Araştırma Makalesi

DULOVO VE BABADAĞ TÜRK AĞIZLARINDA KULLANILAN “BİTTA” EDATI ÜZERİNE BİR İNCELEME

Cilt: 2 Sayı: 1 28 Haziran 2018
Milli Kültür Araştırmaları Dergisi Kapak
Milli Kültür Araştırmaları Dergisi
PDF İndir
TR

DULOVO VE BABADAĞ TÜRK AĞIZLARINDA KULLANILAN “BİTTA” EDATI ÜZERİNE BİR İNCELEME

Öz

“Bitta”,  “bir” sayı sıfatı ile “taa” edatının birleşmesiyle oluşmuş olup “bittaa, bittâ, bitta, bitda” gibi farklı fonetik şekilleri görülmektedir. Anadolu ağızlarında tesadüf etmediğimiz “bitta” Dobruca Türk Ağızlarının bir kısmında yaygın olarak kullanılmaktadır. Özellikle Silistre Türk Ağızlarında sıklıkla karşılaştığımız sözcük, mevcut kaynaklarda zarf olarak değerlendirilmektedir. Sözcüğün zarf dışında farklı işlevlerdeki kullanımlarıyla karşılaşmamız konu üzerinde durmamızda etkili olmuştur. Çalışmada, Dobruca Bölgesi Türk Ağızlarında “bitta” sözcüğünün görüldüğü örnekler derlenerek işlevlerine göre bir sınıflandırma yapılması, “bitta” sözcüğünün tür ve köken bilgisi yönünden açıklanması amaçlanmaktadır.

Bu çalışmayla, birden fazla sözcüğün birleşerek oluşturduğu edatlardan biri olduğunu düşündüğümüz “bitta” edatının gelişim seyri,  farklı fonetik söyleyişleri sayesinde takip edilebilecektir.

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

  1. ADALI, Oya (2004). Türkiye Türkçesinde Biçimbirimler, İstanbul: Papatya Yay.AKSAN, Doğan (1983) vd. Neşe Atabay, İbrahim Kutluk, Sevgi Özel, Sözcük Türleri, Ankara: TDK Yay.BİLGEGİL, M. Kaya (1984). Türkçe Dilbilgisi, İstanbul: Dergâh Yay.CEBECİ, İsa (2010). Örneklerle Deliorman Türk Ağzı Sözlüğü, Ankara: TDK Yay.DEMİREL DÖNMEZ, Özlem (2012). Kuzeydoğu Bulgaristan Silistreli İli Dulovo / Akkadınlar İlçesi Türk Ağızları, Ankara: Gazi Kitabevi.DEMİREL DÖNMEZ, Özlem (2018). Romanya Tulça İli Babadağ İlçesi Türk Ağızları, (basıma hazır).EDİSKUN, Haydar (1996). Türk Dilbilgisi, İstanbul: Remzi Kitabevi.ERGİN, Muharrem (1995). Türk Dil Bilgisi, İstanbul: Bayrak Yay.GENCAN, Tahir Nejat (2001). Dilbilgisi, Ankara: Ayraç Yay.HACIEMİNOĞLU, Necmettin (1992). Türk Dilinde Edatlar, İstanbul: MEB Yay.HATİPOĞLU, Vecihe (1972). Dilbilgisi Terimleri Sözlüğü, Ankara: TDK Yay. KARA, Funda (2009). “Edat Ve Zarf Üzerine Bazı Düşünceler”, Turkısh Studies, Sayı: 4/3. KARAAĞAÇ, Günay (2011). Türkçenin Söz Dizimi, İstanbul: Kesit Yay.KARAHAN, Leyla (2011). Türkçede Söz Dizimi, Ankara: Akçağ Yay.KORKMAZ, Zeynep (1992). Gramer Terimleri Sözlüğü, Ankara: TDK Yay.KORKMAZ, Zeynep (2003). Türkiye Türkçesi Grameri (Şekil Bilgisi), Ankara: TDK Yay. SOYDAN, Serpil (2013). “Karışık Dilli Eserlerin Söz Varlıklarından Edatlara Bir Bakış”, Turkısh Studies, Sayı: 8/9.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

