Kadınların Aile Sağlığı Merkezlerindeki Ebelik Hizmetleri İle İlgili Görüşleri

Yıl 2025, Cilt: 6 Sayı: 1, 30 - 40, 30.04.2025

Feyza Aktaş Reyhan , Birgül Şenlik

https://doi.org/10.59244/ktokusbd.1595519

Öz

Amaç: Mevcut araştırmada kadınların Aile sağlığı merkezlerindeki ebelik hizmetleri ile ilgili görüşlerinin belirlenmesi amaçlanmıştır.
Gereç ve Yöntem: Kesitsel ve tanımlayıcı desende olan araştırma, Aile Sağlığı Merkezlerinde Ebelik hizmetinden yararlanan üreme çağındaki 312 kadın ile gerçekleştirilmiştir. Araştırmanın verileri araştırmacıların geliştirdiği kişisel bilgi formu ile 01.07.2024-30.09.2024 tarihleri arasında çevrimiçi anket yöntemiyle toplanmıştır. Veri analizinde tanımlayıcı istatistikler frekans dağılımı ve yüzde olarak sunulmuştur.
Bulgular: Araştırmadaki katılımcıların yaş ortalamaları 34.92±8.03 ve ortalama doğum sayısı ise 1.28±1.14 idi. katılımcıların %61.5’inin Aile Sağlığı Merkezindeki ebesini tanıdığı, %40.1’inin son 1 yıl içinde herhangi bir sağlık sorunu olmadığı halde ebe tarafından izleme çağrıldığı, %61.5’inin sorunu olduğunda ebeye rahatlıkla ulaşabildiği belirlendi. Katılımcıların %62.5’i rahat bir şekilde ebeye sorunlarından bahsedebildiğini, %68.9’u ebenin sorularını anlaşılır cevapladığını, %64.1’i ebenin yeterli görüşme zamanı ayırdığını, %61.2’si ebenin bilgi ve becerisinin yeterli olduğunu ifade etti. Ayrıca katılımcıların %77.6’sı ebesinin yaklaşımın saygılı ve nazik olduğunu, %72.2’si Aile Sağlığı Merkezi’ndeki ebelik hizmetinden memnun olduğunu belirtti.
Sonuç: Araştırma sonucunda katılımcıların genel olarak birinci basamak ebelik hizmetlerinden memnun oldukları görülmüştür. Ebelik hizmetlerinin çoğunluk tarafından ulaşılabilirlik, süreklilik, iletişim, yaklaşım ve hizmet kalitesi açısından olumlu değerlendirildiği belirlenmiştir.

Anahtar Kelimeler

Sağlık Hizmetleri , Aile Sağlığı Merkezi , Ebelik hizmeti , Ebe

Women's Views on Midwifery Services in Family Health Centers

Öz

Aim: In the present study, it was aimed to determine the opinions of women about midwifery services in family health centers.
Materials and Methods: The cross-sectional and descriptive study was conducted with 312 women of reproductive age who benefit from midwifery services in Family Health Centers. The data of the study were collected by online survey method between 01.07.2024-30.09.2024 with the personal information form developed by the researchers. Descriptive statistics were presented as frequency distribution and percentage in data analysis.
Results: The mean age of the participants in the study was 34.92±8.03 years and the mean number of births was 1.28±1.14. It was determined that 61.5% of the participants knew their midwife at the Family Health Center, 40.1% of them were called for follow-up by the midwife even though they did not have any health problems in the last 1 year, and 61.5% of them could easily reach the midwife when they had problems. 62.5% of the participants stated that they could talk about their problems to the midwife comfortably, 68.9% stated that the midwife answered their questions clearly, 64.1% stated that the midwife allocated enough time for the interview, and 61.2% stated that the knowledge and skills of the midwife were sufficient. In addition, 77.6% of the participants stated that the midwife's approach was respectful and kind, and 72.2% were satisfied with the midwifery service at the Family Health Center.
Conclusion: As a result of the study, it was observed that the participants were generally satisfied with primary care midwifery services. It was determined that midwifery services were evaluated positively by the majority in terms of accessibility, continuity, communication, approach and service quality.

