Araştırma Makalesi

RUSYA İMPARATORLUĞU DÖNEMİNDE MAHTUMKULU ÇALIŞMALARI: N. P. OSTROUMOV ÖRNEĞİ

Cilt: 8 Sayı: 1 28 Haziran 2024
Milli Kültür Araştırmaları Dergisi Kapak
Milli Kültür Araştırmaları Dergisi
PDF İndir

RUSYA İMPARATORLUĞU DÖNEMİNDE MAHTUMKULU ÇALIŞMALARI: N. P. OSTROUMOV ÖRNEĞİ

Öz

1724-1807 yılları arasında yaşadığı kabul edilen Mahtumkulu Firakî, Türkmen halkının büyük şairi, düşünür ve mutasavvıftır. Rusya İmparatorluğu döneminde Türkmen millî şairi Mahtumkulu ile ilgili yayınlar yapılmıştır. Bu dönemde Mahtumkulu üzerine kapsamlı ve değerli çalışma yapanlardan biri de 1846-1930 yılları arasında yaşamış olan Nikolay Petroviç Ostroumov’dur. Türkmen edebiyatına önemli katkı sağlayan Ostroumov’un büyük Türkmen şairi Mahtumkulu’nun şiirlerini, 1907 yılında Taşkent’te “Türkistan Vilâyetiniň Gazetesi” adlı gazetede, “Mahtum-kuli: Turkmenskaya poeta” başlığıyla yayımlamıştır. Aynı yıl yazar “Mahtum-kuli” adıyla ayrı bir eser olarak neşretmiştir. Ostroumov’un yayımladığı eser, Mahtumkulu’nun şiirlerinin belirlenmesi ve tespiti açısından değerli bir çalışmadır. Özellikle bu eser, kendinden sonraki araştırmacılara da kaynaklık ettiği görülebilir. Ayrıca bu çalışmalar Mahtumkulu’nun Türkmen halklarının büyük şairi olduğunu bir kez daha ortaya koymaktadır.

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

  1. Aşirov, T. (2024a). Mahtumkulu Firakî’nin 300. yılı anısına. Bursa: Emin Yayınları.
  2. Aşirov, T. (2016). “Mahdumkulu’yu anlamak: A. Z. V. Togan örneği”. Uluslararası Türkçe Edebiyat Kültür Eğitim Dergisi, 5 (2), 661-673.
  3. Aşirov, T. (2024b). “Rusya İmparatorluğu döneminde Mahtumkulu çalışmaları: A. N. Samoyloviç örneği”, Folklor Akademi Dergisi, Doğumunun 300. Yılında Mahtumkulu Firaki ve Türkmen Edebiyatı, 7 (Özel Sayısı), 92-99.
  4. Aşirov, T.- Durdygylyjow, P. (2018). “Türkmen dili tarihi sürecini yansıtan Mahtumkulu divanı (“Kıssa-i Mahtumkulu” adlı divanın 1911 y. Taşkent taş basması bağlamında)”. Uluslararası Türk Dünyası Araştırmaları Sempozyumu. Afyonkarahısar 23-25 Kasım 2018. s. 1047-1053. Afyonkarahısar.
  5. Aşirov, T. (2020). “Belyayev, İ. A. (1915). Grammatika turkmenskogo yazıka. Ashabad: tipografiya İ.İ.Aleksandrova. 122. Sayfa.”. Littera Turca Journal of Turkish Language and Literature, 6 (1): 114-121.
  6. Divani hazreti Mahtumkulu. (1910). Buhara.
  7. Divani hazreti Mahtumkulu. (1914). (haz. G. Gürgenli). Buhara.
  8. Fayzrahmanov, L. M, (2008). “N. P. Ostroumov- missioner i islamoved”, İzvestiya Altayskogo Gosudarstvennogo Universiteta , 4 (1), 146-150.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Güney-Batı (Oğuz) Türk Lehçeleri ve Edebiyatları

