Filistin Hapishane Edebiyatının Usta Kalemi: Rafet Halil Hamdûne

Yıl 2026, Sayı: 1 , 34 - 48 , 31.03.2026

Şeyma Ayrancı

https://izlik.org/JA83SL24JZ

Öz

Rafet Halil Hamdûne, yalnızca kalemiyle değil, yaşadığı esaretin tanıklığıyla da Filistin hapishane edebiyatı tarihine damga vuran bir isimdir. Filistin hapishane edebiyatı, İsrail işgal hapishanelerindeki baskı koşullarında üretilen metinlerin hem edebî değerini hem de politik yükünü taşıyan özel bir alan olarak, Hamdûne’nin yazarlığında belirleyici bir konuma sahiptir. Onun otobiyografisi ve eserleri, yalnızca bir mahkûmun yaşadıklarını değil, aynı zamanda özgür bir aklın hiçbir zaman mahkûm edilemeyeceğini gözler önüne sermektedir. Bu çalışma, Hamdûne’nin hayatını ve Filistin hapishane edebiyatına kazandırdığı eserleri inceleyerek, işgal hapishanelerinde yazarak direnişini sürdüren bir edebiyatçıyı tanıtmayı amaçlamaktadır.

Anahtar Kelimeler

Arap Dili ve Belagatı , Hapishane Edebiyatı , Filistin Direnişi , Rafet Halil Hamdûne , Otobiyografi.

The Master Writer of Palestinian Prison Literature: Rafet Halil Hamdûne

https://izlik.org/JA83SL24JZ

Öz

Rafet Khalil Hamdune is a prominent figure who has left his mark on the history of Palestinian prison literature, not only through his writing but also through his testimony of imprisonment. Palestinian prison literature, as a special field that embodies both the literary value and the political weight of works produced under the oppressive conditions of Israeli occupation prisons, holds a decisive place in Hamdune’s authorship. His autobiography and works reveal not only the experiences of a prisoner but also the truth that a free mind can never be imprisoned. This study aims to present Hamdune’s life and his contributions to Palestinian prison literature, highlighting a writer who continues his resistance through writing in the occupation’s prisons.

Anahtar Kelimeler

Arabic Language and Rhetoric , Prison Literature , Palestinian Resistance , Rafet Khalil Hamdune , Autobiography.

Kaynakça

• Aslan, Betül. Çağdaş Arap Düzyazı Literatüründe Hapishane Edebiyatı. İstanbul: İstanbul Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Yüksek Lisans Tezi, 2023.
• Bolat, Eren. Hapishane Edebiyatı ve Dünya Edebiyatında Hapishane Deneyimleri Kültürel Bağlamlar ve Karşılaştırmalı İncelemeler. İstanbul: Kriter Yayınevi, 2023.
• Hamdûne, Ra’fet Halîl. Âşık min Cenîn.Mektebetü Nûr, 2005.
• Hamdûne, Ra’fet Halîl. el-Cevânibü’l-ibdâiyye fî târîhi’l-hareketi’l-vataniyye el-Filistiniyye el-esîra fî’l-fetrati mâ beyne 1985-2015.. PDF: Vizâratü’l-ilâm, 1. Basım, 2018.
• Hamdûne, Ra’fet Halîl. el-Ceyşü’l-İsrâiliyyi-Mürekkebâtü’l-Kuvve ve’l-İnhitât.. Filistin: Atlas Araştırma ve İnceleme Merkezi, 1. Basım, 2022.
• Hamdûne, Ra’fet Halîl. el-İdâratü ve’t-tenzîmu li’l-hareketi’l-vataniyyeti’l-Filistîniyyeti’l-esîrati. Filistin: Hey’etü şuûni’l-esrâ ve’l-muharrirîn, 1. Basım, 2019.
• Hamdûne, Ra’fet Halîl. el-Şettât. Gazze: Müessesetü Mehce el-Kuds, 2. Basım, 2015.
• Hamdûne, Ra’fet Halîl. Kalbî ve’l-Muhayyem. Mektebetü Nûr, 2003.
• Hamdûne, Ra’fet Halîl. Len Yemûte’l-Hulm. Mektebetü Nûr, 2004.
• İzâatü Savti’l-Esrâ (asra). “Rafet Halil Atiyye Hamdûne”. Erişim 02 Temmuz 2025. https://asravoice.ps/post/18357/cv-%D8%A7%D9%84%D8%A8%D8%A7%D8%AD%D8%AB-%D8%AF-%D8%B1%D8%A3%D9%81%D8%AA-%D8%AE%D9%84%D9%8A%D9%84-%D8%B9%D8%B7%D9%8A%D8%A9-%D8%AD%D9%85%D8%AF%D9%88%D9%86%D8%A9-2023-%D8%B4%D8%A7%D9%85%D9%84
• Mahmud Musa Mahmud Ziyad. el-Edebü’l-Filistîniyyi fî sücûni’l-ihtilâli’l-isrâilîyyi 1987-2000. Filistin: Birzeit Üniversitesi, Lisansüstü Eğitim Enstitüsü, Yüksek Lisans Tezi, 2006.
• Musârve, Îmân. Edebü’s-sücûn fî Filistin. Şebeketü Muharrirun, 2020.
• Şabân Yûsuf (ed.). Edebü’s-sücûn. Mısır: el-Hey’etü’l-Mısrıyyetü’l-âmmetü li’l-kitâb, 2014.