Araştırma Makalesi
BibTex RIS Kaynak Göster

Kültürel Mirasın Kurumsal Korunması: Türkiye’deki Olgunlaşma Enstitüleri ve Türk Dünyasındaki Benzer Yapıların Mukayesesi

Yıl 2025, Cilt: 9 Sayı: 2, 48 - 74, 12.12.2025
https://doi.org/10.55774/mikad.1821836

Öz

Bu çalışma, Türkiye’deki Olgunlaşma Enstitüleri modelini referans alarak Türk Dünyası’ndaki benzer kurumların kapsamlı bir taramasını sunmaktadır. Geleneksel zanaatkârlığın uzun bir geçmişe sahip olduğu, atalarımızın yerleşik hayata geçişiyle ilişkili olarak geliştiği belirtilmektedir. Anadolu’dan Orta Asya’ya kadar Türk ve akraba topluluklar arasında zanaatkârlığın gelişimi, kültürel yaşam standardını göstermektedir. 1991 sonrası bağımsızlık döneminde, geleneksel el sanatlarının korunması ve yeniden canlandırılması için çeşitli girişimlerin kurumlar aracılığıyla yapıldığı vurgulanmaktadır (Zaman, 2023: 204). Türkiye’deki 30 ilde faaliyet gösteren Olgunlaşma Enstitüleri, bölgenin sanat ve zanaat mirasını koruyarak dijital dünyada önemli bir rol üstlenmektedir. Araştırma, kurumların örgütlenme biçimleri, eğitim sertifikasyonları, üretim yapıları, pazarlama yaklaşımları ve finansman modellerini karşılaştırmakta; literatür taraması, resmî belgeler ve uluslararası raporlara dayanmaktadır. Sonuç olarak, Türkiye modeli için uyarlanmış öneriler ve bölgesel iş birliği modelleri sunulmuş, Türk Dünyası’ndaki devletlerin kültürel mirasın korunmasına yönelik iş birliği sürekliliği ele alınmıştır.

