Çocuklarda On Yıllık Hepatit A, B ve C Seroprevalans Trendi: Tek Merkez Sonuçları

Öz

Amaç: Türkiye’de çocukluk çağı rutin aşılama programında 1998’den beri Hepatit B aşısı, 2012’den beri hepatit A aşısı bulunmaktadır. Hepatit C için henüz bir aşı yoktur. Hepatit A, B ve C seroprevalansı bölgeler arasında farklılık gösterir. Bu sebeple her bölgenin kendi oranlarını göstermesi önemlidir. Bu çalışmada Kastamonu ilindeki çocuklarda hepatit A, B ve C seroprevalansının belirlenmesi, yıllara ve hasta yaşına göre prevalansında değişiklik olup olmadığının değerlendirilmesi ve hepatit A aşısı ile hepatit A virüsü seroprevalansında değişiklik olup olmadığının gözden geçirilmesi amaçlanmıştır. Materyal ve Metod: Kastamonu Eğitim ve Araştırma Hastanesi’nde 01.01.2012-21.12.2021 tarihleri ​​arasında hepatit serolojisi çalışılan 18 yaş altı tüm hastaların dosya kayıtları geriye dönük olarak incelendi. Bulgular: Çalışmaya toplam 19885 hasta ve 55738 test sonucu dahil edildi. Buna göre hepatit A seroprevalansı yıldan yıla artış göstermiştir. Anti-HAV IgG pozitifliği aşılı grupta daha yüksek iken, anti-HAV IgM pozitifliği aşısız grupta daha yüksekti (p<0.01). Anti-HBs değerinin 13 yaşına kadar giderek azaldığı, 13 yaşından sonra tekrar artış gösterdiği görüldü. Anti-HCV 11 hastada (%0.1) pozitifti. Sonuç: Hepatit A ve hepatit B aşılamasının başarılı sonuçları çalışmamızda fark edilmektedir. Ülkemizde yürütülen genişletilmiş bağışıklama programına titizlik ile devam edilmesini, hepatit C için de korunma yöntemlerine her zaman uyulmasını önermekteyiz.

Anahtar Kelimeler

• Hepatit A
• hepatit B
• hepatit C
• seroprevalans
• çocuk

Ten Year Hepatitis A, B, And C Seroprevalence Trend in Children: Results From A Single Center

Abstract

Aim: Hepatitis B vaccination since 1998 and hepatitis A vaccination since 2012 is available in the childhood routine vaccination program in Turkey. There is no vaccine for hepatitis C yet. The seroprevalence of hepatitis A, B, and C differs between regions. For this reason, each region should assemble its own rates. Therefore, this study aimed to determine the seroprevalence of hepatitis A, B, and C in children in Kastamonu province, to evaluate whether there is a change in prevalence according to years and patient age, and to review whether there is a change in hepatitis A virus seroprevalence with hepatitis A vaccination. Material and Methods: File records of all patients under 18 whose hepatitis serology was studied at Kastamonu Training and Research Hospital between 01.01.2012 and 21.12.2021 were reviewed retrospectively. Results: A total of 19885 patients and 55738 test results were included in the study. Accordingly, hepatitis A seroprevalence increased year by year. Anti-HAV IgG positivity was higher in the vaccinated group, whereas anti-HAV IgM positivity was higher in the unvaccinated group (p<0.01). Anti-HBs gradually decreased until the age of 13 and increased again thereafter. Anti-HCV was positive in 11 patients (0.1%). Conclusions: Our study shows successful results of hepatitis A and hepatitis B vaccination. Therefore, we recommend that the extended immunization program carried out in Turkey be continued meticulously, and prevention methods should always be applied for hepatitis C.

Keywords

• Hepatitis A
• hepatitis B
• hepatitis C
• seroprevalence
• child

Kaynakça

1. 1. Jensen KM, WF Balistreri. Viral Hepatitis. In: Kliegman RM, St Geme III JW. Nelson Textbook of Pediatrics 21 ed. New York: Elsevier; 2020: p. 2106-19
2. 2. Doğan E, Sevinç E, Kuru C. Karabük İlinde Çocuk Hastalarda Hepatit A, B ve C Seroprevalansı. Akademik Gastroenteroloji Dergisi. 2017; 16(3): 97-100.
3. 3. https://asi.saglik.gov.tr/liste/3-hepatit-a-hastalığı-nedir access date 24.05.2022
4. 4. Villar LM, Amado LA, Almeida AJ, et al. Low Prevalence of Hepatitis B and C Virus Markers among Children and Adolescents. Biomed Res Int. 2014; 2014(324638): 1-5.
5. 5. https://www.who.int/news/item/20-05-2021-new-report-highlights-global-progress-on-reducing-hiv-viral-hepatitis-and-sexually-transmitted-infections-and-signals-need-for-renewed-efforts-to-reach-2030-targets access date 24.05.2022
6. 6. Kanra G, Tezcan S, Badur S, et al. Team. Hepatitis A seroprevalence in a random sample of the Turkish population by simultaneous EPI cluster and comparison with surveys in Turkey. Turk J Pediatr. 2002; 44: 204-10.
7. 7. Feinstone SM, Daemer RJ, Gust ID, Purcell RH. Live attenuated vaccine for hepatitis A. Developments in Biological Standardization 1983; 54: 429-32.
8. 8. Özden A, Velipaşaoğlu S, Çolak D. Antalya’da 1-15 Ya Grubu Çocuklarda Hepatit A Seroprevalansı. Atatürk University Faculty of Medicine Internal Sciences Medical Journal. 2022; 1(1): 1-5.