-

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yazarlar

Fatma Koç
Türkiye

Yayımlanma Tarihi

28 Haziran 2018

Gönderilme Tarihi

5 Nisan 2018

Kabul Tarihi

27 Haziran 2018

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2018 Cilt: 2 Sayı: 1

IZ

https://izlik.org/JA42TN97SG

Kaynak Göster

RIS / Bibtex
APA
Demirel Dönmez, Ö., & Koç, F. (2018). DULOVO VE BABADAĞ TÜRK AĞIZLARINDA KULLANILAN “BİTTA” EDATI ÜZERİNE BİR İNCELEME. Milli Kültür Araştırmaları Dergisi, 2(1), 21-38. https://izlik.org/JA42TN97SG
AMA
1.Demirel Dönmez Ö, Koç F. DULOVO VE BABADAĞ TÜRK AĞIZLARINDA KULLANILAN “BİTTA” EDATI ÜZERİNE BİR İNCELEME. MİKAD. 2018;2(1):21-38. https://izlik.org/JA42TN97SG
Chicago
Demirel Dönmez, Özlem, ve Fatma Koç. 2018. “DULOVO VE BABADAĞ TÜRK AĞIZLARINDA KULLANILAN ‘BİTTA’ EDATI ÜZERİNE BİR İNCELEME”. Milli Kültür Araştırmaları Dergisi 2 (1): 21-38. https://izlik.org/JA42TN97SG.
EndNote
Demirel Dönmez Ö, Koç F (01 Haziran 2018) DULOVO VE BABADAĞ TÜRK AĞIZLARINDA KULLANILAN “BİTTA” EDATI ÜZERİNE BİR İNCELEME. Milli Kültür Araştırmaları Dergisi 2 1 21–38.
IEEE
[1]Ö. Demirel Dönmez ve F. Koç, “DULOVO VE BABADAĞ TÜRK AĞIZLARINDA KULLANILAN ‘BİTTA’ EDATI ÜZERİNE BİR İNCELEME”, MİKAD, c. 2, sy 1, ss. 21–38, Haz. 2018, [çevrimiçi]. Erişim adresi: https://izlik.org/JA42TN97SG
ISNAD
Demirel Dönmez, Özlem - Koç, Fatma. “DULOVO VE BABADAĞ TÜRK AĞIZLARINDA KULLANILAN ‘BİTTA’ EDATI ÜZERİNE BİR İNCELEME”. Milli Kültür Araştırmaları Dergisi 2/1 (01 Haziran 2018): 21-38. https://izlik.org/JA42TN97SG.
JAMA
1.Demirel Dönmez Ö, Koç F. DULOVO VE BABADAĞ TÜRK AĞIZLARINDA KULLANILAN “BİTTA” EDATI ÜZERİNE BİR İNCELEME. MİKAD. 2018;2:21–38.
MLA
Demirel Dönmez, Özlem, ve Fatma Koç. “DULOVO VE BABADAĞ TÜRK AĞIZLARINDA KULLANILAN ‘BİTTA’ EDATI ÜZERİNE BİR İNCELEME”. Milli Kültür Araştırmaları Dergisi, c. 2, sy 1, Haziran 2018, ss. 21-38, https://izlik.org/JA42TN97SG.
Vancouver
1.Özlem Demirel Dönmez, Fatma Koç. DULOVO VE BABADAĞ TÜRK AĞIZLARINDA KULLANILAN “BİTTA” EDATI ÜZERİNE BİR İNCELEME. MİKAD [Internet]. 01 Haziran 2018;2(1):21-38. Erişim adresi: https://izlik.org/JA42TN97SG

MİLLİ KÜLTÜR ARAŞTIRMALARI DERGİSİ OLARAK TÜRK BİRLİĞİ KONGRELERİNE DESTEĞİMİZ SÜRMEKTEDİR. 


22-24 Aralık tarihlerinde Akdeniz'in İncisi Alanya'da gerçekleşen "V. Uluslararası Akdeniz Bilimsel Araştırmalar Kongresi"  dergimiz MİKAD ve Alanya Belediyesi'nin işbirliği ile gerçekleşmiştir. MİKAD olarak Türk bilim dünyasına katkı sunmaya devam etmekten onur duymaktayız.


DERGİMİZİN TÜRK DÜNYASINA AKADEMİK BAKIŞI

Milli Kültür Araştırmaları Dergisi akademik yayın hayatı, "Turan Kurultayı" sonuçları ile paralel yöndedir ve bu hedefler doğrultusunda yayın yapmaktadır. 

Sonuç bildirgesi ana teması: Köklere inemezseniz göklere yükselemezsiniz..

Hedefi: 21. Yüzyıl Türk Asrı Olacaktır…

Macaristan’ın Başkenti Budapeşte yakınlarında Bugac’ta düzenlenen TURAN KURULTAYI’nda Türk soyundan gelen Macar, Azeri, Avar, Başkurt, Bulgar, Balkar, Buryat, Çuvaş, Gagavuz, Kabardino, Karaçay, Karakalpak, Kazak, Kırgız,Kumuk, Moğol, Nogay, Oğuz, Özbek, Tatar, Tuva, Türkmen, Uygur ve Yakut boyları bir araya gelerek aşağıdaki kararları almıştır…

1) Ümitlerimizi yeşerten Türk Devletler Teşkilatı’nın kurulması memnuniyetle karşılanmıştır.

2) Bütün dünyaya adından bahsettiren Türk Devletler Teşkilatı daha aktif hâle getirilmelidir.

3) Bu bağlamda Türk Devletler Teşkilatının ikinci ve üçüncü halkaları mutlaka kurulmalıdır.

4) Teşkilatın kurulacak ikinci ve üçüncü halkalarında, “Türk Devletler Teşkilatında biz neden yokuz” diyen pek çok devlet gibi, Balkanlar’dan Moğolistan’a, Uyguristan’dan-Kore’ye kadar bütün akraba toplulukları yer almalıdır.