Kaynakça

  • Akbulut, Y. (2010). Şıklığın resmi tarihi: Olgunlaşma Enstitüleri. İstanbul: Doğan Kitap Yayınları.
  • Akın, M. (2011). Kız teknik eğitim-öğretiminde bir örnek: Ankara Olgunlaşma Enstitüsü (1958–2002) (Yüksek lisans tezi). Ankara Üniversitesi, Türk İnkılâp Tarihi Enstitüsü.
  • Allak, F. (2022). Anadolu’daki kilim motiflerinin gümüş-telkari alanına uygulanması: Mardin olgunlaşma enstitüsü örneği. International Journal of Mardin Studies, 3(1), 55–72.
  • Amangeldikyzy, R., Nauryzbayeva, A. S., Suleyeva, K., Sadvokasova, G. K., Imanbayeva, Z. A., Tolegen, Z. Z., & Sagybekova, A. (2021). Folk art crafts of Kazakhstan: The concept of renovation of industrial buildings. Turkish Journal of Computer and Mathematics Education, 12(12), 1169–1175.
  • Aşçı, T. (2023). Cephe ve ürün tasarımında kültür ve desen sentezi: Ganç sanatı. İslam Medeniyeti Araştırmaları Dergisi, 8(2), 121–137. https://doi.org/10.20486/imad.1355719
  • Berştam, A. N. (2004). Kırgızdardın jana Kırgızstandın tarıhı jana arheologiyası boyunça tandalma emgekter (M. Satılda, Çev.). Klarizal Raspublikashtora Joghorku Kim Beruunı Kodosn.
  • Boyan, H. N. (2024). Olgunlaşma Enstitülerinin temel tasarım eğitimine yaklaşımı üzerine bir araştırma (Yüksek lisans tezi). Gazi Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, Endüstriyel Tasarım Ana Bilim Dalı.
  • Ersöz, M. (2009). Olonho metinlerinin derlenmesi ve yayımlanmasıyla ilgili çalışmaların tarihi. Gazi Türkiyat, 1(5), 519–540.
  • Gül, Y. E. (2015). Kırgız Türklerinde “boz üy” (çadır) geleneği. Gazi Türkiyat, 17, 113–120.
  • Iskandarov, M. (2019). Uzbekistan’s textile heritage: A historical overview. Textile Studies Journal, 12(1), 22–30.
  • Jumaev, S. (2021). The role of artisans in modern Uzbekistan. Journal of Cultural Heritage, 15(3), 45–58.
  • Kaya Arpa, N. (2024). Geçmişten günümüze olgunlaşma enstitüleri: Mardin örneği. UHAD/Uluslararası Halkbilimi Araştırmaları Dergisi, 7(2), 293–231.
  • Khalilov, A. (2020). Traditional crafts in Uzbekistan: Preservation and development. Tashkent: Uzbek Publishing House.
  • Kurbanova, A. (2023). Karakalpak zanaatları ve ekonomik etkileri. Karakalpak Studies Journal, 12(1), 45–58. Milli Eğitim Bakanlığı (MEB). (2013). El sanatları teknolojisi: Türkmen halısı desenleri. Ankara: T.C. Milli Eğitim Bakanlığı.
  • Murodova, D. (2021). The history of studying the city of Margilan in landscape archeological research. Bulletin of Science and Practice, 7(1), 442–447. https://doi.org/10.33619/2414-2948/62/52
  • Muradov, V. (2020). Azərxalça ASC Azərbaycan xalça sənətinin keşiyindədir. Azərbaycan Xalça Sənətinin Qorunması və İnkişafı. http://www.anl.az/down/meqale/az_xalcha_km/2020/02(meqale).pdf (Erişim tarihi: 16.09.2025).
  • Muratova, S. (2024). Zanaat eğitimi ve genç nesil. International Journal of Craft Education, 5(2), 30–40.
  • Nerkiz, M. (2021). Seyit Kaskabasov ve Kazak folklor çalışmaları (Doktora tezi). Pamukkale Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Türk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı.
  • Özdemir, H. (2021). Olgunlaşma enstitüleri ve geleneksel el sanatları. Turkish Journal of Art and Design, 10(1), 20–30.
  • Potter, R. (2020). Lesage & Lagerfeld 1983–2020: Patronage, preservation, paraffection (Sanatta yeterlilik tezi). State University of New York, M.A. Fashion Institute of Technology.
  • Sarıyev, B. (2022). Türkmenistan’da milli birliğin etno-sembolik kaynağı olarak halı ve motifleri. Arış Dergisi, (20–21), 227–239. https://doi.org/10.32704/akmbaris.2022.172
  • Shkolna, O., Kovalchuk, O., Sapfirova, N., Revenok, N., & Zinenko, T. (2024). The origins of ganch compositions with oynavando’uma in the interiors of Uzbekistan and Georgia. International Journal of Conservation Science, 15(3), 1199–1212. https://doi.org/10.36868/IJCS.2024.03.04
  • Şimşek Kır, S. (2019). Türk iğnesinin mucizesi olgunlaşma enstitüleri. T.C. Millî Eğitim Bakanlığı.
  • Tahirov, K. (2012). Azərbaycan xalçası: biblioqrafiya (G. Səfərəliyeva, Ed.; M. F. Axundov ad.). Azərbaycan Milli Kitabxanası.
  • Türkmen, N. (1995). Erken Osmanlı dönemi halıları ile XVIII. ve XIX. yüzyıl Orta Asya Türkmen halıları arasındaki ilişkiler (Doktora tezi). Mimar Sinan Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Arkeoloji ve Sanat Tarihi Anabilim Dalı.
  • Türksoy İlhan, Z. (2024). Tarihsel süreç içinde Olgunlaşma Enstitülerinin yapı ve işleyişi (Yüksek lisans tezi). Ankara Üniversitesi, Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Hayat Boyu Öğrenme ve Yetişkin Eğitimi Programı.
  • Tursunov, D. (2022). Youth and traditional crafts: Engaging the next generation in Uzbekistan. Education and Culture, 8(4), 101–115.
  • Tursunov, R. (2022). Karakalpak kültüründe geleneksel el sanatları. Journal of Central Asian Culture, 8(3), 112–125.
  • Voyakin, D. A., Gül, E. F., & Iskanderova, A. D. (2019). Karakalpak ornament: Image and meaning (I. V. Bogoslovskaya, Ed.). MİCAİ.
  • Women Artisans of Central Asia: A lookbook journey (WAC). (2025). https://folklife-media.si.edu/docs/folklife/cultural-sustainability/Central_Asian_Lookbook_EN.pdf (Erişim tarihi: 29.09.2025).
  • Yılmaz, M. (2015). Türk dünyası somut olmayan kültürel mirasları envanter çalışması. Ankara: Hoca Ahmet Yesevi Uluslararası Türk-Kazak Üniversitesi.
  • Zaman, E., & Gündoğdu, S. (2023). Bağımsızlıkları sonrası Orta Asya devletleriyle Türkiye’nin ilişkilerinde Rusya etkisi. Uluslararası Yönetim Akademisi Dergisi, 6(1), 203–215. https://doi.org/10.33712/mana.1255198

