Araştırma Makalesi

Hatay İlinde Protea Süs Bitkilerinde Kurumaya Sebep Olan Fungal Hastalıklar

Cilt: 15 Sayı: Özel Sayı 30 Aralık 2024
PDF İndir
EN TR

Hatay İlinde Protea Süs Bitkilerinde Kurumaya Sebep Olan Fungal Hastalıklar

Öz

Protea cinsi Proteaceae familyasına ait olup yaklaşık 60 cins ve 1400 tür içermektedir. Bu türlerin 800'den fazlası Avustralya, 400'ü ise Afrika kökenlidir. Protea bitkileri farklı şekil ve boyutlarda olup çalı veya ağaç olarak yetişebilir ve özellikle gösterişli çiçekleriyle tanınırlar. En iyi bilinen türlerden biri, büyük ve çarpıcı çiçekleriyle karakterize edilen Kral Protea'dır (Protea cynaroides, Carolus Linnaeu, 1753). Protea bitkileri süs bitkisi olarak yüksek bir değere sahiptir ve uzun vazo ömürleri nedeniyle peyzaj ve çiçek tasarımında tercih edilirler. Bazı türleri etnomedikal amaçlarla da kullanılmaktadır. Tüm Protea cinsine ait türler herdem yeşil olup, gösterişli, yaprak ve çiçek renkleri nedeniyle yetiştiriciliği yaygınlaşmaktadır. Türkiye' de Protea bitkisi yetiştiriciliği genellikle ihracata yönelik olup, sıcak ve kuru iklimin hâkim olduğu, Akdeniz iklimine sahip bölgelerde sınırlı ölçüde yapılmaktadır. Çalışmanın arazi sörveyi, Hatay'ın Kırıkhan ilçesinde, Protea cinsine ait 'Safari Sunset' ve 'Gold Strike' türlerinin yetiştirildiği bir alanda gerçekleştirilmiştir. Bu alanda yapılan incelemeler sonucunda %50 oranında bitki ölümleri gözlenmiştir. Bahçenin farklı yerlerinden alınan 25 hastalıklı bitki örneğinden laboratuvarda hastalık izolasyonları yapılmış ve PDA besiyerinde 20 farklı izolat elde edilmiştir. Morfolojik teşhis sonucunda Macrophomina Phytophthora, Fusarium, Rhizoctonia, Diaporthe cinsleri tanımlanmıştır. Moleküler olarak ise Macrophomina phaseolina, Phytophthora cinnamomi, Fusarium oxysporum, Fusarium solani, Rhizoctonia solani, Fusarium acuminatum ve Diaporthe ambugue türleri tanımlanmıştır.

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

  1. Avcı, F., Uzunoğlu, F., & Çalışkan, O. (2016). Türkiye için yeni bir süs bitkisi: Protea. VII. Ulusal Bahçe Bitkileri Kongresi, 2, 1005-1009.
  2. Boratyn GM, Camacho C, Cooper PS, Coulouris G, Fong A, Ma N, Madden TL, Matten WT, McGinnis SD, Merezhuk Y, Raytselis Y, Sayers EW, Tao T, Ye J, Zaretskaya I (2013) BLAST: a more efficient report with usability improvements. Nucleic Acids Res. 41: 29–33.
  3. Criley, R. A. (2001). Proteaceae; Beyond the big three. Acta Horticulturae., 545, 79-85.
  4. Criley, R. A. (2007). Proteaceous Ornamentals: Banksia, Leucadendron, Leucospermum, and Protea (Eds. J. Janick). Leucospermum: Botany and Horticulture. Scripta Horticulturae., 5, 27-75.
  5. Crous, P.W., Summerell, B.A., Taylor, J.E., Bullock, S. (2000). Fungi occurring on Proteaceae in Australia: selected foliicolous species. Australasian Plant Pathology., 29(4), 267-278.
  6. Crous, P.W., Denman, S., Taylor, J.E., Swart, L. and Palm, M.E. (2004). Cultivation and Diseases of Proteaceae: Leucadendron, Leucospermum and Protea. CBS Biodervisity, Netherlands.
  7. Çalışkan, O. (2019). Uç alma ve Üre Uygulamalarının Safari Sunset ve Gold Strike Protea Çeşitlerinin Fenolojik, Morfolojik ve Çiçek Verimi Özelliklerine Etkileri. Journal of Agriculture Faculty of Ege University., 56(3), 301-311.
  8. Çat, A. (2022). Fusarium incarnatum Causing Fusarium Wilt on Protea (Protea cynaroides L.) in Turkey. Türkiye Tarımsal Araştırmalar Dergisi., 9 (1), 34-40.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Mikoloji

