XVI. Yüzyılda İrle Kazası Vakıfları
Öz
İrle veya günümüzdeki adıyla Yeşilova ve çevresindeki vakıflarla ilgili bilgileri vakıf defterlerinden öğrenmekteyiz. XVI. yüzyılda burayla ilgili üç defterde bilgi verilmektedir. 1501, 1530 ve 1570–71 tarihli defterlerde buranın vakıfları detaylı şekilde açıklanmıştır. İrle kaza olarak geçmektedir. Bu ad altında belirli bir yerleşim alanı yoktur. Salda Gölü ile Yarışlı Gölü arasında uzanan bölge İrle Ovası olarak anılmaktadır. Ancak, İrle adı incelediğimiz dönemde bugünkünden daha farklı bir bölgeyi ifade etmek için kullanılmıştır. XVI. yüzyılda İrle, Salda ile Yarışlı Gölü arasındaki ovanın hemen kuzeyindeki Dereköy, Beyköy, Alanköy, Akçaköy, Örencik ve Bayındır köyleri ile Akgöl’ü içine alan bölge ile Hambat yöresini içine alan coğrafyanın adıdır. Buradaki köyler de bir kaza oluşturmuşlardır. Köylerin bir kısmı vakıf defterlerinde geçmekte ve buralarda mescid, cami, zaviye ve medrese gibi sosyal yapılar hizmet vermektedir. Vakıf defterlerinde geçen köyler ise Alan, Dere, Akçaköy, Baradız, Beyler, Gölcük, Yazır, İğdir, Bayır, Çardak, Çavdır, Yüreğir, Pamuklu, Büğüş köyleridir. Baradız nahiye olarak da geçmekte ve Gölcük ile Kürt köyleri buraya bağlı görülmektedir. Buradaki vakıfların önemli bir kısmı zaviye vakfıdır. Bazı vakıfların Hamidoğulları’ndan kaldığı ve Osmanlılar tarafından da kullanıldığını görmekteyiz. Bu durum devletlerdeki ve medeniyetteki devamlılığı da göstermektedir. Vakıf defterlerine dayanarak bu kazanın sosyo-kültürel durumunu ortaya koymaya çalıştık
Anahtar Kelimeler
Kaynakça
- Ahmed Refik (1340). “Fatih Zamanında Teke-ili”. TTEM 14/2/79 (1340) 65-76.
- Akgündüz A. (1988). İslam Hukukunda ve Osmanlı Tatbikatında Vakıf Müessesesi. Ankara 1988.
- Arıkan Z. (1988a). XV-XVI. Yüzyıllarda Hamit Sancağı. İzmir 1988.
- Arıkan Z. (1988b). “Hamit Sancağındaki Tımar Düzenine Toplu Bakış”. IX. Türk Tarih Kongresi Ankara 21-25 Eylül 1981 Kongreye Sunulan Bildiriler. Cilt II. (1988b) 879-885. Ankara.
- Barkan Ö.L. & Meriçli E. (1988). Hüdavendigar Livası Tahrir Defterleri I. Ankara 1988.
- Cezar M. (2010). Mufassal Osmanlı Tarihi Resimli Haritalı I. Ankara 2010.
- Ergin O. (1939). Türk Şehirciliğinde İmâret Sistemi. İstanbul 1939.
- Ertaş M. Y. (2012). “XV.-XVI. Yüzyıllarda Hambat Yöresinde Yerleşim ve Nüfus”. Pamukkale Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi 11 (2012) 153-167.
Ayrıntılar
Birincil Dil
Türkçe
Konular
Yakınçağ Tarihi (Diğer)
Bölüm
Araştırma Makalesi
Yayımlanma Tarihi
30 Aralık 2019
Gönderilme Tarihi
25 Temmuz 2019
Kabul Tarihi
23 Ekim 2019
Yayımlandığı Sayı
Yıl 2019 Cilt: 9 Sayı: 2
APA
Karaca, B., & Karaboğa, D. V. (2019). XVI. Yüzyılda İrle Kazası Vakıfları. Akdeniz İnsani Bilimler Dergisi, 9(2), 357-372. https://izlik.org/JA25YF67FJ
AMA
1.Karaca B, Karaboğa DV. XVI. Yüzyılda İrle Kazası Vakıfları. MJH. 2019;9(2):357-372. https://izlik.org/JA25YF67FJ
Chicago
Karaca, Behset, ve D. Volkan Karaboğa. 2019. “XVI. Yüzyılda İrle Kazası Vakıfları”. Akdeniz İnsani Bilimler Dergisi 9 (2): 357-72. https://izlik.org/JA25YF67FJ.
EndNote
Karaca B, Karaboğa DV (01 Aralık 2019) XVI. Yüzyılda İrle Kazası Vakıfları. Akdeniz İnsani Bilimler Dergisi 9 2 357–372.
IEEE
[1]B. Karaca ve D. V. Karaboğa, “XVI. Yüzyılda İrle Kazası Vakıfları”, MJH, c. 9, sy 2, ss. 357–372, Ara. 2019, [çevrimiçi]. Erişim adresi: https://izlik.org/JA25YF67FJ
ISNAD
Karaca, Behset - Karaboğa, D. Volkan. “XVI. Yüzyılda İrle Kazası Vakıfları”. Akdeniz İnsani Bilimler Dergisi 9/2 (01 Aralık 2019): 357-372. https://izlik.org/JA25YF67FJ.
JAMA
1.Karaca B, Karaboğa DV. XVI. Yüzyılda İrle Kazası Vakıfları. MJH. 2019;9:357–372.
MLA
Karaca, Behset, ve D. Volkan Karaboğa. “XVI. Yüzyılda İrle Kazası Vakıfları”. Akdeniz İnsani Bilimler Dergisi, c. 9, sy 2, Aralık 2019, ss. 357-72, https://izlik.org/JA25YF67FJ.
Vancouver
1.Behset Karaca, D. Volkan Karaboğa. XVI. Yüzyılda İrle Kazası Vakıfları. MJH [Internet]. 01 Aralık 2019;9(2):357-72. Erişim adresi: https://izlik.org/JA25YF67FJ