9. 9. Tekkanat Tazegün Z, Yılmaz Y, Ülker Üstebay D, Üstebay S. Kars ili ve çevresinde 0-18 yaş arası çocuklarda Hepatit A seropozitifliği. Dicle Med J. 2015; 42: 315-8.
10. 10. Erbey F, Acar MN, Güven A, Kaya A, Okur M. Van İli Ve Çevresinde 0–18 Yaşları Arasındaki Çocuklarda Hepatit A Seropozitifliği. Duzce Med J 2011; 13(2): 6-9.
11. 11. Aslan G, Seyrek A, İşçan A, Sevinç E, Ulukanlıgil M, Bakır M. Şanlıurfa’da hepatit A seroprevalansı. Viral Hepat J. 2001; 1: 270-3.
12. 12. Gülşen HH, Yüce A. Viral Hepatitler. Özen H, Yüce A, Gürakan F, Temizel İNS, Demir H, editörler. Çocuk Gastroenteroloji, Hepatoloji ve Beslenme. İstanbul: Akademi Yayınevi; 2012. s. 237-70.
13. 13. Kiliçaslan Ö, Erişen Karaca S, et al. Aşılama Programı Sonrası Hepatit A Seroprevalansı Düzce Üniversitesi Hastanesi 3 Yıllık Sonuçlar. Abant Med J. 2020; 9(3): 76-80.
14. 14. Wilkins T, Sams R, Mary Carpenter M. Hepatitis B: Screening, Prevention, Diagnosis, and Treatment. Am Fam Physician. 2019; 99(5): 314-23.
15. 15. Liu YP, Yao CY. Rapid and quantitative detection of hepatitis B virus. World J Gastroenterol. 2015; 21(42): 11954-63.
16. 16. Fawaz R, Jonas MM. Acute And Chronic Hepatitis. In: Wyllie R, Hyams JS, Kay M. Pediatric Gastrointestinal And Liver Desease. Philadelphia: Elsevier; 2016. p. 908-15.
17. 17. https://asi.saglik.gov.tr/liste/4-hepatit-b-hastalığı-nedir access date 24.05.2022
18. 18. Kılıçaslan Ö, Sav NM, Erişen Karaca S, et al. Adolesan Çocuklarda Hepatit B Belirteçlerinin İncelenmesi-Düzce Üniversitesi Hastanesi 5 Yıllık Sonuçlar. DÜ Sağlık Bil Enst Derg. 2021; 11(2): 195-9.
19. 19. Duran F, Kaya A, Zararsız A, et al. Hastanemize Başvuran 0-18 Yaş Arası Çocuklarda Hepatit B, Hepatit C ve Hepatit D Seroprevalansı. J Pediatr Inf. 2017; 11(1): 1-6.
20. 20. Sarıgül B, Kılınçarslan MG, Korkmazer B, Şahin EM. Çanakkale’de Üçüncü Basamak Hastaneye Başvuran 1998 Sonrası Doğumlularda Hepatit B Aşısı ile Bağışıklanma Durumu. Troia Med J. 2019; 1(1): 20-5.
21. 21. Kösecik M, Emir HH, Tatlı MM, et al. Şanlıurfa yöresinde çocuklarda asemptomatik hepatitis B virüs taşıyıcılığı prevalansı. Turk Arch Pediatr. 1998; 2: 106-9.
22. 22. Zeyrek D, Zeyrek FY, İşcan A, Sevinç E. Şanlıurfa'da çocuklarda hepatit A, B, C seroprevalansı. Viral Hepat J. 2002; 1: 467-70.
23. 23. Kaya A, Erbey MF, Okur M, et al. Van Yöresinde 0-18 Yaşları Arasındaki Çocuklarda Hepatit B Virusu Seropozitifliği ve Aşılanma Durumu. J Pediatri Inf. 2011; 5: 132-5.
24. 24. Altan H, Demirtaş S, Taş D, Budakoğlu Iİ. Ankara’da Bir Devlet Hastanesine Başvuran Çocuklarda Hepatit B Seroprevalansının Belirlenmesi. Ankara Med J. 2017; 1: 1‐8.
25. 25. Deveci U, Acar U. Çocuk Gastroenteroloji Kliniğimizde Endoskopi Yapılan Hastalarda Hepatit B Virüsü, Hepatit C Virüsü ve İnsan İmmünyetmezlik Virüsü Seroprevalansı. J Pediatr Inf. 2020; 14(1): 5-8.
26. 26. Güçlü ZA, Hidayet Z, Günay Canpolat D, Doğruel F. Erciyes Üniversitesi Diş Hekimliği Fakültesi’ne başvuran çocuk hastalarda Hepatit B, C ve HIV seroprevalansı. Yeditepe J Dent. 2018; 14: 81-4.
27. 27. Ayvaz A, Nur N, Engin A, Çetinkaya S. Sivas il merkezinde yaşayan ilkokul birinci sınıf öğrencisi çocuklarda hepatit B, hepatit C yaygınlığı. Turk Arch Pediatr. 2010; 45: 132-6.