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yazarlar

Yayımlanma Tarihi

28 Haziran 2024

Gönderilme Tarihi

7 Haziran 2024

Kabul Tarihi

24 Haziran 2024

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2024 Cilt: 8 Sayı: 1

DOI

https://doi.org/10.55774/mikad.1497517

IZ

https://izlik.org/JA53WL59PF

Kaynak Göster

RIS / Bibtex
APA
Aşirov, T. (2024). RUSYA İMPARATORLUĞU DÖNEMİNDE MAHTUMKULU ÇALIŞMALARI: N. P. OSTROUMOV ÖRNEĞİ. Milli Kültür Araştırmaları Dergisi, 8(1), 65-70. https://doi.org/10.55774/mikad.1497517
AMA
1.Aşirov T. RUSYA İMPARATORLUĞU DÖNEMİNDE MAHTUMKULU ÇALIŞMALARI: N. P. OSTROUMOV ÖRNEĞİ. MİKAD. 2024;8(1):65-70. doi:10.55774/mikad.1497517
Chicago
Aşirov, Tahir. 2024. “RUSYA İMPARATORLUĞU DÖNEMİNDE MAHTUMKULU ÇALIŞMALARI: N. P. OSTROUMOV ÖRNEĞİ”. Milli Kültür Araştırmaları Dergisi 8 (1): 65-70. https://doi.org/10.55774/mikad.1497517.
EndNote
Aşirov T (01 Haziran 2024) RUSYA İMPARATORLUĞU DÖNEMİNDE MAHTUMKULU ÇALIŞMALARI: N. P. OSTROUMOV ÖRNEĞİ. Milli Kültür Araştırmaları Dergisi 8 1 65–70.
IEEE
[1]T. Aşirov, “RUSYA İMPARATORLUĞU DÖNEMİNDE MAHTUMKULU ÇALIŞMALARI: N. P. OSTROUMOV ÖRNEĞİ”, MİKAD, c. 8, sy 1, ss. 65–70, Haz. 2024, doi: 10.55774/mikad.1497517.
ISNAD
Aşirov, Tahir. “RUSYA İMPARATORLUĞU DÖNEMİNDE MAHTUMKULU ÇALIŞMALARI: N. P. OSTROUMOV ÖRNEĞİ”. Milli Kültür Araştırmaları Dergisi 8/1 (01 Haziran 2024): 65-70. https://doi.org/10.55774/mikad.1497517.
JAMA
1.Aşirov T. RUSYA İMPARATORLUĞU DÖNEMİNDE MAHTUMKULU ÇALIŞMALARI: N. P. OSTROUMOV ÖRNEĞİ. MİKAD. 2024;8:65–70.
MLA
Aşirov, Tahir. “RUSYA İMPARATORLUĞU DÖNEMİNDE MAHTUMKULU ÇALIŞMALARI: N. P. OSTROUMOV ÖRNEĞİ”. Milli Kültür Araştırmaları Dergisi, c. 8, sy 1, Haziran 2024, ss. 65-70, doi:10.55774/mikad.1497517.
Vancouver
1.Tahir Aşirov. RUSYA İMPARATORLUĞU DÖNEMİNDE MAHTUMKULU ÇALIŞMALARI: N. P. OSTROUMOV ÖRNEĞİ. MİKAD. 01 Haziran 2024;8(1):65-70. doi:10.55774/mikad.1497517

MİLLİ KÜLTÜR ARAŞTIRMALARI DERGİSİ OLARAK TÜRK BİRLİĞİ KONGRELERİNE DESTEĞİMİZ SÜRMEKTEDİR. 


22-24 Aralık tarihlerinde Akdeniz'in İncisi Alanya'da gerçekleşen "V. Uluslararası Akdeniz Bilimsel Araştırmalar Kongresi"  dergimiz MİKAD ve Alanya Belediyesi'nin işbirliği ile gerçekleşmiştir. MİKAD olarak Türk bilim dünyasına katkı sunmaya devam etmekten onur duymaktayız.


DERGİMİZİN TÜRK DÜNYASINA AKADEMİK BAKIŞI

Milli Kültür Araştırmaları Dergisi akademik yayın hayatı, "Turan Kurultayı" sonuçları ile paralel yöndedir ve bu hedefler doğrultusunda yayın yapmaktadır. 

Sonuç bildirgesi ana teması: Köklere inemezseniz göklere yükselemezsiniz..

Hedefi: 21. Yüzyıl Türk Asrı Olacaktır…

Macaristan’ın Başkenti Budapeşte yakınlarında Bugac’ta düzenlenen TURAN KURULTAYI’nda Türk soyundan gelen Macar, Azeri, Avar, Başkurt, Bulgar, Balkar, Buryat, Çuvaş, Gagavuz, Kabardino, Karaçay, Karakalpak, Kazak, Kırgız,Kumuk, Moğol, Nogay, Oğuz, Özbek, Tatar, Tuva, Türkmen, Uygur ve Yakut boyları bir araya gelerek aşağıdaki kararları almıştır…

1) Ümitlerimizi yeşerten Türk Devletler Teşkilatı’nın kurulması memnuniyetle karşılanmıştır.

2) Bütün dünyaya adından bahsettiren Türk Devletler Teşkilatı daha aktif hâle getirilmelidir.

3) Bu bağlamda Türk Devletler Teşkilatının ikinci ve üçüncü halkaları mutlaka kurulmalıdır.

4) Teşkilatın kurulacak ikinci ve üçüncü halkalarında, “Türk Devletler Teşkilatında biz neden yokuz” diyen pek çok devlet gibi, Balkanlar’dan Moğolistan’a, Uyguristan’dan-Kore’ye kadar bütün akraba toplulukları yer almalıdır.

