. Rodgers, G.P. and N.S. Young, The Bethesda Handbook of Clinical Hematology. 2013: Lippincott Williams & Wilkins. 471.
21. Coster, D., et al., Using The Kinetics Of C-Reactive Protein Response To Improve The Differential Diagnosis Between Acute Bacterial And Viral Infections. Infection, 2019: p. 1-8.
22. Perez, L., Acute Phase Protein Response To Viral Infection And Vaccination. Archives of Biochemistry Biophysics, 2019.
23.Mehta, P., et al., COVID-19: Consider Cytokine Storm Syndromes And Immunosuppression. The Lancet, 2020.
24. Lalueza, A., et al., Elevation Of Serum Ferritin Levels For Predicting A Poor Outcome In Hospitalized Patients With Influenza Infection. Clinical Microbiology Infection, 2020.
25. Cullis, J.O., et al., Investigation And Management Of A Raised Serum Ferritin. British Journal Of Haematology, 2018. 181(3): p. 331-340.
26.Wang, L., et al., Chinese Expert Consensus On The Perinatal And Neonatal Management For The Prevention And Control Of The 2019 Novel Coronavirus Infection. Annals of Translational Medicine, 2020. 8(3).
27. Farkas, J. Internet Book of Critical Care (IBCC). 2020 02.03.2020 (cited 2020 15.04.2020); Available from: https://emcrit. org/ibcc/covid19/#labs.
28. Henry, B.M., et al., Hematologic, Biochemical And Immune Biomarker Abnormalities Associated With Severe Illness And Mortality In Coronavirus Disease 2019 (COVID-19): A Meta-Analysis. Clinical Chemistry Laboratory Medicine, 2020. 1(ahead-of-print).

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

İç Hastalıkları

Bölüm

Konferans Bildirisi

Yazarlar

Ebru Esra Yalçın ^* Bu kişi benim
Türkiye

Ümit Aydoğan Bu kişi benim
Türkiye

Yusuf Çetin Doğaner Bu kişi benim
Türkiye

Yayımlanma Tarihi

1 Ocak 2020

Gönderilme Tarihi

25 Mart 2020

Kabul Tarihi

21 Nisan 2020

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2020 Cilt: 12 Sayı: 1

IZ

https://izlik.org/JA66HZ56XF

Kaynak Göster

RIS / Bibtex

APA

Yalçın, E. E., Aydoğan, Ü., & Doğaner, Y. Ç. (2020). Pandemide Birinci Basamak Sağlık hizmetlerinde Labaratuvar ve Yönetimi. Klinik Tıp Aile Hekimliği, 12(1), 27-31. https://izlik.org/JA66HZ56XF

AMA

1.Yalçın EE, Aydoğan Ü, Doğaner YÇ. Pandemide Birinci Basamak Sağlık hizmetlerinde Labaratuvar ve Yönetimi. Aile Hekimliği. 2020;12(1):27-31. https://izlik.org/JA66HZ56XF

Chicago

Yalçın, Ebru Esra, Ümit Aydoğan, ve Yusuf Çetin Doğaner. 2020. “Pandemide Birinci Basamak Sağlık hizmetlerinde Labaratuvar ve Yönetimi”. Klinik Tıp Aile Hekimliği 12 (1): 27-31. https://izlik.org/JA66HZ56XF.

EndNote

Yalçın EE, Aydoğan Ü, Doğaner YÇ (01 Ocak 2020) Pandemide Birinci Basamak Sağlık hizmetlerinde Labaratuvar ve Yönetimi. Klinik Tıp Aile Hekimliği 12 1 27–31.

IEEE

[1]E. E. Yalçın, Ü. Aydoğan, ve Y. Ç. Doğaner, “Pandemide Birinci Basamak Sağlık hizmetlerinde Labaratuvar ve Yönetimi”, Aile Hekimliği, c. 12, sy 1, ss. 27–31, Oca. 2020, [çevrimiçi]. Erişim adresi: https://izlik.org/JA66HZ56XF

ISNAD

Yalçın, Ebru Esra - Aydoğan, Ümit - Doğaner, Yusuf Çetin. “Pandemide Birinci Basamak Sağlık hizmetlerinde Labaratuvar ve Yönetimi”. Klinik Tıp Aile Hekimliği 12/1 (01 Ocak 2020): 27-31. https://izlik.org/JA66HZ56XF.

JAMA

1.Yalçın EE, Aydoğan Ü, Doğaner YÇ. Pandemide Birinci Basamak Sağlık hizmetlerinde Labaratuvar ve Yönetimi. Aile Hekimliği. 2020;12:27–31.

MLA

Yalçın, Ebru Esra, vd. “Pandemide Birinci Basamak Sağlık hizmetlerinde Labaratuvar ve Yönetimi”. Klinik Tıp Aile Hekimliği, c. 12, sy 1, Ocak 2020, ss. 27-31, https://izlik.org/JA66HZ56XF.

Vancouver

1.Ebru Esra Yalçın, Ümit Aydoğan, Yusuf Çetin Doğaner. Pandemide Birinci Basamak Sağlık hizmetlerinde Labaratuvar ve Yönetimi. Aile Hekimliği [Internet]. 01 Ocak 2020;12(1):27-31. Erişim adresi: https://izlik.org/JA66HZ56XF