Examining the Relationship Between Married Couples' Transactional Analysis Ego States and Relationship Satisfaction

Yıl 2025, Cilt: 1 Sayı: 2, 102 - 114, 31.12.2025

Ayça Çebi Yeşilbaş , Cagla Celimli

Öz

The purpose of this study is to examine the relationship between transactional analysis ego states and relationship satisfaction among married individuals living in Istanbul. The study was conducted using a relational survey model. The sample consisted of 318 married individuals residing in Istanbul in 2024. A personal information form prepared by the researcher, the Relationship Satisfaction Scale, and the Ego States Scale (ESS) were used to collect data. The findings indicated that Adult and Natural Child ego states were positively and significantly associated with relationship satisfaction. The associations between relationship satisfaction and Critical Parent and Nurturing Parent ego states were weaker, and no significant relationship was found with the Adapted Child ego state. Furthermore, no significant differences were found in relationship satisfaction based on gender or marriage duration. The results highlight that strengthening functional ego states may positively influence individuals’ relational satisfaction. Based on the research findings, it is suggested that focusing on strengthening functional ego states in counseling and psychoeducation for couples may contribute to increasing relationship satisfaction.

Anahtar Kelimeler

ego states, , relationship satisfaction, , transactional analysis

Evli Çiftlerin Transaksiyonel Analiz Ego Durumu İle İlişki Doyumu Arasındaki İlişkinin İncelenmesi

Öz

Bu araştırmanın amacı, İstanbul’da yaşayan evli bireylerin transaksiyonel analiz ego durumları ile ilişki doyumu arasındaki ilişkiyi incelemektir. Araştırma ilişkisel tarama modeliyle yürütülmüştür. Örneklem, 2024 yılında İstanbul’da ikamet eden 318 evli bireyden oluşmaktadır. Veri toplamak amacıyla araştırmacı tarafından hazırlanan kişisel bilgi formu, İlişki Doyumu Ölçeği ve Ego Durumları Ölçeği (EDÖ) kullanılmıştır. Bulgular, Yetişkin ve Doğal Çocuk ego durumlarının ilişki doyumu ile pozitif yönde anlamlı ilişkili olduğunu göstermiştir. Eleştirel Ebeveyn ve Koruyucu Ebeveyn ego durumlarıyla ilişki doyumu arasındaki ilişki daha zayıf düzeyde bulunmuş; Uygulu Çocuk ego durumu ile ilişki doyumu arasında anlamlı bir ilişki saptanmamıştır. Ayrıca katılımcıların cinsiyetleri ve evlilik süreleri açısından ilişki doyumları arasında anlamlı bir fark görülmemiştir. Elde edilen bulgular, bireylerin işlevsel ego durumlarını geliştirmelerinin ilişkisel memnuniyet üzerinde olumlu etkiler yaratabileceğini ortaya koymaktadır. Araştırma bulguları doğrultusunda, çiftlere yönelik danışmanlık ve psikoeğitim çalışmalarında işlevsel ego durumlarının güçlendirilmesine odaklanılmasının ilişki doyumunu artırmaya katkı sağlayabileceği önerilmektedir.

