YAPI ESTETİĞİNİN KENT KİMLİĞİNDEKİ KARŞILIĞI VE YAPI DİSİPLİNİ SİSTEMİ

Kentler, kurulmalarından itibaren süreç içerisinde bulundukları coğrafya, barındırdıkları nüfus yoğunluğu, çevresel şartlar, nüfusun kültürel dokusu ve paydaşlarının etkilerine göre olumlu ya da olumsuz yönde gelişmektedirler. Kentlinin barınma ihtiyacı ile başlayan yapılaşma hareketleri, sürekli gelişen dünyada hızla çeşitlenen yaşamsal faaliyetler sonucu devam etmektedir. Böylece kentler birçok işlevi barındıran yapı ürün ve grupları ile mevcut çevresel özelliklerinin bütünlüğü yakalaması sonucu kimlik kazanmaktadırlar. Planlama sonucu çevresiyle bütünlük oluşturan, geçmişten gelen birikimlerine ve doğal yapısına saygılı şekilde sahip oldukları kimlik yapısının korunması ve gelişmesi, kentlerin yönetiminde ilk sırada yer almak durumundadır. Kentlerin sahip olduğu kimlik yapısı, her şeyden önce onun geçmişten gelen doğal ve kültürel birikimini, ticari kazanımın birincil olmadığı yapılaşma faaliyetleri sonucu yerel ve özgün malzeme ve yapım teknikleri kullanımını yansıtmaktadır. Çalışmada önerilen Yapı Disiplini Sistem modeli ile özgün planlama, kontrollü yapılaşma faaliyetleri ve yapı estetiğinin korunması amaçlı denetim süreçleri döngüsünde korunma amaçlanmaktadır. Yapı Disiplin Sistemi(YAPDİS), ülkemizde kentlerin en küçük yerleşim birimlerinden önce kent, sonra bölgesel ve ulusal düzeyde yapılaşma faaliyetlerini, yapı estetiğinin sağlanması amacıyla mevzuatın yeniden yorumlanması, planlama, uygulama ve denetim süreçlerinin yenilenmesi çalışmalarını kapsamaktadır. YAPDİS ile birlikte planlama, uygulama, uygulama öncesi ve sonrası denetleme aşamalarında kamu yönetiminin, uygulayıcı ve denetleyici kamu ve özel sektör temsilcilerinin görev ve çalışma sınırları belirlenmektedir.