Başkomutanlık Tarihi Milli Parkı Afyonkarahisar-Kocatepe Bölümü'nde Doğal Olarak Yetişen Bazı Sucul Geofitler ve Toprak Özellikleri

Öz

Çalışma alanı Ege Bölgesi İç-Batı Anadolu’da Afyonkarahisar sınırları içinde bulunup grid sisteme göre B3 karesine girmektedir. Çalışma alanının büyük bölümünü Kuvaterner arazisi kaplamaktadır. Çalışma alanı “Yarı Kurak soğuk Akdeniz” biyoiklimine sahiptir. Alanda “Doğu Akdeniz Tipi” yağış rejimi görülmektedir. Çalışma alanında Kahverengi Orman, Kireçsiz Kahverengi, Koluvyal ve Kahverengi büyük topraklar ile arazi tipi olarak sazlıklar ve bataklıklar bulunmaktadır. Irano-Turanian floristik bölgesi içindeki çalışma alanından yaklaşık 50 vasküler geofit takson teşhis edilmiştir. Çalışma alanı Braun-Blanquet yöntemine göre incelenerek 5 bitki topluluğu tanımlanmıştır. Bunlar: Carex distans L., Carex cuprina (Sándor ex Heuff.) Nendtv. ex A. Kern, Bolboschoenus maritumus (L.) Palla var. maritumus, Schoenoplectus lacustris (L.) Palla ve Scirpoides holoschoenus (L.) Soják’topluluklarıdır. Bu bitki topluluklarının toprakla ilişkisini bulmak için 0-30 cm ve 30-60 cm derinlikler arasından toprak örnekleri alınmış ve bunların fiziksel-kimyasal analizleri yapılarak yorumlanmıştır.

Anahtar Kelimeler

• Flora,vejetasyon,sucul geofitler,toprak yapısı,Afyonkarahisar

Some Aquatic Geophytes and Soil Properties Growing Naturally in the Afyonkarahisar-Kocatepe Historial National Park Region

Abstract

The study area is located within the boundaries of Afyonkarahisar in the Inner-West Anatolian region of the Aegean Region and located in the square B3 according to the grid system. Quaternary land covers the majority of the study area. The study area has Semi-dry cold Mediterranean bioclimate. ”Eastern Mediterranean Type” rainfall regime is being seen in the area. In the study area, there are brown forests, lime brown, colluvial and brown large soils and reeds, and marshes. About 50 vascular geofit taxa were identified from the study area within the Irano-Turanian floristic region. The study area was examined according to Braun-Blanquet method and 5 plant communities were identified. These were Carex distans L., Carex cuprina (Sándor ex Heuff.) Nendtv. ex A. Kern, Bolboschoenus maritumus (L.) Palla var. maritumus, Schoenoplectus lacustris (L.) Palla and Scirpoides holoschoenus (L.) Soják. Soil samples were taken from 0-30 cm and 30-60 cm depths to find the relationship of these plant communities with soil. Physicochemical analyzes of soil were also performed.

Keywords

• Flora,vegetation,aquatic geophytes,soil structure,Afyonkarahisar

Kaynakça

1. Abd El-Ghani MM. 1999. Soil variables affecting the vegetation of inland western desert of Egypt. Ecologia Mediterranea . 25(2):173-184.
2. Akçiçek E, Vural M. 2003. Flora of Kumalar Mountain (Afyon). Turk J Bot. 27:383-420.
3. Akman Y. 2011. İklim ve biyoiklim. Ankara: Palme Yayınevi 345 s.
4. Akman Y, Daget P. 1971. Quelques aspects synoptiques des climates de la Turquie. Bulletin de la Société´ Languedocienne de Geographie. 5(3):269-300.
5. Braun-Blanquet J. 1932. Plant sociology; The study of plant communities. London: McGraw-Hill 438 s.
6. Breckle SW. 1986. Studies of halophytes from Iran and Afghanistan. Proceeding of the Royal Society of Edinburgh. 89:203-215. doi: 10.1017/S0269727000009039
7. Chapman VJ. 1974. Salt marshes and salt deserts of the World. Germany: Verlag Von J. Cramer. 392 s.
8. Davis PH. (Ed.). 1965. Flora of Turkey and east aegean islands. I v. Edinburg Univ.Press. 567 s.