5) Bunun dışında; Özellikle Balkan Türkleri olmak üzere, Kamboçya’dan-Sri Lanka Türklerine, Pakistan ve Himalaya’daki Türklerden, Girit Türklerine, Libya’da ki Türklerden-Irak’taki Türkmenelindeki Türklere, Romanya Türklerinden-Kırım’a, Nijer’de yaşayan Tuaregler’den-Doğu Afrika’da ve Ortadoğu’da yaşayan Osmanlı Türkü’nün torunlarına, Sibirya’dan Kafkaslara, Tacikistan’a kadar hiçbir oba ve aşiretleri dışarıda bırakmadan temsilci alınması zarûrî olmuştur.

6) İşte öyle bir yapıya büründürülecek Türk Devletler Teşkilatı’nın önemli çalışması hâline gelen TURAN KURULTAYI için teklifimiz; bundan böyle dönüşümlü olarak her iki yılda bir diğer Türk Cumhuriyetlerinin birinde, olimpiyat oyunlarıyla, ekonomik ve kültürel oturumlarıyla kısaca her yönüyle icrâ edilmelidir.

7) Bugün Türk Devletler Teşkilâtının kurulması gibi; Turan Birliğini kurma mücâdelesi için, tam 100 yıl önce şehit düştüğü 4 Ağustos 1922’ye kadar, işgaldeki Türk Devletlerini kurtararak TURAN bayrağı altında biraraya getirmek isteyen Enver Paşa unutulmamalıdır. Anıtı dikilmeli, hayatı ve mücadelesi film yapılarak gelecek nesillere aktarılmalıdır.

8)Türk Devletler Teşkilatının bünyesinde ortak ordu, ortak pazar ve ortak parlamento kurulmalı ve üçer aylık dönemlerde Macaristan Parlamentosunda toplanarak yapılan çalışmalar gözden geçirmelidir.

10) Yine TDT bünyesinde Türk Dünyası Stratejik Araştırmalar Merkezi ve Türk Dünyası Araştırmalar Enstitüsü,Türk Dünyası Akademisyenler Birliği, Türk Dünyası Tarım Birliği (hayvancılık dahil), Tür Dünyası Sağlık Teşkilatı ve Türk Dünyası Arama Kurtarma (TÜDAK) kurulmalıdır.

11) Türk Dünyası Ekomomik Formu iki yılda bir Türk Dünyasının kalbi konumundaki Aşkabat’ta yapılmalıdır.

12) Türk Dünyası Bilim Olimpiyatları iki yılda bir Özbekistan’da icra edilmelidir.

13) Türk Dünyası Uzay Araştımaları Enstitüsü kurularak Kazakistan’da her yıl toplanmalıdır.

14) Türk Teknofest Festivali her yıl Türkiye’de yapılmalıdır.

15)Türk Dünyası Yüksek Öğrenim Kurumu kurulmalı, Türk Dünyasındaki üniversitelerin denkliği için üniversitelerde ıslah çalışmaları yapılmalıdır.

16) Türk Dünyası Hekimler Birliği Kurularak her yıl Azerbaycan’da biraraya gelmelidir.

17) Türk Dünyası Bilim Ödülleri düzenlenmeli ve iki yılda bir yapılan Turan Kurultayında sahiplerine takdim edilmelidir.

18) Türk Dünyası Film Festivali ve Türk Dünyası Erovizyon Müzik yarışmaları dönüşümlü olarak Kırgızistan’da birer yıl arayla yapılarak dereceye girenlere ödülleri verilmelidir.

19) Merkezi İstanbul’da olan Türk Dünyası Belediyeler Birliği “iş birliği-güç birliği” kapsamında genişletilerek, en küçük belediyelere kadar bütün Türk Dünyasını kapsayacak şekilde dizayn edilmelidir.

20) Türk Dünyası Kültür, sanat, edebiyat çalıştayları yapılarak Türk Dünyasının ortak değerleri, özellikle Dede Korkut, Nasrettin Hoca, Atilla, Timur, Uluğ Bey, Ali Kuşçu gibi önemli şahsiyetler anlatılmalıdır.

21) “Tarihini bilmeyen milletlerin coğrafyasını başkaları çizer” düsturuyla, Türk Dünyası ortak tarihi yeniden yazılmalıdır. Bunun İçin “Millî Tatihçiler Şurâsı” âcilen kurulmalıdır.

22) Başta Doğu Türkistan olmak üzere Musul-Kerkük, Kıbrıs, Kırım, Batı Trakya gibi Türk Bölgelerinin statüleri uluslararası platformlarda sürekli dile getirilerek, layık oldukları konuma gelene kadar dünya gündeminde kalmaları sağlanmalıdır.

Bütün dünya bilmelidir ki, 21. Yüzyıl Türk Asrı Olacaktır.

Turan Kurultayı Bilim Kurulu


TURAN KURULTAYI SONUÇ BİLDİRGESİ..
Budapeşte, 13.08.2022