Derleme

Atık Mantar Kompostunun Topraksız Tarımda Katı Ortam Materyali Olarak Kullanımı

Cilt: 15 Sayı: Özel Sayı 30 Aralık 2024
PDF İndir
TR EN

Atık Mantar Kompostunun Topraksız Tarımda Katı Ortam Materyali Olarak Kullanımı

Öz

Topraksız tarım teknikleri serada toprak yorgunluğu nedeniyle vazgeçilmez bir yöntemdir. Tarımda ileri ülkelerde %100’lere yakın oranda bu teknikle üretim yapılmaktadır. Bu konuda üretim maliyetini önemli derecede etkileyen unsurlardan birisi katı ortamdır. Katı ortam kültüründe en yaygın ve kullanışlı materyallerden biri kokopit olmasına ragmen bu materyalin temininde dışa bağımlı olmak önemli bir sorundur. Atık mantar kompostu; lignoselülozik (buğday, talaş, pirinç samanı ve mısır koçanı vb.) ve organik (protein, karbonhidratlar vb.) materyaller, artık mantar miselleri ve besin maddelerinin (azot, fosfor, potasyum vb.) karışımından oluşan mantar endüstrisinin organik toprak benzeri atığıdır. Mantar üretim süreci sonunda ortaya çıkan bu materyal atık olarak nitelendirilir ve kullanım alanı sınırlıdır. 1 kg mantar üretimi sonucunda yaklaşık 2.5-5 kg kadar atık mantar kompostu ortaya çıkabilmektedir. Avrupa’da her yıl üç milyon tondan fazla kullanılmış mantar kompostunun çıktığı bildirilmektedir. Atık mantar kompostu günümüzde yaygın olarak atık alanlarına atılarak veya yakılarak ortadan kaldırılmaya çalışılmaktadır. Bu durum çevre ve hava kirliliği gibi önemli bir problem oluşturmakta, insan sağlığını da olumsuz etkilemektedir. Atık mantar kompostunun farklı alanlarda değerlendirilmesi, ekonomiye kazandırılması büyük önem taşımaktadır. Fiziksel özellikleri ve besin içeriği nedeniyle kullanılmış mantar kompostunun bitkisel üretimde yetiştirme ortamı olarak kullanılma potansiyeli oldukça büyüktür. Ancak atık sonrası bir takım işlemlerden geçirilmesi ve düzenlenmesi gereklidir. Günümüzde önemi daha da ortaya çıkan topraksız tarım sistemlerine atık mantar kompostunun ortam materyali olarak kazandırılması ekonomiye hem katma değer sağlaması hem de çevre kirliliğinin önlenmesi açısından büyük önem taşımaktadır. Bu çalışmada atık mantar kompostunun topraksız tarımda ortam materyali olarak kullanılabilme olanakları ve özellikleri bilimsel çalışmalar ışığında tespit edilmiştir.

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

  1. Altun, B. (2024). Possibilities of Using Organic Wastes as a Growing Medium in Soilless Culture for Cut Flower Rose. Peer-Reviewed Article, BioResources, 19(1), 582-594.
  2. Benito, M., A. Masaguer, R. De Antonio and A. Moliner. (2005). Use of Pruning Waste Compost as a Component in Soilless Growing Media. Bioresour. Technol., 96, 597-603.
  3. Dubost, N., Ou, B. and Beelman, R. (2007). Quantification of Polyphenols and Ergothioneine in Cultivated Mushrooms and Correlation to Total Antioxidant Capacity. Food Chem., 105 (2), 727-735.
  4. Dura, S., Sakınç, Z. and Günay, A. (2000). A Research Possibilities of Using on Spent Mushroom Compost Seedling Cultivation. Turkey VI. Edible Mushroom Congress and Posters. II. Edition, (ss. 20-22), Bergama-İzmir.
  5. Erwin, D.C. and Ribeiro, O.K. (1996). Phytophthora Diseases Worldwide. Amer. Phytopatholog. Society Press, St. Paul, MN, sayfa:1.
  6. Frolking, S., Roulet, N.T., Moore, T.R., Richard, P.J., Lavoie, M. and Muller, S.D. (2001). Modeling Northern Peatland Decomposition and Peat Accumulation. Ecosystem, 4(5), 479-498.
  7. García-Delgado, C., Jimenez-Ayuso, N., Frutos, I., Garate, A. and Eymar, E. (2013). Cadmium and Lead Bioavailability and Their Effects on Polycyclic Aromatic Hydrocarbons Biodegradation by Spent Mushroom Substrate. Environ. Sci. Pollut. Res., 20.
  8. García-Delgado, C., Yunta, F. and Eymar, E. (2015). Bioremediation of Multi-Polluted Soil by Spent Mushroom (Agaricus bisporus) Substrate: Polycyclic Aromatic Hydrocarbons Degradation and Pb Availability. J. Hazard. Mater., 300, 281-288.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Mikoloji