9. Davis PH. (Ed.). 1966. Flora of Turkey and east aegean islands. II v. Edinburg Univ.Press. 581 s.
10. Davis PH. (Ed.). 1969. Flora of Turkey and east aegean islands. III v. Edinburg Univ.Press. 628 s.
11. Davis PH. (Ed.). 1972. Flora of Turkey and east aegean islands. IV v. Edinburg Univ.Press. 657 s.
12. Davis PH. (Ed.). 1975. Flora of Turkey and east aegean islands. V v. Edinburg Univ.Press. 890 s.
13. Davis PH. (Ed.). 1978. Flora of Turkey and east aegean islands. VI v. Edinburg Univ.Press. 825 s.
14. Davis PH. (Ed.). 1982. Flora of Turkey and east aegean islands. VII v. Edinburg Univ.Press. 968 s.
15. Davis PH. (Ed.). 1984. Flora of Turkey and east aegean islands. VIII v. Edinburg Univ.Press. 632 s.
16. Davis PH. (Ed.). 1985. Flora of Turkey and east aegean islands. VIII v. Edinburg Univ.Press. 724 s.
17. Davis PH, Mill RR, Tan K. 1988. Flora of Turkey and the East Aegean Island, Volume 10, 1st Edition. Edinburgh: Edinburgh University Press 590 s.
18. DMİ 2015. Devlet Meteororloji İşleri Genel Müdürlüğü. DMİ Meteoroloji bülteni; [Erişim tarihi 2015 Eylül 05]. Erişim Adresi https://www.mgm.gov.tr/veridegerlendirme/il-ve-ilceler-istatistik.aspx?m=AFYONKARAHISAR
19. Emberger L. 1952. Sur le quotient pluviothermique. Compte Rendus de l'Academie des Sciences. 234:2508-2511.
20. Fenu G, Cogoni D, Ferrara C, Pinna MS, Bacchetta G. 2012. Relationships between coastal sand dune properties and plant community distribution: the case of Is Arenas (Sardinia). Plant Biosyst. 146(3):586–602. doi: 10.1080/11263504.2012.656727
21. Fenu G, Carboni M, Costa A, Bacchetta G. 2013. Environmental factors influencing coastal vegetation pattern: new insights from the Mediterranean basin. Folia Geobot. 48(4):493-508. doi: 10.1007/s12224-012-9141-1
22. Flowers TJ. 1975. Halophytes. In Barker DA, Hall JL, editors. Ion transport in cells and tissues. Amsterdam, Holland: American Elsevier. s. 309-334
23. Gaussen H. 1954. Theories et classification des climate et microclimates. Yayınlandığı yer: VIII Congrès International de Botanique; Paris, France.
24. Güner A, Özhatay N, Ekim T, Başer KHC. 2000. Flora of Turkey and East Aegean Islands, Volume 11. Edinburgh: Edinburgh University Press 94 s.
25. Güner A, Aslan S, Ekim T, Vural M, Babaç T. 2012. Türkiye bitkileri listesi. İstanbul: Nezahat Gökyiğit Botanik Bahçesi ve Flora Araştırmaları Yayını 1290 s.
26. Hoveizeh H. 1997. Study of the vegetation cover and ecological characteristics in saline habitats of Hoore-Shadegan. Anımal Scıences Journal. 34:27-31.
27. Jafari M, Zare Chahouki MA, Tavili A, Azamivand H. 2003. Soil-vegetation relationship in Hoz-e-Soltan region Qom Province, Iran. Pakistan Journal of Nutrition. 2(6):329-334. doi: 10.3923/pjn.2003.329.334