Yıl 2025, Cilt: 9 Sayı: 2, 48 - 74, 12.12.2025
https://doi.org/10.55774/mikad.1821836

Öz

Kaynakça

  • Akbulut, Y. (2010). Şıklığın resmi tarihi: Olgunlaşma Enstitüleri. İstanbul: Doğan Kitap Yayınları.
  • Akın, M. (2011). Kız teknik eğitim-öğretiminde bir örnek: Ankara Olgunlaşma Enstitüsü (1958–2002) (Yüksek lisans tezi). Ankara Üniversitesi, Türk İnkılâp Tarihi Enstitüsü.
  • Allak, F. (2022). Anadolu’daki kilim motiflerinin gümüş-telkari alanına uygulanması: Mardin olgunlaşma enstitüsü örneği. International Journal of Mardin Studies, 3(1), 55–72.
  • Amangeldikyzy, R., Nauryzbayeva, A. S., Suleyeva, K., Sadvokasova, G. K., Imanbayeva, Z. A., Tolegen, Z. Z., & Sagybekova, A. (2021). Folk art crafts of Kazakhstan: The concept of renovation of industrial buildings. Turkish Journal of Computer and Mathematics Education, 12(12), 1169–1175.
  • Aşçı, T. (2023). Cephe ve ürün tasarımında kültür ve desen sentezi: Ganç sanatı. İslam Medeniyeti Araştırmaları Dergisi, 8(2), 121–137. https://doi.org/10.20486/imad.1355719
  • Berştam, A. N. (2004). Kırgızdardın jana Kırgızstandın tarıhı jana arheologiyası boyunça tandalma emgekter (M. Satılda, Çev.). Klarizal Raspublikashtora Joghorku Kim Beruunı Kodosn.
  • Boyan, H. N. (2024). Olgunlaşma Enstitülerinin temel tasarım eğitimine yaklaşımı üzerine bir araştırma (Yüksek lisans tezi). Gazi Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, Endüstriyel Tasarım Ana Bilim Dalı.
  • Ersöz, M. (2009). Olonho metinlerinin derlenmesi ve yayımlanmasıyla ilgili çalışmaların tarihi. Gazi Türkiyat, 1(5), 519–540.
  • Gül, Y. E. (2015). Kırgız Türklerinde “boz üy” (çadır) geleneği. Gazi Türkiyat, 17, 113–120.
  • Iskandarov, M. (2019). Uzbekistan’s textile heritage: A historical overview. Textile Studies Journal, 12(1), 22–30.
  • Jumaev, S. (2021). The role of artisans in modern Uzbekistan. Journal of Cultural Heritage, 15(3), 45–58.
  • Kaya Arpa, N. (2024). Geçmişten günümüze olgunlaşma enstitüleri: Mardin örneği. UHAD/Uluslararası Halkbilimi Araştırmaları Dergisi, 7(2), 293–231.
  • Khalilov, A. (2020). Traditional crafts in Uzbekistan: Preservation and development. Tashkent: Uzbek Publishing House.
  • Kurbanova, A. (2023). Karakalpak zanaatları ve ekonomik etkileri. Karakalpak Studies Journal, 12(1), 45–58. Milli Eğitim Bakanlığı (MEB). (2013). El sanatları teknolojisi: Türkmen halısı desenleri. Ankara: T.C. Milli Eğitim Bakanlığı.
  • Murodova, D. (2021). The history of studying the city of Margilan in landscape archeological research. Bulletin of Science and Practice, 7(1), 442–447. https://doi.org/10.33619/2414-2948/62/52
  • Muradov, V. (2020). Azərxalça ASC Azərbaycan xalça sənətinin keşiyindədir. Azərbaycan Xalça Sənətinin Qorunması və İnkişafı. http://www.anl.az/down/meqale/az_xalcha_km/2020/02(meqale).pdf (Erişim tarihi: 16.09.2025).
