A Critical Review: Zeynel Yılmaz – Cuma Ali Yılmaz, Roma İmparatorluk Dönemi Gümüş Sikkeleri Özel Koleksiyon, Aktif Yayınevi, Ankara, 2024. ISBN: 978-625-5540-03-4.

Öz

This study critically examines the book titled "Roma İmparatorluk Dönemi Gümüş Sikkeleri, Özel Koleksiyon," published in 2024, which deals with the private collection registered in the Elazığ Museum inventory under the name of Zeynel Yılmaz, one of the authors of the book. The book's title and content are inconsistent, and the attempt to convey information based on inaccurate translations of the sources used, without assimilating the information or subjecting it to scientific scrutiny; incorrect or wrong spellings are encountered throughout the book due to unfamiliarity with Ancient History and Numismatic terminology; incorrect or wrong coin identification and descriptions, carelessness in the use of reference sources, and, above all, a significant lack of knowledge regarding Ancient History and Numismatic methodology have rendered this 'work' far from being a 'scientific study!'. In this context, the present article focuses on the deficiencies, errors and inaccuracies in the book from the perspective of the methodologies in the study of ancient history and numismatics. These points are evaluated with examples, addressing not only the lack of knowledge in methodology, literature, and terminology in the relevant fields, but also the flaws in the scientific research method.

Anahtar Kelimeler

• Roman Imperial Period
• Roman silver coins
• Denarius
• Coins
• Elazığ Museum

Eleştirel Bir Değerlendirme: Zeynel Yılmaz – Cuma Ali Yılmaz, Roma İmparatorluk Dönemi Gümüş Sikkeleri Özel Koleksiyon, Aktif Yayınevi, Ankara, 2024. ISBN: 978-625-5540-03-4.

Öz

Bu çalışma, 2024 yılında yayınlanan ve Elâzığ Müzesi envanterine, kitabın yazarlardan birisi olan Zeynel Yılmaz adına kayıtlı özel koleksiyonu ele alan “Roma İmparatorluk Dönemi Gümüş Sikkeleri, Özel Koleksiyon” başlıklı kitabı eleştirel bir gözle incelemektedir. Kitabın başlığı ve içeriğindeki uyumsuzluklar ve bu noktada verilmeye çalışılan, fakat tümü ulaşılan kaynakların bazen hatalı çevirilerine dayanan, bilgilerin özümsenmeden ve bilimsel bir süzgeçten geçirilmeden aktarılması; Eskiçağ Tarihi ve Numismatik terminolojiye olan yabancılık nedeniyle tüm kitapta karşılaşılan hatalı/yanlış yazımlar; hatalı veya yanlış sikke teşhisi ve tanımlamaları ile referans kaynak kullanımındaki özensizlikler ve her şeyin ötesinde Eskiçağ Tarihi ve Numismatik yöntem konusundaki büyük bilgi eksikliği bu ‘eseri!’ bilimsel bir çalışma olmaktan çok uzak bir noktaya taşımıştır. Bu bağlamda burada, Eskiçağ Tarihi ve Numismatik yöntem açısından kitabın barındırdığı eksik, hata ve yanlış noktalar üzerinde durulmuştur. Bu noktalar ilgili alanlardaki metodoloji, literatür ve terminoloji bilgisi eksikliği bir yana, bilimsel çalışma yöntemindeki kusurlar açısından da ele alınarak örneklerle değerlendirilmiştir.

Anahtar Kelimeler

• Roma İmparatorluk Dönemi
• Roma gümüş sikkeleri
• Denarius
• Sikke
• Elâzığ Müzesi

Teşekkür

Çalışmamı okuyup değerli görüşlerini ileten Dr. Arş. Gör. Salih O. Akgönül ve Prof. Dr. A. Tolga Tek ile bazı referans kaynaklara ulaşımımı sağlayan Dr. Peter van Alfen ve Mine Özkılınç’a ve levhaların hazırlanmasındaki emekleri için öğrencim İpek Bak’a teşekkürlerimi sunarım.

Kaynakça

1. Atak, E. 1982: Antik Roma Sikkeleri Kataloğu (2. Cilt). Balıkesir.
2. Baker, S. 2020: Eski Roma. Bir İmparatorluğun Yükselişi ve Çöküşü. İstanbul.
3. Baydur, N. 1998: Roma Sikkeleri. İstanbul.
4. BMCRE I. 1926: Coins of the Roman Empire in the British Museum. Volume I. Augustus to Vitellius. Haz. H. Mattingly, London.
5. BMCRE V. 1950: Coins of the Roman Empire in the British Museum. Volume V. Pertinax to Elagabalus. Haz. H. Mattingly, London.
6. Bosch, C. 2020: Roma Tarihinin Ana Hatları I. Kısım Cumhuriyet Devri. Çev. S. Atlan, Ankara.
7. Butcher, K. 1988: Roman Provincial Coins: An Introduction to the Greek Imperials. London.
8. Carson, R. G. A. 1990: Coins of the Roman Empire. London – New York.

