Derleme

Trichoderma: Bitki Sağlığını ve Tarımsal Sürdürülebilirliği Destekleyen Çok Yönlü Bir Fungus Genusu

Cilt: 17 Sayı: 1 30 Nisan 2026
PDF İndir
TR EN

Trichoderma: Bitki Sağlığını ve Tarımsal Sürdürülebilirliği Destekleyen Çok Yönlü Bir Fungus Genusu

Öz

Bitkiler üzerinde çok çeşitli yararlı etkileri bulunan bir fungus genusu olan Trichoderma bitki büyümesini teşvik etmek ve bitkileri hastalıklardan korumak için yaygın olarak kullanılmaktadır. Trichoderma, mikoparazitizm, antibiyoz, besinler için rekabet ve bitki sistemik direncini indüklenmesi gibi biyolojik mücadele yeteneğine katkıda bulunan çeşitli etki mekanizmalarına sahiptir. Mikrobiyal gübre olarak Trichoderma’nın, besin minerallerini çözündürerek, çeşitli hormonları ve metabolitleri sentezleyerek bitki büyümesini desteklediği bilinmektedir. Bu özelliklerinin yanında Trichoderma, bitkilerin bu stres koşullarına adaptasyon sağlamasına destek olarak iklim değişikliğinin olumsuz etkilerine karşı tarımsal dayanıklılığı artırabilmektedir. İklim değişikliği, tarımsal üretim üzerinde önemli baskılar yaratmakta ve özellikle kuraklık, tuzluluk ve sıcaklık artışı gibi abiyotik stresler bitkilerin verimliliğini düşürmektedir. Böylece Trichoderma, çevresel faktörlerin değişimine karşı bitkilerin dirençli hale gelmesine yardımcı olarak tarımsal sürdürülebilirliği artırma potansiyeline sahiptir. Tarımsal sürdürülebilirliğin sağlanması yalnızca bitki verimliliğinin artırılmasını değil, aynı zamanda toprak sağlığının korunmasını ve iyileştirilmesini de kapsamaktadır. Ayrıca Trichoderma gibi mikroorganizmalar, toprak ve su kirliliğini azaltmak için kullanılabilmektedir. Trichoderma, ağır metallerin ve diğer toksik bileşiklerin ayrıştırılmasına katkıda bulunarak kirlenmiş alanları temizlemeye yardımcı olmaktadır. Bu şekilde, hem sürdürülebilir tarımı destekleyici bir bitki büyüme düzenleyici hem de çevresel kirliliği azaltmada biyoremediasyon ajanı olarak işlev görebilmektedir.

Anahtar Kelimeler

Etik Beyan

Bu çalışmanın hazırlanma sürecinde bilimsel ve etik ilkelere uyulduğu ve yararlanılan tüm çalışmaların kaynakçada belirtildiği beyan olunur.

Kaynakça

  1. Abdul-Halim, A. M. A. A., Shivanand, P., Krishnamoorthy, S. ve Taha, H. (2023). A review on the biological properties of Trichoderma spp. as a prospective biocontrol agent and biofertilizer. Journal of Applied Biology and Biotechnology.
  2. Abdullah, N. S., Doni, F., Mispan, M. S., Saiman, M. Z., Yusuf, Y. M., Oke, M. A. ve Suhaimi, N. S. M. (2021). Harnessing Trichoderma in agriculture for productivity and sustainability. Agronomy, 11(12), 2559.
  3. Abhilash, P. C., Dubey, R. K., Tripathi, V., Gupta, V. K. ve Singh, H. B. (2016). Plant growth-promoting microorganisms for environmental sustainability. Trends in Biotechnology, 34(11), 847-850.
  4. Adnan, M., Islam, W., Shabbir, A., Khan, K. A., Ghramh, H. A., Huang, Z., Chen, H. Y. H. ve Lu, G. D. (2019). Plant defense against fungal pathogens by antagonistic fungi with Trichoderma in focus. Microbial pathogenesis, 129, 7-18.
  5. Alfiky, A. ve Weisskopf, L. (2021). Deciphering Trichoderma–plant–pathogen interactions for better development of biocontrol applications. Journal of Fungi, 7(1), 61.
  6. Ali, A., Zeshan, M. A., Mehtab, M., Khursheed, S., Mudasir, M., Abid, M., Mahdi, M., Rauf, H. A., Ameer, S., Younis, M, Altaf, M. T. ve Tahir, A. (2021). A comprehensive note on Trichoderma as a potential biocontrol agent against soil borne fungal pathogens: a review. Plant Protection, 5(3), 171-196.
  7. Alqahtani, T. M. ve Almanzalawi, E. A. (2025). Trichoderma spp. as Bio-Pesticides: Exploring Diverse Modes of Action. ROMANIAN AGRICULTURAL RESEARCH, 42, 533-548.
  8. Altomare, C., Norvell, W. A., Björkman, T. H. O. M. A. S. ve Harman, G. (1999). Solubilization of phosphates and micronutrients by the plant-growth-promoting and biocontrol fungus Trichoderma harzianum Rifai 1295-22. Applied and environmental microbiology, 65(7), 2926-2933.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Endüstriyel Mikrobiyoloji , Mikoloji