  • Muratova, S. (2024). Zanaat eğitimi ve genç nesil. International Journal of Craft Education, 5(2), 30–40.
  • Nerkiz, M. (2021). Seyit Kaskabasov ve Kazak folklor çalışmaları (Doktora tezi). Pamukkale Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Türk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı.
  • Özdemir, H. (2021). Olgunlaşma enstitüleri ve geleneksel el sanatları. Turkish Journal of Art and Design, 10(1), 20–30.
  • Potter, R. (2020). Lesage & Lagerfeld 1983–2020: Patronage, preservation, paraffection (Sanatta yeterlilik tezi). State University of New York, M.A. Fashion Institute of Technology.
  • Sarıyev, B. (2022). Türkmenistan’da milli birliğin etno-sembolik kaynağı olarak halı ve motifleri. Arış Dergisi, (20–21), 227–239. https://doi.org/10.32704/akmbaris.2022.172
  • Shkolna, O., Kovalchuk, O., Sapfirova, N., Revenok, N., & Zinenko, T. (2024). The origins of ganch compositions with oynavando’uma in the interiors of Uzbekistan and Georgia. International Journal of Conservation Science, 15(3), 1199–1212. https://doi.org/10.36868/IJCS.2024.03.04
  • Şimşek Kır, S. (2019). Türk iğnesinin mucizesi olgunlaşma enstitüleri. T.C. Millî Eğitim Bakanlığı.
  • Tahirov, K. (2012). Azərbaycan xalçası: biblioqrafiya (G. Səfərəliyeva, Ed.; M. F. Axundov ad.). Azərbaycan Milli Kitabxanası.
  • Türkmen, N. (1995). Erken Osmanlı dönemi halıları ile XVIII. ve XIX. yüzyıl Orta Asya Türkmen halıları arasındaki ilişkiler (Doktora tezi). Mimar Sinan Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Arkeoloji ve Sanat Tarihi Anabilim Dalı.
  • Türksoy İlhan, Z. (2024). Tarihsel süreç içinde Olgunlaşma Enstitülerinin yapı ve işleyişi (Yüksek lisans tezi). Ankara Üniversitesi, Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Hayat Boyu Öğrenme ve Yetişkin Eğitimi Programı.
  • Tursunov, D. (2022). Youth and traditional crafts: Engaging the next generation in Uzbekistan. Education and Culture, 8(4), 101–115.
  • Tursunov, R. (2022). Karakalpak kültüründe geleneksel el sanatları. Journal of Central Asian Culture, 8(3), 112–125.
  • Voyakin, D. A., Gül, E. F., & Iskanderova, A. D. (2019). Karakalpak ornament: Image and meaning (I. V. Bogoslovskaya, Ed.). MİCAİ.
  • Women Artisans of Central Asia: A lookbook journey (WAC). (2025). https://folklife-media.si.edu/docs/folklife/cultural-sustainability/Central_Asian_Lookbook_EN.pdf (Erişim tarihi: 29.09.2025).
  • Yılmaz, M. (2015). Türk dünyası somut olmayan kültürel mirasları envanter çalışması. Ankara: Hoca Ahmet Yesevi Uluslararası Türk-Kazak Üniversitesi.
  • Zaman, E., & Gündoğdu, S. (2023). Bağımsızlıkları sonrası Orta Asya devletleriyle Türkiye’nin ilişkilerinde Rusya etkisi. Uluslararası Yönetim Akademisi Dergisi, 6(1), 203–215. https://doi.org/10.33712/mana.1255198

