Nargileye İlişkin Bilgi, Tutum ve Davranışlar: Erkek Nargile Kullanıcıları Üzerine Bir Araştırma

Öz

Günümüzde tütün ve tütünün farklı şekillerde kullanımı her geçen gün artmaktadır. Özellikle son yıllarda nargile şeklinde tütün kullanımı önemli ölçüde artmıştır. Bu çalışmanın temel amacı nargile kullanan bireylerin nargileye yönelik bilgi, tutum ve davranışlarını ortaya koymaktır. Çalışma grubu nargile ile ilgili bir Facebook grubuna üye 265 erkekten oluşmaktadır. Veriler kullanıcılara çevrimiçi olarak sunulan anket formu aracılığı ile toplanmıştır. . Araştırma bulguları, nargile kullanıcılarının% 90.90'ının iki yıldan fazla süredir nargile kullanıcısı olduğunu, yarısından biraz fazlasının (% 52.10) her gün sigara içtiğini ve nargile en çok evde (% 49.01) kullanıldığını göstermektedir. Ayrıca hiç sigara içmediğini belirten nargile kullananların oranı% 59,6’dur. Nargile kullanıcıları çoğunlukla nargile kullanmadan en fazla 2-5 gün arasında geçirebilmektedir (% 30.90), kullanıcıların% 88.30'unun nargile nedeniyle herhangi bir sağlık sorunu yaşamadığını ifade ederken ancak% 11.70'inin nargile kaynaklı sağlık sorunu yaşadığı görülmektedir. Nargile kullanıcılarının nargile kullanmaya başlamasının ana nedenleri merak (% 30.72) ve arkadaş etkisi (% 22.87) şeklinde ifade edilmektedir. Halen nargile kullanmanın başlıca nedenleri tadı ve kokusundan hoşlanmaları (% 57,47) olarak ifade edilmiştir. Kullanıcıların büyük çoğunluğu nargilenin sağlığa zararlı olduğunun farkında olmasına rağmen (% 79,60), nargilenin sigaradan daha az zararlı olduğunu düşünenlerin oranının çok yüksek olması (% 63) dikkat çekmektedir. Bu bulgular, tütünün nargile gibi yoğun kullanımının azaltılması ve kullanıcıların sigara kadar zararlı olduğu konusunda bilgilendirilmesi ve bırakılması için gerekli yardımın sağlanması ihtiyacını ortaya koymaktadır.

Anahtar Kelimeler

• Nargile
• Tütün
• Madde Bağımlılığı

Knowledge, Attitude and Behaviour of Shisha: an Investigation of Male Shisha Users

Öz

Today, the use of tobacco and tobacco in different forms is increasing day by day. Especially in recent years, the use of tobacco in the form of hookah has increased significantly. In this study, we aimed to reveal the hookah usage patterns of individuals who are hookah users. Study group consists of 265 men who are members of a Facebook group about shisha. Data from these users were obtained through the hookah use behavior questionnaire completed online. Research findings show that 90.90% of hookah users have been hookah users for more than two years, slightly more than half (52.10%) have been smoking daily, and that hookah is most commonly used at home (49.01%). In addition, the rate of hookah users who stated that they had never smoked was 59.60%. Hookah users can mostly stop between 2-5 days without using hookah (30.90%), 88.30% of the users do not have any health problems due to hookah, but 11.70% have health problems. The main reasons for hookah users to start using hookah are because they are most curious (30.72%) and they use it with the influence of friends (22.87%). The main reasons for still using hookah are because they like it (57.47%). Although the vast majority of users are aware that hookah is harmful to health (79.60%), it is noteworthy that those who think that hookah is less harmful than cigarettes have a very high rate (63%). These findings reveal the need to reduce the intensive use of tobacco as hookah and to inform users that it is as harmful as smoking and to provide necessary assistance to cessation.

Anahtar Kelimeler

• Shisha
• Tobacco
• Substance Addiction

Kaynakça

1. Aktaş, A., Hıdıroğlu, S., & Karavuş, M. (2018). Üniversite Öğrencilerinin Nargile İçme Konusundaki Bilgi , Tutum ve Davranışları. Fırat Tıp Dergisi, 23(2), 68–72.
2. Al-Naggar, R. A., & Bobryshev, Y. V. (2012). Shisha smoking and associated factors among medical students in Malaysia. Asian Pacific Journal of Cancer Prevention, 13(11), 5627–5632. https://doi.org/10.7314/APJCP.2012.13.11.5627
3. Aslam, H. M., Saleem, S., German, S., & Qureshi, W. A. (2014). Harmful effects of shisha: Literature review. International Archives of Medicine, 7(1), 1–9. https://doi.org/10.1186/1755-7682-7-16
4. Asma, S., Gereklioglu, C., Korur, A., & Solmaz, S. (2016). Nargile kullanımı : Gençler için sinsi tehdit. Turkish Journal of Family Medicine & Primary Care, 10(2), 91–95. https://doi.org/10.5455/tjfmpc.207978
5. Bali, E., Chinmaya, B., Chand, S., Tandon, S., Prasad, S., Sahu, D., & Handa, S. (2015). An emerging trend: Hookah smoking among youth smokers in Gurgaon, Haryana. Journal of Indian Association of Public Health Dentistry, 13(3), 244. https://doi.org/10.4103/2319-5932.165240
6. Erbaydar, N. P., Bilir, N., & Yildiz, A. N. (2010). Knowledge, behaviors and health hazard perception among Turkish narghile (waterpipe)-smokers related to narghile smoking. Pakistan Journal of Medical Sciences, 26(1), 195–200.
7. Filiz, Z. (2007). Üç Yönlü Log-Lineer Modeller İle Üniversite Öğrencilerinin Sigara, Alkol Ve Nargile İçme Nedenlerini Etkileyen Faktörlerin Belirlenmesi. Eskişehir Osmangazi Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 8(2), 225–250.
8. Hassoy, H., Ergin, I., Davas, A., Durusoy, R., & Karababa, A. O. (2011). Sağlık Meslek Yüksek Okulu Öğrencilerinde Sigara, Nargile, Sarma Tütün Kullanımını Etkileyen Faktörlerin Belirlenmesi ve Öğrencilerin Sigara, Nargile, Sarma Tütüne Başlama ve Sürdürme Konusundaki Görüşleri. Solunum Dergisi, 13(2), 91–99. https://doi.org/10.5505/solunum.2011.50490