Anahtar Kelimeler

ego states, , ilişki doyumu, , transaksiyonel analiz

Kaynakça

• Akbağ, M. (2000). Stresle başa çıkma tarzlarının üniversite öğrencilerinde olumsuz otomatik düşünmeler, transaksiyonel analiz ben durumları ve bazı değişkenler açısından incelenmesi [Yayımlanmamış doktora tezi]. Marmara Üniversitesi.
• Akbağ, M., ve Deniz, L. (2003). Öğretim elemanı ve öğretmen adaylarının birbirlerine yönelik algıları: Transaksiyonel analiz açısından bir değerlendirme. Kuram ve Uygulamada Eğitim Bilimleri, 3(2), ss. 263-293.
• Akkoyun, F. (2001). Transaksiyonel analiz (2. bs.). Nobel Yayın Dağıtım.
• Arı, R. (1989). Üniversiteli öğrencilerin baskın ben durumları ile bazı özlük niteliklerinin, ben durumlarına, atılganlık ve uyum düzeylerine etkisi [Doktora tezi]. Hacettepe Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü.
• Ateş, R. (2014). Evlilikte ilk yıllar, çatışmalar ve “güç” kavramı. H. Yavuzer (Ed.), Evlilik okulu: Evlilikte kişilerarası ilişkiler ve iletişim becerileri içinde (ss. 114–124). Remzi Kitabevi.
• Baker, L. R., McNulty, J. K., & Overall, N. C. (2017). When blame is beneficial: The effects of blame on satisfaction and behavior during relationship conflict. Journal of Personality and Social Psychology, 112(1), pp. 83-108. DOI: https://doi.org/10.1037/pspi0000077
• Berne, E. (1961). Transactional analysis in psychotherapy: A systematic individual and social psychiatry. Grove Press. DOI: https://doi.org/10.1037/11495-000
• Berne, E. (2015). İnsanların oynadığı oyunlar (H. Ü. Haktanır, Çev.). Koridor Yayıncılık. (Orijinal eser 1964’te yayımlandı).
• Boholst, F. A., Boholst, G. B., & Mende, M. M. B. (2005). Life positions and attachment styles: A canonical correlation analysis. Transactional Analysis Journal, 35(1), pp. 62-67. DOI: https://doi.org/10.1177/036215370503500107
• Collins, N. L., ve Read, S. J. (1990). Adult attachment, working models, and relationship quality in dating couples. Journal of Personality and Social Psychology, 58(4), pp. 644-663. DOI: https://doi.org/10.1037/0022-3514.58.4.644
• Creswell, J. W. (2014). Eğitim araştırmaları: Nicel ve nitel araştırmanın planlanması, yürütülmesi ve değerlendirilmesi (S. B. Demir, Çev., 4. bs.). Eğiten Kitap. (Orijinal eser 2012’de yayımlandı).
• Curun, F. (2001). The effects of sexism and sex role orientation on romantic relationship satisfaction [Unpublished master’s thesis]. Middle East Technical University.
• DeBord, J., Romans, J. S. C., & Krieshok, T. (1996). Predicting dyadic adjustment from general and relationship-specific beliefs. The Journal of Psychology, 130(3), pp. 263-280. DOI: https://doi.org/10.1080/00223980.1996.9915008
• Fincham, F. D., & Beach, S. R. H. (2010). Marriage in the new millennium: A decade in review. Journal of Marriage and Family, 72(3), pp. 630-649. DOI: https://doi.org/10.1111/j.1741-3737.2010.00722.x
• Fraenkel, J. R., & Wallen, N. E. (2006). How to design and evaluate research in education (6th ed.). McGraw-Hill.
• Gough, H. G., & Heilbrun, A. B. (1980). The Adjective Check List Manual. Consulting Psychologists Press.
• Hamamcı, Z. (2005). Dysfunctional relationship belief in marital satisfaction and adjustment. Social Behavior and Personality, 33(4), pp. 313-328. DOI: https://doi.org/10.2224/sbp.2005.33.4.313
• Harris, T. (2012). Ben ok’im – Sen ok’sin (A. Doğan, Çev.). Okuyan Us Yayınları. (Orijinal eser 1969’da yayımlandı)
• Hendrick, S. S. (1988). A generic measure of relationship satisfaction. Journal of Marriage and the Family, 50(1), pp. 93-98. DOI: https://doi.org/10.2307/352430
• James, M., & Jongeward, D. (1971). Born to win: Transactional analysis with gestalt experiments. Addison-Wesley.
• Jose, O., & Alfons, V. (2007). Do demographics affect marital satisfaction? Journal of Sex & Marital Therapy, 33(1), pp. 73-85. DOI: https://doi.org/10.1080/00926230600998573
• Kail, R. V., & Cavanaugh, J. C. (2015). Human development: A life-span view (7th ed.). Cengage Learning.
• Karney, B. R., & Bradbury, T. N. (2020). Research on marital satisfaction and stability in the 2010s: Challenging conventional wisdom. Journal of Marriage and Family, 82(1), pp. 100–116. DOI: https://doi.org/10.1111/jomf.12635
• Kelley, H. H., & Thibaut, J. W. (1978). Interpersonal relations: A theory of interdependence. Wiley.