Anahtar Kelimeler

Health Services , Family Health Center , Midwifery service , Midwife

Kaynakça

• Akman, M. (2014). Türkiye’de birinci basamağın gücü. Türkiye Aile Hekimliği Dergisi, 18(2), 70-78. doi: 10.2399/tahd.14.00070
• Aune, I., Tysland, T., & Amalie Vollheim, S. (2021). Norwegian midwives’ experiences of relational continuity of midwifery care in the primary healthcare service: A qualitative descriptive study. Nordic Journal of Nursing Research, 41(1), 5-13. https://doi.org/10.1177/2057158520973202
• Baas, C. I., Erwich, J. J. H., Wiegers, T. A., de Cock, T. P., & Hutton, E. K. (2015). Women's suggestions for improving midwifery care in the Netherlands. Birth, 42(4), 369-378. https://doi.org/10.1111/birt.12185
• Batinelli, L., Thaels, E., Leister, N., McCourt, C., Bonciani, M., & Rocca-Ihenacho, L. (2022). What are the strategies for implementing primary care models in maternity? A systematic review on midwifery units. BMC Pregnancy and Childbirth, 22(1), 123. https://doi.org/10.1186/s12884-022-04410-x
• Birleşmiş Milletler Nüfus Fonu (UNFPA). (2014). State of the world’s midwifery. Erişim adresi: http://unfpa.org/public/home/publications/pid/17601. Erişim tarihi: 28.11.2024
• Çelikkanat, Ş., Akbaş, M., Gökyıldız Sürücü, Ş. (2024). Yetişkin Kadınların Sağlık Okuryazarlığı Düzeylerinin Belirlenmesi. Socıal Scıences Studıes Journal (SSSJournal), 6(54), 19-27. https://doi.org/ 10.26449/sssj.2009
• Çetinkaya, F., Baykan, Z., & Naçar, M. (2013). Yetişkinlerin Aile Hekimliği Uygulaması ile İlgili Düşünceleri ve Aile Hekimlerine Başvuru Durumu. TAF Preventive Medicine Bulletin, 12(4). https://doi.org/10.5455/pmb 1-1339159354
• Demirci, A., & Kartal, M. (2023). Aile HekimliğiUygulama Alanında Karşılanmamış Sağlık Hizmet Gereksinimlerinin Saptanması/Uygulamada Saha Araştırması. Turkiye Klinikleri Family Medicine-Special Topics, 14(1), 20-24.
• de Jonge, A., de Vries, R., Lagro-Janssen, A. L., Malata, A., Declercq, E., Downe, S., & Hutton, E. K. (2015). The importance of evaluating primary midwifery care for improving the health of women and infants. Frontiers in medicine, 2, 17. https://doi.org/10.3389/fmed.2015.00017
• Erik, N. (2024). Kamu ve özel sektör ilişkileri hasta memnuniyeti üzerine bir araştırma. Erişim adresi: https://acikkaynak.bilecik.edu.tr/xmlui/handle/11552/3395. Erişim tarihi: 12.11.2024
• Erci, B., Çokbekler, N., & Işık, K. (2017). Aile Sağlığı Merkezlerinde Çalışmakta Olan Ebe Ve Hemşirelerin İletişim Becerilerinin Değerlendirilmesi. Bozok Tıp Dergisi, 7(1), 49-53.
• Hacivelioğlu, D.,& Demirci, H. (2022). Birinci basamak sağlık hizmetlerinde çalışan ebelerin kadın sağlığının korunması ve geliştirilmesine yönelik sağlık eğitimi etkinlikleri. Sağlık ve Toplum Dergisi, 32(2), 49-60.
• Homer, C. S., Friberg, I. K., Dias, M. A. B., ten Hoope-Bender, P., Sandall, J., Speciale, A. M., &Bartlett, L. A. (2014). The projected effect of scaling up midwifery. The Lancet, 384(9948), 1146-1157.
