-

Öz

This study has been conducted in Adana conditions at Akko XIII, Champagne de Grasse, Gold Nugget and Sampiyon loquat cultivars. In the study, pollen viability rate, pollen germination rate, amount of pollen production and normal developed pollen rates were determined in three different period (first bloom, full bloom and end of bloom). The pollen viability studies with TTC test and pollen germination experiments with agar in the petri method, the viability values ranged from 64.42% and 87.67%; germination levels were between 44.57% and 67.41%. Champagne de Grasse showed the lowest levels for both parameters. Amount of pollen in an anther and a flower were determined with Hemocytometric method and values became quite high in all cultivars. Amount of pollen in an anther is ranged between 18.530,7 and 24.229,4, amount of pollen in a flower was found between 394.064,0 and 574.335,5. In terms of normal developed pollen rates, Champagne de Grasse had the lowest values (66.14%) while Gold Nugget (93.44%) had the highest value. As a result of this research, Akko XIII, Gold Nugget and Şampiyon loquat cultivars were adequate in terms of pollinator potential, while Champagne de Grasse was lower

Anahtar Kelimeler

• Loquat, pollen viability, pollen germination, pollen production, pollinator

Farklı Yenidünya Çeşitlerinin Değişik Çiçeklenme Dönemlerinde Çiçek Tozu Canlılık ve Çimlenme Düzeyleri ile Üretim Miktarlarının Belirlenmesi

Öz

Adana koşullarında yürütülen bu çalışmada, Akko XIII, Champagne de Grasse, Gold Nugget ve Şampiyon yenidünya çeşitlerinde 3 farklı dönemde (ilk çiçeklenme, tam çiçeklenme ve çiçeklenme sonu) çiçek tozu canlılık oranı, çiçek tozu çimlenme oranı, çiçek tozu üretim miktarı ve normal gelişmiş çiçek tozu oranları belirlenmiştir. TTC testi ile yapılan çiçek tozu canlılık çalışmaları ve petride agar yöntemi ile yapılan çimlendirme denemelerinde canlılık değerleri %64.42 ile % 87.67; çimlenme değerleri ise %44.57 ile %67.41 arasında değişmiştir. Her iki özellik yönünden Champagne de Grasse çeşidinin en düşük değerlere sahip olduğu belirlenmiştir. Hemositometrik yöntemle belirlenen bir anterdeki ve bir çiçekteki çiçek tozu üretim miktarları tüm çeşitlerde oldukça yüksek değerlere ulaşmıştır. Bir anterdeki çiçek tozu üretim miktarları 18.530,7 – 24.229,4 adet arasında, bir çiçekteki çiçek tozu miktarları ise 394.064,0 – 574.335,5 arasında değişim göstermiştir. Normal gelişmiş çiçek tozu oranları açısından en düşük değerin yine Champagne de Grasse çeşidinde (%66.14), en yüksek değerin ise Gold Nugget çeşidinde (%93.44) olduğu saptanmıştır. Araştırma sonucunda, Akko XIII, Gold Nugget ve Şampiyon yenidünya çeşitleri tozlayıcılık potansiyeli bakımından yeterli bulunmuş, Champagne de Grasse’ın ise bu bakımdan diğer çeşitlerden biraz daha geride olduğu belirlenmiştir.

Anahtar Kelimeler

• Yenidünya, çiçek tozu canlılığı, çiçek tozu çimlenmesi, çiçek tozu miktarı, tozlayıcı

Kaynakça

1. Anvari SF, 1977. Untersuchungen über das Pollenschlauchwachstum und die Entwicklung der Samenanlagen in Beziehung zum Fruchtansatz bei Sauerkirschen (Prunus cerasus L.). Diss. Univ. Hohenhein, 105.
2. Deng QX, Wang Q, Yang LL, Fu Y, Tao L, Luo SF, 2008. Identification of Male Fertility of Longuan No. 5 Lines in Loquat (Eriobotrya japonica Lindl). Plant Sciences Research 1(3): 61-67.
3. Eti S. 1990. Çiçek Tozu Miktarını Belirlemede Kullanılan Pratik bir Yöntem. Ç.Ü. Ziraat Fakültesi Dergisi 5(1): 49-58.
4. Eti S, Kaşka N, Kurnaz Ş, Kılavuz M, 1990. Bazı Yerli Yenidünya (Eriobotrya japonica Lindl.) Çeşitlerinde Çiçek Tozu Üretim Miktarı, Canlılık Düzeyi ve Çimlenme Yeteneği ile Meyve Tutumu Arasındaki İlişkiler. Doğa 14: 421-430.
5. Gözlekci Ş, Uzun HI, Tepe S, 2011. Determination of Pollen Viability, Germination and Quantity in Loquat Cultivars. III International Symposium on Loquat. ISHS Acta Horticulturae (ISHS) 887: 281-284.
6. Keleş D, Korkmaz A, Eti S, 2003. Kayısı (Prunus armeniaca L.) ve Yenidünya (Eriobotrya japonica Lindl.) Çiçeklerinde Üretilen Polen Miktarının Ağırlık Olarak Saptanması. Alatarım 1(2): 31-35.
7. McGregor SE, 1976. Loquat, in: Insect Pollination of Cultivated Crop Plants, Agriculture Handbook No 496, US Gov Print. OFF., Washington DC, USA.
8. Norton JD, 1966. Testing of Plum Pollen Viability with Tetrazolium Salts. Proc. Amer. Soc. Hort. Sci. 89: 132-134.

9. Paydaş S, Kaşka N, Gübbük H, 1991. Yerli ve Yabancı Bazı Yenidünya (Eriobotrya japonica Lindl) Çeşitlerinin Adana Ekolojik Koşullarına Adaptasyonları (1987-89 yılları araştırma dilimi) Ç.Ü.Z.F. Dergisi 6(2): 17-26.
10. Sharafi Y, Motallebbi-Azar AR, Bahmani A 2011. In Vitro Pollen Germination, Pollen Tube Growth and Longevity in Some Genotypes in Loquat (Eriobotrya japonica Lindl.) African Journal of Biotechnology, Vol. 10(41): 8064-8069.
11. Stanley RG, Linskens HF, 1985. Pollen Biologie, Biochemie Gewinnung und Verwendung. Urs Freund Verlag Greifenberg-Ammerse: 344 p.
12. Stösser R, 1984. Untersuchungen Über die Befruchtungsbiologie und Pollenproduktion Innerhalb der Gruppe Prunus domestica. Erwerbsobstbau 26: 110-115.
13. Wang HC, Wang L, Hu YL, Huang XM, 2007. Flowering and Fruiting of Two Loquat Cultivars in Guangzhou and Effects of Bagging on Fruit Quality. Acta Horticulturae, Proceedings of the Second International Symposium on Loquat 401-406. 01-06 April.