Araştırma Makalesi

Dilde Neokolonyalizm: Fransa Örneği

Cilt: 2 Sayı: 2 23 Aralık 2022
PDF İndir
EN TR

Dilde Neokolonyalizm: Fransa Örneği

Öz

Dil politikaları günümüzde ülkeler tarafından önemsenen bir olgudur. Ülkeler kendi sınırları içinde ve dışında belli dil politikaları uygulamaktadırlar. Sömürgeci ülkeler kendi sınırları içinde millî bütünlüğünü sağlamaya yönelik bir politika uygularken, ülkeleri dışında ise yayılmaya yönelik bir eğilimle dilde merkezîleşme amacı gütmektedirler. Bazı Batılı ülkeler sömürge politikası sonucunda asimile ettiği, dilini unutturduğu, etnik azınlıklarda toplum diline yaptığı kısıtlamacı yaklaşımla sömürme fiilini dilde gerçekleştirmeye devam etmektedir. Kolonyal ideoloji ile yayılmacı bir politika izleyen Batı toplumları dil üzerinden söz konusu politikalarına yeni bir boyut kazandırmışlardır. Bazı Avrupalı sömürgeciler ekonomik yönden egemen oldukları ülkelerde aynı zamanda dillerinin öğrenilmesini de zorunlu hâle getirerek yeni nesillerin okullarda yerel dillerini öğrenmelerini ve kullanmalarını yasaklamaktadır. Kolonyalist düzen yeni nesillerin yanı sıra yetişkinlerin de sosyal statü ve ekonomik yönden yükselme arzularını dil üzerinden baskı yoluyla karşılamayı vadetmektedir. Böylece kültürel bir hegemonya ortaya çıkmaktadır. Dilde neokolonyalizm uygulayan Avrupalı sömürgeci devletlerin söz konusu uygulamaları ve yerel toplumların da ekonomik ve sosyal yönden yaşantılarını iyileştirme arzuları çift yönlü bir aksiyon olduğundan dilde neo-kolonyalizmi kolaylaştırmaktadır. Bu ülkelerden biri olan Fransa, sömürgesi al-tında olan ülkelerdeki toplumlara kültür ve kimlik ithal ederek inşacı bir yaklaşım sergilemektedir. Bu durum sömürülen toplumlarda kültürel kırılmaya yol açmakta, yerel kültürler bu yolla birer birer yok olma sürecine girmektedirler. Evrensel kültürün yozlaşmasına neden olan bu süreç kültürel mozaiğin bozulmasıyla sonuçlanmakta ve yerel toplumlarda zorunlu bir kimlik bunalımı yaşanmaktadır. Dil bir milleti ve millet yapan bir olgudur; toplumların egemenliklerini sürdürmeleri dillerini korumaları oranında mümkündür. Ait hissettiği kimliği kendi toplumunda değil sömürgeci ülkelerin himayesine girerek bulmaya çalı-şan yerel toplumlara “montaj kimlik” ve “ideolojiler” inşa edilmektedir. Fransa’nın, sömürgesi altında olan ülkelerde uyguladığı dil politikasının diğer Batılı ülkelerin politikalarından farklılık göstermesi nedeniyle Fransa inceleme konusu olarak seçilmiştir. Fransa Batılı sömürgeci devletlerden biri olarak sö-mürme eylemini dil ve kültür üzerinden en katı şekilde uygulayan bir ülke ol-duğundan sömürüsü altında olan toplumların bakış açısına göre yerel dillerin konumu incelenecektir

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

  1. Alpar, Güray. “Değişen dünyada Fransa’nın değişmeyen impartorluk hayali”. Haziran 23, 2020. Stratejik Düşünce Enstitüsü. İnternet 12.05.2022
  2. Apalı, Yasemin. “Michel Foucault’da İktidar ve Güç”. Mehmet Akif Ersoy Üniversitesi Uygu-lamalı Bilimler Dergisi 5.2 (Eylül 2021): 290-304.
  3. BBC Türkçe. Editorial: Avustralya'da kaybolmuş dil canlandırıldı. 22 Ocak 2013. İnternet. 14 Nisan 2022. .
  4. Cihan, Murat. “Yeni Sömürgecilik ve Hegemonya Bağlamında Fransa’nın Son Dönem Suriye Siyaseti”. Toplum ve Kültür Araştırmaları Dergisi 7 (Haziran 2021): 20-43.
  5. Ebadi, Bushra. “Technology Alone Can't Preserve Endangered Languages”. June 30, 2018. Center for International Governance Innovation. İnternet. 11.05.2022
  6. Echu, George. “Colonialism and Linguistic Dilemmas in Africa: Cameroon as a Paradigm”. Quest- and African Journal of Philosophy, 13 (1-2) (1999): 19-26.
  7. Eren, Gül. “Edward Said: Oryantalist Söylem Analizinin Metodolojik Temelleri”. Doktora tezi. Atatürk Üniversitesi, 2013.
  8. Gökkaplan, Yusuf. “İktidardan Halka Dilin İşlevi”. Uluslararası Beşerî Bilimler ve Eğitim Dergisi. 5.12 (Ekim 2019): 1201-15.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Çok Kültürlü ve Kültürlerarası Çalışmalar , Kültür, Temsil ve Kimlik , Yeni Türk Dili (Eski Anadolu, Osmanlı, Türkiye Türkçesi) , Türk Dili ve Edebiyatı (Diğer)

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yayımlanma Tarihi

23 Aralık 2022

Gönderilme Tarihi

20 Temmuz 2022

Kabul Tarihi

4 Kasım 2022

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2022 Cilt: 2 Sayı: 2

Kaynak Göster

MLA
Yemenicioğlu, Ayla. “Dilde Neokolonyalizm: Fransa Örneği”. KÜN Edebiyat ve Kültür Araştırmaları Dergisi, c. 2, sy 2, Aralık 2022, ss. 4-21, doi:10.54281/kundergisi.21.

Lisans

Kün Edebiyat ve Kültür Araştırmaları Dergisi Creative Commons Atıf 4.0 Uluslararası (CC BY 4.0) lisansı ile lisanslanmıştır.

pEPOhSyI5kH.jpg