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yayımlanma Tarihi

30 Aralık 2024

Gönderilme Tarihi

14 Ekim 2024

Kabul Tarihi

13 Kasım 2024

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2024 Cilt: 15 Sayı: Özel Sayı

Kaynak Göster

APA
Uysal, A., Kurt, Ş., & Hanedan, T. (2024). Hatay İlinde Protea Süs Bitkilerinde Kurumaya Sebep Olan Fungal Hastalıklar. Mantar Dergisi, 15(Özel Sayı), 18-23. https://doi.org/10.30708/mantar.1566994
AMA
1.Uysal A, Kurt Ş, Hanedan T. Hatay İlinde Protea Süs Bitkilerinde Kurumaya Sebep Olan Fungal Hastalıklar. Değerlendirme süreci. 2024;15(Özel Sayı):18-23. doi:10.30708/mantar.1566994
Chicago
Uysal, Aysun, Şener Kurt, ve Tuğba Hanedan. 2024. “Hatay İlinde Protea Süs Bitkilerinde Kurumaya Sebep Olan Fungal Hastalıklar”. Mantar Dergisi 15 (Özel Sayı): 18-23. https://doi.org/10.30708/mantar.1566994.
EndNote
Uysal A, Kurt Ş, Hanedan T (01 Aralık 2024) Hatay İlinde Protea Süs Bitkilerinde Kurumaya Sebep Olan Fungal Hastalıklar. Mantar Dergisi 15 Özel Sayı 18–23.
IEEE
[1]A. Uysal, Ş. Kurt, ve T. Hanedan, “Hatay İlinde Protea Süs Bitkilerinde Kurumaya Sebep Olan Fungal Hastalıklar”, Değerlendirme süreci, c. 15, sy Özel Sayı, ss. 18–23, Ara. 2024, doi: 10.30708/mantar.1566994.
ISNAD
Uysal, Aysun - Kurt, Şener - Hanedan, Tuğba. “Hatay İlinde Protea Süs Bitkilerinde Kurumaya Sebep Olan Fungal Hastalıklar”. Mantar Dergisi 15/Özel Sayı (01 Aralık 2024): 18-23. https://doi.org/10.30708/mantar.1566994.
JAMA
1.Uysal A, Kurt Ş, Hanedan T. Hatay İlinde Protea Süs Bitkilerinde Kurumaya Sebep Olan Fungal Hastalıklar. Değerlendirme süreci. 2024;15:18–23.
MLA
Uysal, Aysun, vd. “Hatay İlinde Protea Süs Bitkilerinde Kurumaya Sebep Olan Fungal Hastalıklar”. Mantar Dergisi, c. 15, sy Özel Sayı, Aralık 2024, ss. 18-23, doi:10.30708/mantar.1566994.
Vancouver
1.Aysun Uysal, Şener Kurt, Tuğba Hanedan. Hatay İlinde Protea Süs Bitkilerinde Kurumaya Sebep Olan Fungal Hastalıklar. Değerlendirme süreci. 01 Aralık 2024;15(Özel Sayı):18-23. doi:10.30708/mantar.1566994

Uluslararası Hakemli Dergi

Dergimiz, herhangi bir başvuru veya yayımlama ücreti almamaktadır 

Creative Commons Lisansı

Bu eser Creative Commons Atıf 4.0 Uluslararası Lisansı ile lisanslanmıştır.