• Kıraç, F. Ç., Güneş, H. S., Akküyün, S., & Şimşek, M. A. (2024). Aile Sağlığı Merkezlerine Başvuran Hastaların Memnuniyet Düzeylerinin İncelenmesi. Sağlık Ve Sosyal Refah Araştırmaları Dergisi, 6(2), 142-153. https://doi.org/10.55050/sarad.1457898
• Koblinsky, M.,Moyer, C. A., Calvert, C., Campbell, J., Campbell, O. M., Feigl, A. B., Graham, W. J., Hatt, L., Hodgins, S., Matthews, Z., McDougall, L., Moran, A.C., Nandakumar, A.K., &Langer, A. (2016). Qualitymaternitycareforeverywoman, everywhere: a calltoaction. The Lancet, 388(10057), 2307-2320. https://doi.orghttps://doi.org//10.1016/S0140-6736(16)31333-2
• Özcan, E., & Akdemir, A. (2023). Bakımda Gelişen Bir Paradigma: Saygılı Annelik Bakımı. Kadın Sağlığı Hemşireliği Dergisi, 9 (Özel Sayı-1), 56-61.
• Papatya, G., Papatya, N., & Hamşıoğlu, A. B. (2012). Sağlık hizmetlerinde algılanan hizmet kalitesi ve hasta memnuniyeti: iki özel hastanede karşılaştırmalı bir araştırma. Kırıkkale Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 2(1), 87-108.
• Renfrew, M. J.,McFadden, A., Bastos, M. H., Campbell, J., Channon, A. A., Cheung, N. F., ... &Declercq, E. (2014). Midwiferyandqualitycare: findingsfrom a newevidence-informedframeworkformaternalandnewborncare. The Lancet, 384(9948), 1129-1145. http://dx.doi.org/10.1016/S0140-6736(14)60789-3
• Sağlık Bakanlığı. (2023). Ebelik Yönetmeliği. Erişim adresi: https://www.resmigazete.gov.tr/eskiler/2024/12/20241203-2.htm. Erişim tarihi: 09.12.2024
• Sağlık Bakanlığı. (2024). İstatistik Yıllıkları 2022. Erişim adresi: https://www.saglik.gov.tr/TR-103184/saglik-istatistikleri-yilligi-2022-yayinlanmistir.html. Erişim tarihi: 28.11.2024
• Sandall, J.,Turienzo, C. F., Devane, D., Soltani, H., Gillespie, P., Gates, S., ... &Rayment-Jones, H. (2024). Midwifecontinuity of caremodelsversusothermodels of careforchildbearingwomen. Cochranedatabase of systematicreviews, (4). https://doi.org/10.1002/14651858.CD004667.pub6
• Şimşek, H. N., Demirci, H., &Bolsoy, N. (2018). Sosyal destek sistemleri ve ebelik. Düzce Üniversitesi Sağlık Bilimleri Enstitüsü Dergisi, 8(2), 97-103.
• Türkel, B., Acuner, A. M., Önder, Ö. R., & Üzgül, A. (2004). Ankara Üniversitesi İbn-İ Sina Hastanesi'nde Yatan Hasta Memnuniyeti (Genel Cerrahi Anabilim Dalı Örneği). Ankara Üniversitesi Tıp Fakültesi Mecmuası, 57(4).
• Yazıcıoğlu, B., Oruç, M. A., Türe, E., Müderrisoğlu, S., & Çubukçu, M. (2021). Birinci Basamak Sağlık Hizmetlerindeki Gebe Takiplerinin Doğum Beklentisi Üzerine Etkisi. Ankara Medical Journal, 21(4), 573-584. https://doi.org/https://doi.org/10.5505/amj.2021.3660410.5505/amj.2021.36604
• Yücel, U., Taş, B., & Başgün, A. (2022). İntrapartum Dönemde Sürekli Bakım ve Ebelerin Rolü. İzmir Kâtip Çelebi Üniversitesi Sağlık Bilimleri Fakültesi Dergisi, 7(3), 597-600.
• Zaim, H., & Tarım, M. (2011). Hasta Memnuniyeti: Kamu Hastaneleri Üzerine Bir Alan Araştirmasi. In Journal of Social Policy Conferences (No. 59, pp. 1-24). Istanbul University.