Yıl 2025, Cilt: 9 Sayı: 2, 48 - 74, 12.12.2025
https://doi.org/10.55774/mikad.1821836

Öz

Kaynakça

  • Akbulut, Y. (2010). Şıklığın resmi tarihi: Olgunlaşma Enstitüleri. İstanbul: Doğan Kitap Yayınları.
  • Akın, M. (2011). Kız teknik eğitim-öğretiminde bir örnek: Ankara Olgunlaşma Enstitüsü (1958–2002) (Yüksek lisans tezi). Ankara Üniversitesi, Türk İnkılâp Tarihi Enstitüsü.
  • Allak, F. (2022). Anadolu’daki kilim motiflerinin gümüş-telkari alanına uygulanması: Mardin olgunlaşma enstitüsü örneği. International Journal of Mardin Studies, 3(1), 55–72.
  • Amangeldikyzy, R., Nauryzbayeva, A. S., Suleyeva, K., Sadvokasova, G. K., Imanbayeva, Z. A., Tolegen, Z. Z., & Sagybekova, A. (2021). Folk art crafts of Kazakhstan: The concept of renovation of industrial buildings. Turkish Journal of Computer and Mathematics Education, 12(12), 1169–1175.
  • Aşçı, T. (2023). Cephe ve ürün tasarımında kültür ve desen sentezi: Ganç sanatı. İslam Medeniyeti Araştırmaları Dergisi, 8(2), 121–137. https://doi.org/10.20486/imad.1355719
  • Berştam, A. N. (2004). Kırgızdardın jana Kırgızstandın tarıhı jana arheologiyası boyunça tandalma emgekter (M. Satılda, Çev.). Klarizal Raspublikashtora Joghorku Kim Beruunı Kodosn.
  • Boyan, H. N. (2024). Olgunlaşma Enstitülerinin temel tasarım eğitimine yaklaşımı üzerine bir araştırma (Yüksek lisans tezi). Gazi Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, Endüstriyel Tasarım Ana Bilim Dalı.
  • Ersöz, M. (2009). Olonho metinlerinin derlenmesi ve yayımlanmasıyla ilgili çalışmaların tarihi. Gazi Türkiyat, 1(5), 519–540.
  • Gül, Y. E. (2015). Kırgız Türklerinde “boz üy” (çadır) geleneği. Gazi Türkiyat, 17, 113–120.
  • Iskandarov, M. (2019). Uzbekistan’s textile heritage: A historical overview. Textile Studies Journal, 12(1), 22–30.
  • Jumaev, S. (2021). The role of artisans in modern Uzbekistan. Journal of Cultural Heritage, 15(3), 45–58.
  • Kaya Arpa, N. (2024). Geçmişten günümüze olgunlaşma enstitüleri: Mardin örneği. UHAD/Uluslararası Halkbilimi Araştırmaları Dergisi, 7(2), 293–231.
  • Khalilov, A. (2020). Traditional crafts in Uzbekistan: Preservation and development. Tashkent: Uzbek Publishing House.
  • Kurbanova, A. (2023). Karakalpak zanaatları ve ekonomik etkileri. Karakalpak Studies Journal, 12(1), 45–58. Milli Eğitim Bakanlığı (MEB). (2013). El sanatları teknolojisi: Türkmen halısı desenleri. Ankara: T.C. Milli Eğitim Bakanlığı.
  • Murodova, D. (2021). The history of studying the city of Margilan in landscape archeological research. Bulletin of Science and Practice, 7(1), 442–447. https://doi.org/10.33619/2414-2948/62/52
  • Muradov, V. (2020). Azərxalça ASC Azərbaycan xalça sənətinin keşiyindədir. Azərbaycan Xalça Sənətinin Qorunması və İnkişafı. http://www.anl.az/down/meqale/az_xalcha_km/2020/02(meqale).pdf (Erişim tarihi: 16.09.2025).