Bölüm

Derleme

Yayımlanma Tarihi

30 Aralık 2024

Gönderilme Tarihi

5 Kasım 2024

Kabul Tarihi

5 Aralık 2024

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2024 Cilt: 15 Sayı: Özel Sayı

Kaynak Göster

APA
Çakırer Seyrek, G., & Demir, K. (2024). Atık Mantar Kompostunun Topraksız Tarımda Katı Ortam Materyali Olarak Kullanımı. Mantar Dergisi, 15(Özel Sayı), 151-158. https://doi.org/10.30708/mantar.1579979
AMA
1.Çakırer Seyrek G, Demir K. Atık Mantar Kompostunun Topraksız Tarımda Katı Ortam Materyali Olarak Kullanımı. Değerlendirme süreci. 2024;15(Özel Sayı):151-158. doi:10.30708/mantar.1579979
Chicago
Çakırer Seyrek, Gamze, ve Köksal Demir. 2024. “Atık Mantar Kompostunun Topraksız Tarımda Katı Ortam Materyali Olarak Kullanımı”. Mantar Dergisi 15 (Özel Sayı): 151-58. https://doi.org/10.30708/mantar.1579979.
EndNote
Çakırer Seyrek G, Demir K (01 Aralık 2024) Atık Mantar Kompostunun Topraksız Tarımda Katı Ortam Materyali Olarak Kullanımı. Mantar Dergisi 15 Özel Sayı 151–158.
IEEE
[1]G. Çakırer Seyrek ve K. Demir, “Atık Mantar Kompostunun Topraksız Tarımda Katı Ortam Materyali Olarak Kullanımı”, Değerlendirme süreci, c. 15, sy Özel Sayı, ss. 151–158, Ara. 2024, doi: 10.30708/mantar.1579979.
ISNAD
Çakırer Seyrek, Gamze - Demir, Köksal. “Atık Mantar Kompostunun Topraksız Tarımda Katı Ortam Materyali Olarak Kullanımı”. Mantar Dergisi 15/Özel Sayı (01 Aralık 2024): 151-158. https://doi.org/10.30708/mantar.1579979.
JAMA
1.Çakırer Seyrek G, Demir K. Atık Mantar Kompostunun Topraksız Tarımda Katı Ortam Materyali Olarak Kullanımı. Değerlendirme süreci. 2024;15:151–158.
MLA
Çakırer Seyrek, Gamze, ve Köksal Demir. “Atık Mantar Kompostunun Topraksız Tarımda Katı Ortam Materyali Olarak Kullanımı”. Mantar Dergisi, c. 15, sy Özel Sayı, Aralık 2024, ss. 151-8, doi:10.30708/mantar.1579979.
Vancouver
1.Gamze Çakırer Seyrek, Köksal Demir. Atık Mantar Kompostunun Topraksız Tarımda Katı Ortam Materyali Olarak Kullanımı. Değerlendirme süreci. 01 Aralık 2024;15(Özel Sayı):151-8. doi:10.30708/mantar.1579979

Uluslararası Hakemli Dergi

Dergimiz, herhangi bir başvuru veya yayımlama ücreti almamaktadır 

Creative Commons Lisansı

Bu eser Creative Commons Atıf 4.0 Uluslararası Lisansı ile lisanslanmıştır.