Demir veya Çelikten Eşya Ticaretinde Türkiye’nin Karşılaştırmalı Üstünlüğü ve Rekabet Gücü

Öz

Demir-Çelik endüstrisi Türkiye ekonomisi için hem dış ticaret açığının kapatılması hem de istihdam bakımından önemli bir paya sahiptir. Türkiye’nin dünya ölçeğinde rekabet gücüne sahip olduğu önemli bir endüstri koludur. Bu çalışmanın amacı, Türkiye demir veya çelikten eşya sektörünün uluslararası ticarette rekabet gücünü analiz etmektir. Bu çalışmada, GTİP 6 ölçeğinde demir veya çelikten eşya grubu incelenmiştir. Çalışmada Balassa’nın Açıklanmış Karşılaştırmalı Üstünlükler (RCA) endeksi ve Vollrath endeksleri kullanılmıştır. Alt sektör bazında rekabet analizi yapılmış ve ihracatçı firmalara yol gösterici sonuçlar elde edilmiştir. 2001-2018 dönemini kapsayan analizlere ait veriler Uluslararası Ticaret Merkezi (ITC-TRADEMAP) ve Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK) veri tabanlarından elde edilmiştir. Bu analizler için dünyanın önemli ihracatçı ülkeleri olan Almanya, İtalya, Fransa, Polonya, Çek Cumhuriyeti, Avusturya ve Hollanda incelenmiştir. Elde edilen Balassa ve Vollrath endekslerine göre; Türkiye demir veya çelikten eşya ihracatında uluslararası karşılaştırmalı üstünlüğe sahiptir. Balassa endeksine göre Türkiye, Fransa ve Hollanda’ya karşı rekabet üstünlüğüne sahipken; Vollrath endeksine göre; Türkiye, Almanya, Fransa, Polonya, Çek Cumhuriyeti, Avusturya ve Hollanda karşı rekabet üstünlüğüne sahiptir. 

Anahtar Kelimeler

• Dış Ticaret,Rekabet Gücü,Demir-Çelik Eşya,İhracat

Turkey’s Comparative Advantage and Competitive Power in Trade of Articles of Iron or Steel

Öz

The iron and steel industry has a significant share both in terms of closing foreign trade deficit and the employment. It is an important industry branch in which we have competitiveness on global scale. The purpose of this study is to analyze the Turkey articles of iron or steel sector’s competitive power in international trade. In this study, articles of iron or steel were examined on HS 6 scale. In the study, Balassa’s Revealed Comparative Advantage (RCA) and Vollrath indexes were used. The articles of iron or steel trade data is obtained from the International Trade Center (ITC-TRADEMAP) and Turkish Statistical Institute (TUIK) databases and calculated for the years between 2001-2018. For this analyses, Germany, Italy, France, Poland, Czech Republic, Austria and Netherlands were taken into account as important exporter countries in the world. According to obtained Balassa’s and Vollrath’s indexes, Turkey has comparative advantage in the international trade in the articles of iron or steel export. According to Balassa index, while Turkey has comparative advantage against Fransa and Netherlands; according to Vollrath index, Turkey has comparative advantage against Germany, France, Poland, Czech Republic, Austria and Netherlands. 

Anahtar Kelimeler

• Foreign Trade,Competitiveness,Articles of Iron or Steel,Export

Kaynakça

1. Altay, B. ve Gürpınar, K., (2008). Açıklanmış karşılaştırmalı üstünlükler ve bazı rekabet gücü endeksleri: Türk mobilya sektörü üzerine bir uygulama. Afyon Kocatepe Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, Cilt 10, Sayı 1, 262
2. Aynagöz Çakmak, Ö. (2005). Açıklanmış karşılaştırmalı üstünlükler ve rekabet gücü: türkiye tekstil ve hazır giyim endüstrisi üzerine bir uygulama. Ege Akademik Bakış Dergisi Cilt 5, Sayı 1, 70
3. Bağcı E. (2016). Türkiye’nin imalat sanayi sektörünün uluslararası rekabet gücü analizi. Marmara Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Dergisi Cilt 38, Sayı 1
4. Balassa, B. (1965). Trade liberalization and revealed comparative advantage. Manchester School Of Economic And Social Studies, 33.
5. Bashimov, G. (2017). Halı sektöründe karşılaştırmalı üstünlük: Türkiye, Çin ve Hindistan örneği. İktisadi Yenilik Dergisi, Cilt: 4, Sayı: 3, 40
6. Bashimov, G. (2018). Tacikistan’ın pamuk sektöründeki rekabet gücü. Yalova Sosyal Bilimler Dergisi, Sayı: 16, Nisan 2018, 20-36
7. Çelik, Z., Saçtı, H. ve Adanacıoğlu, H. (2019). Kiraz dış ticaretindeki gelişmeler ve Türkiye’nin karşılaştırmalı üstünlüğü. Yüzüncü Yıl Üniversitesi Tarım Bilimleri Dergisi Cilt 29, Özel Sayı, 42
8. Çeştepe H., Tunçel A. (2018). Türkiye demir çelik sektörünün uluslararası rekabet gücü analizi. Turkish Studies International Congress on Social Sciences II (INCSOS 2018 Quds) Volume 13/15, Spring 2018, p. 113-129