• Kraczla, M. (2023). Ego states in E. Berne’s transactional analysis and the dominant ways managers use to solve conflicts. European Research Studies Journal, 26(1), pp. 280-312. DOI: https://doi.org/10.35808/ersj/3112
• Kurdek, L. A. (1995). Predicting change in marital satisfaction from husbands’ and wives’ conflict resolution styles. Journal of Marriage and the Family, 57(1), pp. 153-164. DOI: https://doi.org/10.2307/353824
• Lin, Y.-H. W., ve Rusbult, C. E. (1995). Commitment to dating relationships and cross-sex friendships in America and China. Journal of Social and Personal Relationships, 12(1), pp. 7–26. DOI: https://doi.org/10.1177/0265407595121002
• Mattson, R. E., Rogge, R. D., Johnson, M. D., Davidson, E. K. B., & Fincham, F. D. (2013). The positive and negative semantic dimensions of relationship satisfaction. Personal Relationships, 20(2), pp. 328-355. DOI: https://doi.org/10.1111/j.1475-6811.2012.01412.x
• Ömür, E., & Esgin, A. (2021). Transaksiyonel analiz ego durumları açısından evlilik uyumu/doyumunun incelenmesi. Kuram ve Uygulamada Sosyal Bilimler Dergisi, 5(1), pp. 11–24. DOI: https://doi.org/10.48066/kusob.878161
• Patton, M. Q. (2002). Qualitative research and evaluation methods (3rd ed.). Sage Publications.
• Razali, N. M., & Wah, Y. B. (2011). Power comparisons of Shapiro–Wilk, Kolmogorov–Smirnov, Lilliefors and Anderson–Darling tests. Journal of Statistical Modeling and Analytics, 2(1), pp. 21-33.
• Rusbult, C. E. (1980). Commitment and satisfaction in romantic associations: A test of the investment model. Journal of Experimental Social Psychology, 16(2), pp. 172–186. DOI: https://doi.org/10.1016/0022-1031(80)90007-4
• Sabatelli, R. M. (1988). Exploring relationship satisfaction: A social exchange perspective on the interdependence between theory, research and practice. Family Relations, 37(2), pp. 217–222. DOI: https://doi.org/10.2307/584267
• Sarı, T., ve Korkut Owen, F. (2016). Romantik ilişkilerde akılcı olmayan inançların ve bağlanma boyutlarının ilişki doyumu üzerindeki yordayıcı rolünün incelenmesi. Mehmet Akif Ersoy Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 1(37), pp. 204-216. DOI: https://doi.org/10.21764/efd.14680
• Şahin, H. (2010). Ego durumları ve kişilerarası ilişkilerde iletişim biçimleri arasındaki ilişki [Yayımlanmamış yüksek lisans tezi]. Ankara Üniversitesi.
• Şendil, G., ve Korkut, Y. (2012). Evli çiftlerdeki çift uyumu ve evlilik çatışmasının demografik özellikler açısından incelenmesi. Studies in Psychology, 28, pp.15–34.
• Spanier, G. B., Lewis, R. A., ve Cole, C. L. (1975). Marital adjustment over the family life cycle: The issue of curvilinearity. Journal of Marriage and the Family, 37(2), pp. 263–278. DOI: https://doi.org/10.2307/350547
• Stackert, R.A. & Bursik, K. (2003). Why I unsatisfied? Adult attachment style, gendered irrational relationship beliefs, and young adult romantic relationship satisfaction. Personality and Individual Differences, 34, pp. 1419-1429.
• Stewart, I. (2017). Günümüzde TA: Transaksiyonel analize yeni bir giriş (M. Kuntay, Çev.). Eksi Kitaplar.
• Stewart, I., & Joines, V. (1987). TA today: A new introduction to transactional analysis. Lifespace Publishing.
• Stewart, I., & Joines, V. (2012). Transaksiyonel analizde bugün: Yeni bir giriş (M. Kuntay, Çev.). Eksi Kitaplar.
• Tabachnick, B. G., & Fidell, L. S. (2007). Using multivariate statistics (5th ed.). Allyn & Bacon.
• Tudor, K. (2010). The state of the ego: Then and now. Transactional Analysis Journal, 40(3-4), pp.261-277. DOI: https://doi.org/10.1177/036215371004000404
• Ümmet, D., Ekşi, H., & Otrar, M. (2015). Altruism among university students: A study of transactional analysis ego states and life satisfaction. Anthropologist, 20(3), 625–635.
• Williams, K. B., & Williams, J. E. (1980). The assessment of transactional analysis ego states via the adjective checklist. Journal of Personality Assessment, 44(2), pp. 120-129. DOI: https://doi.org/10.1207/s15327752jpa4402_2
• Zeytinoğlu, E. (2013). Evli bireylerin benlik saygısı, kıskançlık düzeyi, evlilikteki çatışmalar ve evlilik doyumu arasındaki ilişkilerin incelenmesi [Yayımlanmamış yüksek lisans tezi]. Dokuz Eylül Üniversitesi, Eğitim Bilimleri Enstitüsü.