Bölüm

Derleme

Yayımlanma Tarihi

30 Nisan 2026

Gönderilme Tarihi

23 Aralık 2025

Kabul Tarihi

12 Mart 2026

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2026 Cilt: 17 Sayı: 1

Kaynak Göster

APA
Karaca, K., Maral Gül, D., & Eltem, R. (2026). Trichoderma: Bitki Sağlığını ve Tarımsal Sürdürülebilirliği Destekleyen Çok Yönlü Bir Fungus Genusu. Mantar Dergisi, 17(1), 77-98. https://doi.org/10.30708/mantar.1840153
AMA
1.Karaca K, Maral Gül D, Eltem R. Trichoderma: Bitki Sağlığını ve Tarımsal Sürdürülebilirliği Destekleyen Çok Yönlü Bir Fungus Genusu. Değerlendirme süreci. 2026;17(1):77-98. doi:10.30708/mantar.1840153
Chicago
Karaca, Kemal, Derya Maral Gül, ve Rengin Eltem. 2026. “Trichoderma: Bitki Sağlığını ve Tarımsal Sürdürülebilirliği Destekleyen Çok Yönlü Bir Fungus Genusu”. Mantar Dergisi 17 (1): 77-98. https://doi.org/10.30708/mantar.1840153.
EndNote
Karaca K, Maral Gül D, Eltem R (01 Nisan 2026) Trichoderma: Bitki Sağlığını ve Tarımsal Sürdürülebilirliği Destekleyen Çok Yönlü Bir Fungus Genusu. Mantar Dergisi 17 1 77–98.
IEEE
[1]K. Karaca, D. Maral Gül, ve R. Eltem, “Trichoderma: Bitki Sağlığını ve Tarımsal Sürdürülebilirliği Destekleyen Çok Yönlü Bir Fungus Genusu”, Değerlendirme süreci, c. 17, sy 1, ss. 77–98, Nis. 2026, doi: 10.30708/mantar.1840153.
ISNAD
Karaca, Kemal - Maral Gül, Derya - Eltem, Rengin. “Trichoderma: Bitki Sağlığını ve Tarımsal Sürdürülebilirliği Destekleyen Çok Yönlü Bir Fungus Genusu”. Mantar Dergisi 17/1 (01 Nisan 2026): 77-98. https://doi.org/10.30708/mantar.1840153.
JAMA
1.Karaca K, Maral Gül D, Eltem R. Trichoderma: Bitki Sağlığını ve Tarımsal Sürdürülebilirliği Destekleyen Çok Yönlü Bir Fungus Genusu. Değerlendirme süreci. 2026;17:77–98.
MLA
Karaca, Kemal, vd. “Trichoderma: Bitki Sağlığını ve Tarımsal Sürdürülebilirliği Destekleyen Çok Yönlü Bir Fungus Genusu”. Mantar Dergisi, c. 17, sy 1, Nisan 2026, ss. 77-98, doi:10.30708/mantar.1840153.
Vancouver
1.Kemal Karaca, Derya Maral Gül, Rengin Eltem. Trichoderma: Bitki Sağlığını ve Tarımsal Sürdürülebilirliği Destekleyen Çok Yönlü Bir Fungus Genusu. Değerlendirme süreci. 01 Nisan 2026;17(1):77-98. doi:10.30708/mantar.1840153

Uluslararası Hakemli Dergi

Dergimiz, herhangi bir başvuru veya yayımlama ücreti almamaktadır 

Creative Commons Lisansı

Bu eser Creative Commons Atıf 4.0 Uluslararası Lisansı ile lisanslanmıştır.