  • Muratova, S. (2024). Zanaat eğitimi ve genç nesil. International Journal of Craft Education, 5(2), 30–40.
  • Nerkiz, M. (2021). Seyit Kaskabasov ve Kazak folklor çalışmaları (Doktora tezi). Pamukkale Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Türk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı.
  • Özdemir, H. (2021). Olgunlaşma enstitüleri ve geleneksel el sanatları. Turkish Journal of Art and Design, 10(1), 20–30.
  • Potter, R. (2020). Lesage & Lagerfeld 1983–2020: Patronage, preservation, paraffection (Sanatta yeterlilik tezi). State University of New York, M.A. Fashion Institute of Technology.
  • Sarıyev, B. (2022). Türkmenistan’da milli birliğin etno-sembolik kaynağı olarak halı ve motifleri. Arış Dergisi, (20–21), 227–239. https://doi.org/10.32704/akmbaris.2022.172
  • Shkolna, O., Kovalchuk, O., Sapfirova, N., Revenok, N., & Zinenko, T. (2024). The origins of ganch compositions with oynavando’uma in the interiors of Uzbekistan and Georgia. International Journal of Conservation Science, 15(3), 1199–1212. https://doi.org/10.36868/IJCS.2024.03.04
  • Şimşek Kır, S. (2019). Türk iğnesinin mucizesi olgunlaşma enstitüleri. T.C. Millî Eğitim Bakanlığı.
  • Tahirov, K. (2012). Azərbaycan xalçası: biblioqrafiya (G. Səfərəliyeva, Ed.; M. F. Axundov ad.). Azərbaycan Milli Kitabxanası.
  • Türkmen, N. (1995). Erken Osmanlı dönemi halıları ile XVIII. ve XIX. yüzyıl Orta Asya Türkmen halıları arasındaki ilişkiler (Doktora tezi). Mimar Sinan Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Arkeoloji ve Sanat Tarihi Anabilim Dalı.
  • Türksoy İlhan, Z. (2024). Tarihsel süreç içinde Olgunlaşma Enstitülerinin yapı ve işleyişi (Yüksek lisans tezi). Ankara Üniversitesi, Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Hayat Boyu Öğrenme ve Yetişkin Eğitimi Programı.
  • Tursunov, D. (2022). Youth and traditional crafts: Engaging the next generation in Uzbekistan. Education and Culture, 8(4), 101–115.
  • Tursunov, R. (2022). Karakalpak kültüründe geleneksel el sanatları. Journal of Central Asian Culture, 8(3), 112–125.
  • Voyakin, D. A., Gül, E. F., & Iskanderova, A. D. (2019). Karakalpak ornament: Image and meaning (I. V. Bogoslovskaya, Ed.). MİCAİ.
  • Women Artisans of Central Asia: A lookbook journey (WAC). (2025). https://folklife-media.si.edu/docs/folklife/cultural-sustainability/Central_Asian_Lookbook_EN.pdf (Erişim tarihi: 29.09.2025).
  • Yılmaz, M. (2015). Türk dünyası somut olmayan kültürel mirasları envanter çalışması. Ankara: Hoca Ahmet Yesevi Uluslararası Türk-Kazak Üniversitesi.
  • Zaman, E., & Gündoğdu, S. (2023). Bağımsızlıkları sonrası Orta Asya devletleriyle Türkiye’nin ilişkilerinde Rusya etkisi. Uluslararası Yönetim Akademisi Dergisi, 6(1), 203–215. https://doi.org/10.33712/mana.1255198
Toplam 32 adet kaynakça vardır.