9. Çizmeli Öğün, Z., Toumpan, F. 2022: The Aydın Özkan Collection. Greek and Roman Provincial Coins. Anadolu/Anatolia Supplements IV.1 Numismatic Series. Ankara.
10. Demircioğlu, H. 1998: Roma Tarihi I. Cilt Cumhuriyet I. Kısım Menşelerden Akdeniz Havzasında Hâkimiyet Kurulmasına Kadar. Ankara.
11. Duncan-Jones, R. 1974: The Economy of the Roman Empire. Quantitive Studies. Cambridge. –1994: Money and Government in the Roman Empire. Cambridge.
12. Ergin, G. 2004: ‘Grekçe ve Latince Kelimelerin Transkripsiyonu Hakkında Bazı Notlar’ Eskiçağ Bilimleri Enstitüsü Haberler 18: 16-17.
13. Franke, P. G. 1968: Kleinasien zur Römerzeit. Griechisches Leben im Spiegel der Münzen. München. –2007: Roma Döneminde Küçükasya. Sikkelerin Yansımasında Yunan Yaşamı. Çev. N. Baydur, B. Theis-Baydur, İstanbul.
14. Gnecchi, F. 1908: The Coin Types of Imperial Rome. With 28 Plates and 2 Synoptical Tables. London.
15. Goldsmith, R. W. 1984: ‘An Estimate of the Size and Structure of the National Product of the Early Roman Empire’ Review of Income and Wealth 30: 293-288.
16. Guillerat, N. & Scheid, J. & Melocco, M. (2023): Antik Roma İnfografik. Çev. K. A. Çetinalp, İstanbul.
17. Harl, K. W. 1996: Coinage in the Roman Economy, 300 B.C. to A.D. 700. Baltimore – London.
18. Hopkins, K. 1995/1996: ‘Rome, Taxes, Rents, and Trade’ Kodai 6/7: 41-75.
19. İplikçioğlu, B. 1997: ‘Hellence-Latince Kökernli Ad ve Sözcüklerin Türkçe’de Doğru Yazımına ve Okunuşuna İlişkin Açıklamalar’ Eski Batı Tarihi I. Giriş, Kaynaklar, Bibliyografya. Ankara.
20. Jones, T. B. 1963: ‘A Numismatic Riddle: The So-Called Greek Imperials’ PAPhS 107: 308-347.
21. Jongman, W. M. 2008: ‘The Early Roman Empire: Consumption’ The Cambridge Economic History of the Greco-Roman World. Eds. W. Scheidel & I. Morris & R. Saller, Cambridge: 592-618.
22. Kehoe, D. P. 2008: ‘The Early Roman Empire: Production’ The Cambridge Economic History of the Greco-Roman World. Eds. W. Scheidel & I. Morris & R. Saller. Cambridge: 543-569.
23. Karwiese, S. 1995: Antik Numismatiğe Giriş. İstanbul.
24. Kienast, D. 1996: Römische Kaisetabelle. Grundzüge einer römischen Kaiserchronologie. Darmstadt.
25. Klawans, Z. H. 1959: Reading and Datin Roman Imperial Coins. Wisconsin.
26. Mattingly, H. 1928: Roman Coins from the Earliest Times to the Fall of the Western Empire. London. MIR. 2000: Moneta Imperii Romani 36, 43, 44. Die Münzprägung des Kaiser Valerianus I / Gallienus / Saloninus (253/268), Regalianus (260) und Macrianus / Quietus (260/262). Haz. R. Göbl, Vienna.
27. Millas, H. 1992-1994: ‘Yunanca’nın Türkçe harflerle Yazılışı’ Tarih Araştırmaları Dergisi XVI/27: 189-197.
28. Morrisson, C. 2002: Antik Sikkeler Bilimi Numismatik. Genel Bir Bakış. İstanbul.
29. Morley, N. 2008: ‘The Early Roman Empire: Distribution’ The Cambridge Economic History of the Greco-Roman World. Eds. W. Scheidel & I. Morris & R. Saller, Cambridge, 570-591.
30. Özyıldırım, M. 1998: ‘Arkeoloji’de Klasik Yunanca ve Latince Sözcüklerin Kullanım Yanlışları’ Olba I: 147-152.
31. RIC I. 1984: The Roman Imperial Coinage. Volume I (Revised Edition). From 31 BC to AD 69. C. Haz. H. V. Sutherland, London.
32. RIC II. 1926: Roman Imperial Coinage Vol. II Vespasian to Domitian. Haz. H. Mattingly & E. A. Sydenham, London.
