EN
TR
OECD Ülkelerinde Kadın Sağlığı Araştırmalarının: Eğilimlerini Analiz Etmek, Boşlukları ve Gelecek Yönelimlerini Belirlemek
Öz
Bu çalışma, OECD ülkelerinde kadın sağlığı araştırmalarının eğilimlerini, tematik odaklarını ve literatürdeki boşlukları sistematik olarak analiz etmeyi amaçlamaktadır. Kadın sağlığı, biyolojik, psikolojik, sosyal ve çevresel faktörlerden etkilenen, üreme sağlığı, kronik hastalıklar, ruh sağlığı ve yaşam tarzı gibi çok boyutlu bir alandır. Çalışma, 1990-2023 yılları arasında OECD ülkelerinde yayımlanan 168 makaleyi içerik analizi, zamansal trendler ve ağ analizi (VOSviewer) yöntemleriyle incelemiştir.
Analizler, araştırmaların üç temel tematik kümede yoğunlaştığını göstermiştir: (1) sağlık harcamaları ve cinsiyet eşitsizlikleri, (2) ruh sağlığı ve sosyal politikalar, (3) üreme sağlığı ve kronik hastalıklar. Zamansal veriler, 2010’lardan itibaren makale ve atıf sayılarında belirgin bir artış olduğunu, ancak 2022 sonrasında durağanlaşma eğilimi gözlendiğini ortaya koymuştur. Ağ analizi ise ekonomi-politik, yönetimsel ve metodolojik temaların disiplinler arası bir yapıda kesiştiğini vurgulamıştır.
Çalışma, kadın sağlığı araştırmalarında yatırım etkinliğinin cinsiyete göre farklılaşması, veri standardizasyonu eksikliği gibi kritik boşlukları belirlemiştir. Özellikle dijital sağlık teknolojileri, yaşlanan nüfus ve pandemi sonrası sosyal politikaların uzun vadeli etkileri gelecek araştırmalar için öncelikli alanlar olarak öne çıkmaktadır. Sonuç olarak, OECD ülkelerinde kadın sağlığının iyileştirilmesi için cinsiyete duyarlı politikalar, veri bütünlüğü ve disiplinler arası iş birliği temelli stratejiler önerilmektedir. Bu bulgular, kapsayıcı ve sürdürülebilir sağlık sistemlerinin geliştirilmesine katkı sağlayacak niteliktedir.
Anahtar Kelimeler
Kaynakça
- Akın A., & Özvarış, ŞB. (2006). Dünyada ve Türkiye’de kadın sağlığının durumu. Ç. Güler ve L. Akın (Eds.), Halk Sağlığı Temel Bilgiler. Hacettepe Üniversitesi Yayınları, 188-314.
- Asiskovitch, S. (2009). Gender and health outcomes: The impact of healthcare systems and their financing on life expectancies of women and men. Social Science & Medicine, 69(6), 887-894. https://doi.org/10.1016/j.socscimed.2009.06.027
- Barker, G., Moraes, M., & Andrade, M. F. (2018). Gender and mental health: A study of mental health outcomes in women across OECD countries. International Journal of Mental Health, 47(3), 255-271. https://doi.org/10.1080/00207411.2018.1492554
- Barthold, D., Nandi, A., Mendoza Rodríguez, J. M., & Heymann, J. (2014). Analyzing whether countries are equally efficient at improving longevity for men and women. American journal of public health, 104(11), 2163-2169.
- Beckfield, J., Morris, K. A., & Bambra, C. (2015). How social policy contributes to the distribution of population health: The case of gender health equity. Social Science & Medicine, 136-137, 129-136. https://doi.org/10.1016/j.socscimed.2015.04.01
- Briar, C. (2014). Babies and bosses: Family policy directions in the OECD. In The Politics of the Personal in Feminist Family Therapy (pp. 47-65). Routledge.
- Coelho, K. R., Santana, P., & Naess, O. (2018). Gender disparities in mental health and the role of social factors. European Journal of Public Health, 28(2), 234-240. https://doi.org/10.1093/eurpub/ckx187
- Crenshaw, K. (2019). Intersectionality and women’s health: A theoretical framework for better healthcare delivery. Routledge.
Ayrıntılar
Birincil Dil
Türkçe
Konular
Sağlık Ekonomisi
Bölüm
Sistematik Derlemeler ve Meta Analiz
Yazarlar
Yayımlanma Tarihi
2 Temmuz 2025
Gönderilme Tarihi
24 Şubat 2025
Kabul Tarihi
29 Nisan 2025
Yayımlandığı Sayı
Yıl 2025 Cilt: 5 Sayı: 1