Ayrıntılar

Birincil Dil Türkçe
Konular Güney-Batı (Oğuz) Türk Lehçeleri ve Edebiyatları, İletişim Çalışmaları, Çağdaş Türk Lehçeleri ve Edebiyatları (Diğer)
Bölüm Araştırma Makalesi
Yazarlar

Hakan Birdal 0000-0002-1773-9261

Gönderilme Tarihi 11 Kasım 2025
Kabul Tarihi 7 Aralık 2025
Yayımlanma Tarihi 12 Aralık 2025
Yayımlandığı Sayı Yıl 2025 Cilt: 9 Sayı: 2

Kaynak Göster

APA Birdal, H. (2025). Kültürel Mirasın Kurumsal Korunması: Türkiye’deki Olgunlaşma Enstitüleri ve Türk Dünyasındaki Benzer Yapıların Mukayesesi. Milli Kültür Araştırmaları Dergisi, 9(2), 48-74. https://doi.org/10.55774/mikad.1821836

MİLLİ KÜLTÜR ARAŞTIRMALARI DERGİSİ OLARAK TÜRK BİRLİĞİ KONGRELERİNE DESTEĞİMİZ SÜRMEKTEDİR. 


22-24 Aralık tarihlerinde Akdeniz'in İncisi Alanya'da gerçekleşen "V. Uluslararası Akdeniz Bilimsel Araştırmalar Kongresi"  dergimiz MİKAD ve Alanya Belediyesi'nin işbirliği ile gerçekleşmiştir. MİKAD olarak Türk bilim dünyasına katkı sunmaya devam etmekten onur duymaktayız.


DERGİMİZİN TÜRK DÜNYASINA AKADEMİK BAKIŞI

Milli Kültür Araştırmaları Dergisi akademik yayın hayatı, "Turan Kurultayı" sonuçları ile paralel yöndedir ve bu hedefler doğrultusunda yayın yapmaktadır. 

Sonuç bildirgesi ana teması: Köklere inemezseniz göklere yükselemezsiniz..

Hedefi: 21. Yüzyıl Türk Asrı Olacaktır…

Macaristan’ın Başkenti Budapeşte yakınlarında Bugac’ta düzenlenen TURAN KURULTAYI’nda Türk soyundan gelen Macar, Azeri, Avar, Başkurt, Bulgar, Balkar, Buryat, Çuvaş, Gagavuz, Kabardino, Karaçay, Karakalpak, Kazak, Kırgız,Kumuk, Moğol, Nogay, Oğuz, Özbek, Tatar, Tuva, Türkmen, Uygur ve Yakut boyları bir araya gelerek aşağıdaki kararları almıştır…

1) Ümitlerimizi yeşerten Türk Devletler Teşkilatı’nın kurulması memnuniyetle karşılanmıştır.

2) Bütün dünyaya adından bahsettiren Türk Devletler Teşkilatı daha aktif hâle getirilmelidir.

3) Bu bağlamda Türk Devletler Teşkilatının ikinci ve üçüncü halkaları mutlaka kurulmalıdır.

4) Teşkilatın kurulacak ikinci ve üçüncü halkalarında, “Türk Devletler Teşkilatında biz neden yokuz” diyen pek çok devlet gibi, Balkanlar’dan Moğolistan’a, Uyguristan’dan-Kore’ye kadar bütün akraba toplulukları yer almalıdır.

5) Bunun dışında; Özellikle Balkan Türkleri olmak üzere, Kamboçya’dan-Sri Lanka Türklerine, Pakistan ve Himalaya’daki Türklerden, Girit Türklerine, Libya’da ki Türklerden-Irak’taki Türkmenelindeki Türklere, Romanya Türklerinden-Kırım’a, Nijer’de yaşayan Tuaregler’den-Doğu Afrika’da ve Ortadoğu’da yaşayan Osmanlı Türkü’nün torunlarına, Sibirya’dan Kafkaslara, Tacikistan’a kadar hiçbir oba ve aşiretleri dışarıda bırakmadan temsilci alınması zarûrî olmuştur.

6) İşte öyle bir yapıya büründürülecek Türk Devletler Teşkilatı’nın önemli çalışması hâline gelen TURAN KURULTAYI için teklifimiz; bundan böyle dönüşümlü olarak her iki yılda bir diğer Türk Cumhuriyetlerinin birinde, olimpiyat oyunlarıyla, ekonomik ve kültürel oturumlarıyla kısaca her yönüyle icrâ edilmelidir.

