Техногендик Көмүртектин Кош Кычкылынын Чөйрөгө Тийгизген Зыяндуу Таасирин Эсептөө

Өнөр жай мештеринен чыккан түтүн газынын жана анын компоненттеринин чөйрөгө тийгизген таасирин эсептөө, жаратылышты коргоо механизмдерин баалоо, эффективдүү механизмдерди иштеп чыгуу, ошону менен бирге чыгымдарды төлөө шарттарын далилдөө азыркы кездеги эң орчундуу маселелердин бири болуп эсептелет. Көрсөтүлгөн проблемалардын илимий негиздери азыркы учурда толук изилденген эмес, көптөгөн жаратылышты коргоо жана анын байлыктарын сарамжалдуу пайдалануу иштеринде субьективдик жолдор, натыйжалар бар. Бул жагдайлар каралып жаткан процесстер динамикалык шартта орун алып, эң татаал болгондуктан жана базар экономикасынын теориялык, практикалык негиздери экологиялык маселелерге кеңири колдонулбагандыктан, чөйрөгө таасир берген дээрлик заттардын чектүү деңгээлдеги концентрациясы так эмес болжолдуу мааниге ээ болушу менен далилденет. Ушул жагдайларды эске алып берилген бүтүрүү ишинде көмүр кычкыл газынын чөйрөгө тийгизген таасири каралды. Бул маселени чечүү үчүн СО2 чөйрөгө чыгаруучу негизги булактар, газдын физикалык, химиялык касиеттери, колдонулушу, структуралык түзүлүшү, анын концентрациясынын ар түрдүү чоңдуктардан көз карандылыгы, абадагы таралышы жана анын таасириндеги аба ырайынын өзгөрүшү, «парниктик эффектин» дүйнөлүк экологиялык мааниси боюнча толук адабияттык анализ жасалып, иштин эксперименталдык маселелери аныкталды жана изилденди [1-8].