5) Bunun dışında; Özellikle Balkan Türkleri olmak üzere, Kamboçya’dan-Sri Lanka Türklerine, Pakistan ve Himalaya’daki Türklerden, Girit Türklerine, Libya’da ki Türklerden-Irak’taki Türkmenelindeki Türklere, Romanya Türklerinden-Kırım’a, Nijer’de yaşayan Tuaregler’den-Doğu Afrika’da ve Ortadoğu’da yaşayan Osmanlı Türkü’nün torunlarına, Sibirya’dan Kafkaslara, Tacikistan’a kadar hiçbir oba ve aşiretleri dışarıda bırakmadan temsilci alınması zarûrî olmuştur.

6) İşte öyle bir yapıya büründürülecek Türk Devletler Teşkilatı’nın önemli çalışması hâline gelen TURAN KURULTAYI için teklifimiz; bundan böyle dönüşümlü olarak her iki yılda bir diğer Türk Cumhuriyetlerinin birinde, olimpiyat oyunlarıyla, ekonomik ve kültürel oturumlarıyla kısaca her yönüyle icrâ edilmelidir.

7) Bugün Türk Devletler Teşkilâtının kurulması gibi; Turan Birliğini kurma mücâdelesi için, tam 100 yıl önce şehit düştüğü 4 Ağustos 1922’ye kadar, işgaldeki Türk Devletlerini kurtararak TURAN bayrağı altında biraraya getirmek isteyen Enver Paşa unutulmamalıdır. Anıtı dikilmeli, hayatı ve mücadelesi film yapılarak gelecek nesillere aktarılmalıdır.

8)Türk Devletler Teşkilatının bünyesinde ortak ordu, ortak pazar ve ortak parlamento kurulmalı ve üçer aylık dönemlerde Macaristan Parlamentosunda toplanarak yapılan çalışmalar gözden geçirmelidir.

10) Yine TDT bünyesinde Türk Dünyası Stratejik Araştırmalar Merkezi ve Türk Dünyası Araştırmalar Enstitüsü,Türk Dünyası Akademisyenler Birliği, Türk Dünyası Tarım Birliği (hayvancılık dahil), Tür Dünyası Sağlık Teşkilatı ve Türk Dünyası Arama Kurtarma (TÜDAK) kurulmalıdır.

11) Türk Dünyası Ekomomik Formu iki yılda bir Türk Dünyasının kalbi konumundaki Aşkabat’ta yapılmalıdır.

12) Türk Dünyası Bilim Olimpiyatları iki yılda bir Özbekistan’da icra edilmelidir.

13) Türk Dünyası Uzay Araştımaları Enstitüsü kurularak Kazakistan’da her yıl toplanmalıdır.

14) Türk Teknofest Festivali her yıl Türkiye’de yapılmalıdır.

15)Türk Dünyası Yüksek Öğrenim Kurumu kurulmalı, Türk Dünyasındaki üniversitelerin denkliği için üniversitelerde ıslah çalışmaları yapılmalıdır.

16) Türk Dünyası Hekimler Birliği Kurularak her yıl Azerbaycan’da biraraya gelmelidir.

17) Türk Dünyası Bilim Ödülleri düzenlenmeli ve iki yılda bir yapılan Turan Kurultayında sahiplerine takdim edilmelidir.

18) Türk Dünyası Film Festivali ve Türk Dünyası Erovizyon Müzik yarışmaları dönüşümlü olarak Kırgızistan’da birer yıl arayla yapılarak dereceye girenlere ödülleri verilmelidir.

19) Merkezi İstanbul’da olan Türk Dünyası Belediyeler Birliği “iş birliği-güç birliği” kapsamında genişletilerek, en küçük belediyelere kadar bütün Türk Dünyasını kapsayacak şekilde dizayn edilmelidir.

20) Türk Dünyası Kültür, sanat, edebiyat çalıştayları yapılarak Türk Dünyasının ortak değerleri, özellikle Dede Korkut, Nasrettin Hoca, Atilla, Timur, Uluğ Bey, Ali Kuşçu gibi önemli şahsiyetler anlatılmalıdır.

21) “Tarihini bilmeyen milletlerin coğrafyasını başkaları çizer” düsturuyla, Türk Dünyası ortak tarihi yeniden yazılmalıdır. Bunun İçin “Millî Tatihçiler Şurâsı” âcilen kurulmalıdır.

22) Başta Doğu Türkistan olmak üzere Musul-Kerkük, Kıbrıs, Kırım, Batı Trakya gibi Türk Bölgelerinin statüleri uluslararası platformlarda sürekli dile getirilerek, layık oldukları konuma gelene kadar dünya gündeminde kalmaları sağlanmalıdır.

Bütün dünya bilmelidir ki, 21. Yüzyıl Türk Asrı Olacaktır.

Turan Kurultayı Bilim Kurulu


TURAN KURULTAYI SONUÇ BİLDİRGESİ..
Budapeşte, 13.08.2022