9. Erkan, B. (2019). Ülkelerin ihracat performanslarının belirlenmesinde açıklanmış karşılaştırmalı üstünlüklerinin kullanılması: Yükselen ekonomiler örneği (Doktora Tezi). Celal Bayar Üniversitesi, Manisa, 22
10. Laursen, K. (1998). Revealed comparative advantage and the alternatives as measures of international specialization. Danish Research Unit For Industrial Dynamics, DRUID Working Paper No:98-30.
11. Manavgat G. ve Kaya A. (2016). Türk imalat sanayinin uluslararası rekabet gücünün belirleyenleri: Panel veri analizi. Hacettepe Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi Cilt 34, Sayı 3
12. Özdamar G. (2014). İmalat sanayisinde Türkiye’nin AB ile ticaretinin yapısı ve rekabet gücü: Teknoloji düzeylerine göre bir inceleme. Dumlupınar Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi 41. Sayı
13. Sarıçoban K., Kösekahyaoğlu L., Erkan B. (2017). Türkiye’nin imalat sanayi ürün gruplarındaki ihracat rekabet gücünün belirlenmesi: 1996-2015 dönemi analizi. Journal Of Life Economics Cilt 4, Sayı 3
14. Şahin D. (2016). İmalat sanayinde rekabet gücünün ölçümü: Türkiye ve BRIC ülkeleri örneği. Ege Akademik Bakış Dergisi Cilt 16, Sayı 4Türkiye İhracatçılar Meclisi (TİM). İhracat 2019 raporu. Erişim Tarihi: 29.07.2019, http://www.tim.org.tr/files/downloads/sunumlar/Y%C3%B6nlendirme%20Sunumlar%C4%B1/Karisik/Yeni%20Vizyon%20Yeni%20Yol%20Haritas%C4%B1%20%C4%B0hracat%202019%20Raporu.pdf
15. Türkiye Odalar ve Borsalar Birliği (TOBB). Türkiye mobilya ürünleri meclisi sektör raporu 2014, Erişim Tarihi: 24.07.2019, https://www.tobb.org.tr/Documents/yayinlar/2014/T%C3%9CRK%C4%B0YE%20MOB%C4% B0LYA%20%C3%9CR%C3%9CNLER%C4%B0%20MECL%C4%B0S%C4%B0%20SEKT%C3%96R%20RAPORU%202014.pdf
16. Trade Statistics For International Business Development (Trade Map). Erişim Tarihi: 20.07.2019. https://www.trademap.org adresindenTürkiye İstatistik Kurumu (TÜİK). Erişim Tarihi: 23.07.2019, https://biruni.tuik.gov.tr/disticaretapp/disticaret.zul?param1=23¶m2=4&sitcrev=0&isicrev=0&sayac=5802
17. Türkiye Kalkınma Bankası (2006). Dış Ticaretteki Rekabet Gücüne Göre Sanayi Sektörünün Değerlendirilmesi. Erişim Tarihi: 29.07.2019, http://www.kalkinma.com.tr/data/file/raporlar/ESA/ga/2007-GA/GA-06-04-04_Dis_Ticaretteki_Rekabet_Gucune_Gore_Sanayi_Sektorunun_Degerlendirilmesi_1995_2005.pdf
18. Vollrath, Thomas L. (1991). A theoretical evaluation of alternative trade intensity measures of revealed comparative advantage. Weltwirtschafliches Archiv, 127, 265–279.
19. Yalçınkaya M., Çılbant C., Özçalık M. (2009). Avrupa birliği sürecinde Türk imalat sanayi dış ticaretinin rekabet gücü: 1989-2009 dönemi var analizi. Yönetim ve Ekonomi: Celal Bayar Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi Cilt 16, Sayı 1
20. Yıldırım: (2010). 2008 yılı küresel ekonomi krizinin dünya ve Türkiye ekonomisine etkileri. KMÜ Sosyal ve Ekonomik Araştırmalar Dergisi 12 (18): 47-55