33. RIC II.1. 2007: Roman Imperial Coinage Vol. II – Part 1: Vespasian to Domitian. Haz. I. A. Carradice & T. V. Buttrey, London.
34. RIC III. 1968: Roman Imperial Coinage Vol. III. Antoninus Pius to Commodus. Haz. H. Mattingly & E. A. Sydenham, London.
35. RIC IV.1. 1968: Roman Imperial Coinage Vol. IV. Part I. Pertinax to Geta. Haz. H. Mattingly & E. A. Sydenham, London.
36. RIC IV.3. 1968: Roman Imperial Coinage Vol. IV. Part III. Gordianus III – Uranius Antoninus. Haz. H. Mattingly & E. Sydenham & C. H. V. Sutherland, London.
37. RIC V.1. 1968: Roman Imperial Coinage. Vol. V. Part I. Haz. H. Mattingly & E. A. Sydenham & P. H. Webb , London. Rowlandson, J. 1996: Landowners and Tenants in Roman Egypt. The Social Relations of Agriculture in the Oxyrhynchite Nome. Oxford.
38. RPC I. 1992: Roman Provincial Coinage. Volume I. From the death of Caesar to the death of Vitellius (44 BC – AD 69) Part I: Introduction and Catalogue. Part II: Indexes and Plates. Haz. A. Burnett & M. Amandry & P. P. Ripollès, London – Paris.
39. RPC IX. 2016: Roman Provincial Coinage. Volume IX. From Traian Decius to Uranius Antoninus (AD 249-254). Haz. A. Hostein & J. Mairat, London – Paris:
40. SNG Turkey 1.1. 2002: Sylloge Nummorum Graecorum. Turkey 1. Part 1. The Muharrem Kayhan Collection. Haz. K. Konuk, Istanbul – Bordeaux.
41. SNG Turkey 1.2. 2015: Sylloge Nummorum Graecorum. Turkey 1. Part 2.The Muharrem Kayhan Collection. Haz. K. Konuk & O. Tekin & A. Erol-Özdizbay, Istanbul.
42. SNG Turkey 4. 2010: Sylloge Nummorum Graecorum. Turkey 4. Ancient Coins from Mysia, Troad and Aeolis in the Collection of Selçuk Tanrıkulu. Haz. O. Tekin & A. Erol-Özdizbay, Istanbul.
43. SNG Turkey 9.1. 2015: Sylloge Nummorum Graecorum. Turkey The Özkan Arıkantürk Collection. Troas. Haz. O. Tekin & A. Erol-Özdizbay, Istanbul.
44. SNG Turkey 9.2. 2017: Sylloge Nummorum Graecorum. Turkey The Özkan Arıkantürk Collection. Aeolis. Haz. O. Tekin & A. Erol-Özdizbay, Istanbul.
45. SNG Turkey 9.3. 2020: Sylloge Nummorum Graecorum. Turkey The Özkan Arıkantürk Collection. Mysia. Haz. O. Tekin & A. Erol-Özdizbay, Istanbul-Antalya.
46. SNG Turkey 10. 2016: Sylloge Nummorum Graecorum. Turkey The Yavuz Tatış Collection. Ionia and Lydia. Haz. O. Tekin, Istanbul:
47. SNG Turkey 11. 2019: Sylloge Nummorum Graecorum. Turkey The Çetin Erdem Collection. Lydia and Phrygia. Haz. O. Tekin & A. Yacı, Istanbul-Antalya.
48. Sydenham, E. A. 1978: The Coinage of Caesarea in Cappadocia. New York.
49. Tekin, O. 1997: Antik Numismatik ve Anadolu (Arkaik ve Klasik Çağlar). İstanbul.
50. Tekin, O. 2008: ‘Eskiçağ Bilimlerinde Eski Yunanca ve Latince Kökenli Coğrafi Adlar ile Şahıs Adlarının Yazımı Üzerine’ Toplumsal Tarih 173: 52-55.
51. Tekin, O. 2025: Roma ve Bizans Dünyasında Para. Tarihi Sikkelerden Okumak. İstanbul.
52. Tekin, O., Bopearchchi, O., Schindel, N., Nercessian, Y. T., Paksoy, G., Thierry, F. 2009: Suna ve İnan Kıraç Vakfı Pierre Willemart Sikke Koleksiyonu. İstanbul.
53. Ünal, C., Tatar, Ö., Toy, M. 2017: Tunay Derman Koleksiyonu. İzmir.
54. Vagi, D. L. 2000: Coinage and the History of the Roman Empire. C. 82 B.C – A.D. 480. Volume I-II: Coinage. London – New York.
55. Yılmaz, Z., Yılmaz, C. C. 2024: Roma İmparatorluk Dönemi Gümüş Sikkeleri Özel Koleksiyon. Ankara.