9. Husain, H., Al-Fadhli, F., Al-Olaimi, F., Al-Duraie, A., Qureshi, A., Al-Kandari, W., & Mitra, A. K. (2016). Is Smoking Shisha Safer than Cigarettes: Comparison of Health Effects of Shisha and Cigarette Smoking among Young Adults in Kuwait. Medical Principles and Practice, 25(2), 117–122. https://doi.org/10.1159/000442417
10. Jawaid, A., Zafar, A. M., Rehman, T. U., Nazir, M. R., Ghafoor, Z. A., Afzal, O., & Khan, J. A. (2008). Knowledge, attitudes and practice of university students regarding waterpipe smoking in Pakistan. International Journal of Tuberculosis and Lung Disease, 12(9), 1077–1084.
11. Kadhum, M., Sweidan, A., Jaffery, A. E., Al-Saadi, A., & Madden, B. (2015). A review of the health effects of smoking shisha. Clinical Medicine (London, England), 15(3), 263–266. https://doi.org/10.7861/clinmedicine.15-3-263
12. Khan, N., & Siddiqui, M. U. (2010). Prevalence , knowledge , attitude and practice of shisha smoking among medical and dental students of Karachi. Journal of the Dow University of Health Sciences, 2(September 2016), 3–10.
13. Knishkowy, B., & Amitai, Y. (2005). Water-Pipe (Narghile) Smoking: An Emerging Health Risk Behavior. Pediatrics, 116(1), e113–e119. https://doi.org/10.1542/peds.2004-2173
14. Korkmaz, M., Ersoy, S., Özkahraman, Ş., Taşçı Duran, E., Çetinkaya Ulusoy, E., Orak, S., & Orhan, H. (2013). Süleyman Demirel Üniversitesi öğrencilerinin tütün mamulleri - alkol kullanım durumları ve sigaraya yaklaşımları. SDÜ Tıp Fakültesi Dergisi, 20(2), 34–42. Tarihinde adresinden erişildi http://dergipark.gov.tr/download/article-file/196895
15. Muzammil, Al Asmari, D., Al Rethaiaa, A., Al Mutairi, A., Al Rashidi, T., Al Rasheedi, H., & Al Rasheedi, S. (2019). Prevalence and perception of shisha smoking among university students: A cross-sectional study. Journal of International Society of Preventive and Community Dentistry, 9(3), 275. https://doi.org/10.4103/jispcd.JISPCD_407_18
16. Özcebe, H., Güçiz Doğan, B., İnal, E., Haznedaroğlu, D., & Bertan, M. (2014). Üniversite Öğrencilerinin Nargile İçme Davranışları ve İlişkili Sosyodemografik Özellikleri. TAF Preventive Medicine Bulletin, 13(1), 19–28. https://doi.org/10.5455/pmb
17. Saravanan, C., Attlee, A., & Sulaiman, N. (2019). A cross sectional study on knowledge, beliefs and psychosocial predictors of Shisha smoking among University students in Sharjah, United Arab Emirates. Asian Pacific Journal of Cancer Prevention, 20(3), 903–909. https://doi.org/10.31557/APJCP.2019.20.3.903
18. Sezer, R. E., & Pıçak Kayım, Y. (2011). Tütün mücadelesi için yeni bir tehdit : Aromatik nargile. Cumhuriyet Tıp Dergisi, 33, 133–143.
19. Sezer, R. E., Tanrıöver, Ö., Dirimen Arıkan, G., & Kaçar, M. (2018). A tobacco use survey among university students focusing on waterpipe use and relationship between first-tried tobacco product and becoming an established smoker. Turkish Journal of Family Medicine and Primary Care, 12(4), 281–287. https://doi.org/10.21763/tjfmpc.465766
20. Shaikh, R. B., Vijayaraghavan, N., Sulaiman, A. S., Kazi, S., & Shafi, M. S. M. (2008). The acute effects of Waterpipe smoking on the cardiovascular and respiratory systems. Journal of Preventive Medicine and Hygiene, 49(3), 101–107.
21. Taha, A. Z., Sabra, A. A., Al-Mustafa, Z. Z., Al-Awami, H. R., Al-Khalaf, M. A., & Al-Momen, M. M. (2010). Water pipe (shisha) smoking among male students of medical colleges in the eastern region of Saudi Arabia. Annals of Saudi Medicine, 30(3), 222–226. https://doi.org/10.4103/0256-4947.62838
22. Wong, L. P., Alias, H., Aghamohammadi, N., Aghazadeh, S., & Hoe, V. C. W. (2016). Shisha smoking practices, use reasons, attitudes, health effects and intentions to quit among Shisha smokers in Malaysia. International Journal of Environmental Research and Public Health, 13(7). https://doi.org/10.3390/ijerph13070726
23. Zyoud, S. H., Al-Jabi, S. W., & Sweileh, W. M. (2014). Bibliometric analysis of scientific publications on waterpipe (narghile, shisha, hookah) tobacco smoking during the period 2003-2012. Tobacco Induced Diseases, 12(1), 1–6. https://doi.org/10.1186/1617-9625-12-7