7) Bugün Türk Devletler Teşkilâtının kurulması gibi; Turan Birliğini kurma mücâdelesi için, tam 100 yıl önce şehit düştüğü 4 Ağustos 1922’ye kadar, işgaldeki Türk Devletlerini kurtararak TURAN bayrağı altında biraraya getirmek isteyen Enver Paşa unutulmamalıdır. Anıtı dikilmeli, hayatı ve mücadelesi film yapılarak gelecek nesillere aktarılmalıdır.

8)Türk Devletler Teşkilatının bünyesinde ortak ordu, ortak pazar ve ortak parlamento kurulmalı ve üçer aylık dönemlerde Macaristan Parlamentosunda toplanarak yapılan çalışmalar gözden geçirmelidir.

10) Yine TDT bünyesinde Türk Dünyası Stratejik Araştırmalar Merkezi ve Türk Dünyası Araştırmalar Enstitüsü,Türk Dünyası Akademisyenler Birliği, Türk Dünyası Tarım Birliği (hayvancılık dahil), Tür Dünyası Sağlık Teşkilatı ve Türk Dünyası Arama Kurtarma (TÜDAK) kurulmalıdır.

11) Türk Dünyası Ekomomik Formu iki yılda bir Türk Dünyasının kalbi konumundaki Aşkabat’ta yapılmalıdır.

12) Türk Dünyası Bilim Olimpiyatları iki yılda bir Özbekistan’da icra edilmelidir.

13) Türk Dünyası Uzay Araştımaları Enstitüsü kurularak Kazakistan’da her yıl toplanmalıdır.

14) Türk Teknofest Festivali her yıl Türkiye’de yapılmalıdır.

15)Türk Dünyası Yüksek Öğrenim Kurumu kurulmalı, Türk Dünyasındaki üniversitelerin denkliği için üniversitelerde ıslah çalışmaları yapılmalıdır.

16) Türk Dünyası Hekimler Birliği Kurularak her yıl Azerbaycan’da biraraya gelmelidir.

17) Türk Dünyası Bilim Ödülleri düzenlenmeli ve iki yılda bir yapılan Turan Kurultayında sahiplerine takdim edilmelidir.

18) Türk Dünyası Film Festivali ve Türk Dünyası Erovizyon Müzik yarışmaları dönüşümlü olarak Kırgızistan’da birer yıl arayla yapılarak dereceye girenlere ödülleri verilmelidir.

19) Merkezi İstanbul’da olan Türk Dünyası Belediyeler Birliği “iş birliği-güç birliği” kapsamında genişletilerek, en küçük belediyelere kadar bütün Türk Dünyasını kapsayacak şekilde dizayn edilmelidir.

20) Türk Dünyası Kültür, sanat, edebiyat çalıştayları yapılarak Türk Dünyasının ortak değerleri, özellikle Dede Korkut, Nasrettin Hoca, Atilla, Timur, Uluğ Bey, Ali Kuşçu gibi önemli şahsiyetler anlatılmalıdır.

21) “Tarihini bilmeyen milletlerin coğrafyasını başkaları çizer” düsturuyla, Türk Dünyası ortak tarihi yeniden yazılmalıdır. Bunun İçin “Millî Tatihçiler Şurâsı” âcilen kurulmalıdır.

22) Başta Doğu Türkistan olmak üzere Musul-Kerkük, Kıbrıs, Kırım, Batı Trakya gibi Türk Bölgelerinin statüleri uluslararası platformlarda sürekli dile getirilerek, layık oldukları konuma gelene kadar dünya gündeminde kalmaları sağlanmalıdır.

Bütün dünya bilmelidir ki, 21. Yüzyıl Türk Asrı Olacaktır.

Turan Kurultayı Bilim Kurulu


TURAN KURULTAYI SONUÇ BİLDİRGESİ..
Budapeşte, 13.08.2022