28. KHGM 1994. Afyon ili arazi varlığı. Ankara: Köy Hizmetleri Genel Müdürlüğü. Rapor No: 03.
29. Kim D, Yu KB. 2009.A conceptual model of coastal dune ecology synthesizing spatial gradients of vegetation, soil, and geomorphology. Plant Ecol. 202(1):135-148. doi: 10.1007/s11258-008-9456-4
30. MTA 1996. Türkiye jeoloji envanteri; [Erişim tarihi 2015 Eylül 05]. Erişim Adresi http://www.mta.gov.tr/v3.0/sayfalar/bilgimerkezi/maden_potansiyel_2010/Afyon_Madenler.pdf
31. Özçelik H, Çinbilgel İ, Muca B, Koca A, Tavuç İ, Bebekli Ö. 2014. Burdur İli karasal ve iç su ekosistem çeşitliliği, koruma ve izleme çalışmaları. SDU Journal of Science (E-journal). 9(2):12-43.
32. Serteser A, Acar H. 2014. Aquatic macrophytes and soil features on Karamik lake coastal ecosystem in Afyonkarahisar (Turkey). Journal of Biological and Environmental Sciences. 8(24):143-150. Serteser A, Acar H. 2016. Acıgöl (Afyonkarahisar) çevresinin halofitik vejetasyonu ve toprak ilişkisi. AKÜ Fen ve Mühendislik Bilimleri Dergisi.16(3):495-506. doi: 10.5578/fmbd.34215
33. Serteser A. 2017. Bolvadin (Afyonkarahisar) çevresinin halofitik vejetasyonu ve toprak ilişkisi. Yayınlandığı yer: Ist International Bolvadin Symposium; Afyonkarahisar, Türkiye.
34. Serteser A, Kargıoğlu M. 2018. Başkomutanlık Tarihi Milli Parkı Afyonkarahisar Kocatepe Bölümü’nde Doğal Olarak Yetişen Bazı Geofitlerin Ekolojik Özellikleri. Yayınlandığı yer: I. Uluslararası Bitki Biyolojisi Kongresi (ICONPB); Konya, Türkiye.
35. Serteser A, Kargıoğlu M, Kıvrak E. 2018. Başkomutanlık tarihi milli parkı Afyonkarahisar-Kocatepe bölümü'nde doğal olarak yetişen bazı geofitler. Yayınlandığı yer: Ist International Congress on Science and Education (UBEK- ICSE); Afyonkarahisar, Türkiye.
36. Tüzüner A. 1990. Toprak ve su analiz laboratuvarı el kitabı. Ankara: Tarım Orman ve Köy İşleri Bakanlığı KHG Müdürlüğü Yayını 374 s.
37. Uslu S. 1958. Kurak zamanların tesbitinde esas olarak kullanılan klima-diagram. Journal of the Faculty of Forestry Istanbul University. 8(2):95-104.
38. Vural M, Ekim T, İlarslan R, Malyer H. 1985. Afyon Başkomutan tarihi milli parkı vejetasyonu. Doğa Bilimleri Dergisi. 9(2):363-387.
39. Walter H. 1995. Die Klima-Diagramme als Mittel zur Beurteilung der Klimaverhaltnisse für ökologische, vegetationskundliche und landwirtschaftliche Zwecke. Berichte der Deutschen Botanischen Gesellschaft. 68:331-334.
40. Yurdakulol E, Öncel I, Demirörs M, Yıldız A, Keleş Y. 1996. Ecological and syntaxonomic investigation of salt marshes vegetation in the vicinity of Burdur and Acıgöl (Denizli/Turkey). Ecologia Mediterranea. 22(1-2):51-61.
41. Zohary M, and Orshan G. 1949. Structure and ecology of the vegetation in the Dead Sea region of Palestine. Palestine Journal of Botany. 4:177-206.