Derleme

Şefkat mi, Küçümseme mi? Yaşçı Dil (Elderspeak) Kavramının Türkçe Literatüre Kazandırılması

Cilt: 15 Sayı: 1 27 Haziran 2025
PDF İndir
EN TR

Şefkat mi, Küçümseme mi? Yaşçı Dil (Elderspeak) Kavramının Türkçe Literatüre Kazandırılması

Öz

Yaşlılık çalışmaları, özellikle son 30 yılda hızla artan bir önemde bilimin alanına girmiştir. Akademik dünyanın uzunca bir süredir hemhâl olduğu bu alan, son yıllarda sosyal bilimlerin de ilgisinin artmasıyla disiplinler arası bir hâle bürünmüştür. Yaşlı ayrımcılığı ise toplumsal alanda, özellikle COVID-19 pandemisi ve sonrasında oldukça görünür hâle gelmiştir. Geleneksel toplumlardan, sanayileşmiş/kentleşmiş modern toplumlara doğru evrilen sürecin yaş ayrımcılığını ortaya çıkardığı söylenebilir. Yaşlı ayrımcılığı sadece bireysel olarak değil kurumsal olarak da uygulanmaktadır. Sağlık hizmetlerini sağlayıcılar başta olmak üzere, yaşlı bireylerle iletişim hâlinde olan herkesin yaşlı ayrımcılığının aktörü olabileceği kabul edilmektedir. Bu derleme yaşlı ayrımcılığının farklı bir kategorisi olarak ortaya çıkan “yaşçı dil” (elderspeak) kavramını Türkçe literatüre kazandırmak, yeni çalışmalara öncü olmak, dil ve iletişim üzerinden oluşan yaşlı ayrımcılığına dikkat çekmeyi amaçlamaktadır.

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

  1. Alden J. & Toth-Cohen S. 2014, “Impact of an Educational Module on Occupational Therapists’ Use of Elderspeak and Attitudes Toward Older Adults”. Physical & Occupational Therapy in Geriatrics, 33 (1), 1-16. doi:10.3109/02703181.2014.975884.
  2. Bakıner-Çekin A. & Çalışkan H. 2020, “Language and Culture”. Language Teaching and Educational Research, 3 (1), 163-175. doi:10.35207/later.724966.
  3. Bellah, R. N., Madsen, R., Sullivan, W. M., Swidler, A. & Tipton, S. M. 1985, Habits of the Heart: Individualism and Commitment in American Life, University of California Press. Berkeley.
  4. Cavallaro F., Seilhamer M. F., Chee F. Y. T. & Ng B. C. 2016, “Overaccommodation in a Singapore Eldercare Facility”. Journal of Multilingual and Multicultural Development, 8 (37): 817-831. doi:10.1080/01434632.2016.1142553.
  5. Chee F. Y. T. 2011, Elderspeak in Singapore: A Case Study. Bitirme Projesi Raporu, Nanyang Technological University, Nanyang.
  6. Cockrell M. D. 2020, “Provider–Patient Interaction: Exploring Elderspeak in Simulated Preclinical Chiropractic Student Encounters”. Gerontology and Geriatric Medicine, 6, 1–6. doi:10.1177/2333721420923453.
  7. Coleman C. K., Fanning K. & Williams K. N. 2015, “Comparing Person-Centered Communication Education in Long-Term Care Using Onsite and Online Formats”. J Gerontol Nurs, 41 (11), 22-8. doi:10.3928/00989134-20150515-88.
  8. Coleman C. K., Hein M., Shaw C. A., Beachy T., Perkhounkova Y., Berkley A. & Williams K. N. 2022, “Developing and Testing Remote Implementation for the Changing Talk Online (CHATO) Communication Intervention for Nursing Home Staff: A Pilot Pragmatic Randomized Controlled Trial”. Innov Aging, 6 (6). doi:10.1093/geroni/igac026.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Eşitsizlik Sosyolojisi, Sağlık Sosyolojisi, Yaşlılık Sosyolojisi, Yaşam Kalitesi Sosyolojisi

Bölüm

Derleme

Yayımlanma Tarihi

27 Haziran 2025

Gönderilme Tarihi

13 Mart 2025

Kabul Tarihi

21 Mayıs 2025

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2025 Cilt: 15 Sayı: 1

Kaynak Göster

APA
Özbek, Ç., Özcan, M., Yüce Yörük, E. A., Arguvanlı Çoban, S., & Özel Türkcü, Ü. (2025). Şefkat mi, Küçümseme mi? Yaşçı Dil (Elderspeak) Kavramının Türkçe Literatüre Kazandırılması. Akdeniz İnsani Bilimler Dergisi, 15(1), 279-292. https://doi.org/10.13114/mjh.1656974
AMA
1.Özbek Ç, Özcan M, Yüce Yörük EA, Arguvanlı Çoban S, Özel Türkcü Ü. Şefkat mi, Küçümseme mi? Yaşçı Dil (Elderspeak) Kavramının Türkçe Literatüre Kazandırılması. MJH. 2025;15(1):279-292. doi:10.13114/mjh.1656974
Chicago
Özbek, Çağlar, Müesser Özcan, Elif Aylin Yüce Yörük, Sibel Arguvanlı Çoban, ve Ümmühani Özel Türkcü. 2025. “Şefkat mi, Küçümseme mi? Yaşçı Dil (Elderspeak) Kavramının Türkçe Literatüre Kazandırılması”. Akdeniz İnsani Bilimler Dergisi 15 (1): 279-92. https://doi.org/10.13114/mjh.1656974.
EndNote
Özbek Ç, Özcan M, Yüce Yörük EA, Arguvanlı Çoban S, Özel Türkcü Ü (01 Haziran 2025) Şefkat mi, Küçümseme mi? Yaşçı Dil (Elderspeak) Kavramının Türkçe Literatüre Kazandırılması. Akdeniz İnsani Bilimler Dergisi 15 1 279–292.
IEEE
[1]Ç. Özbek, M. Özcan, E. A. Yüce Yörük, S. Arguvanlı Çoban, ve Ü. Özel Türkcü, “Şefkat mi, Küçümseme mi? Yaşçı Dil (Elderspeak) Kavramının Türkçe Literatüre Kazandırılması”, MJH, c. 15, sy 1, ss. 279–292, Haz. 2025, doi: 10.13114/mjh.1656974.
ISNAD
Özbek, Çağlar - Özcan, Müesser - Yüce Yörük, Elif Aylin - Arguvanlı Çoban, Sibel - Özel Türkcü, Ümmühani. “Şefkat mi, Küçümseme mi? Yaşçı Dil (Elderspeak) Kavramının Türkçe Literatüre Kazandırılması”. Akdeniz İnsani Bilimler Dergisi 15/1 (01 Haziran 2025): 279-292. https://doi.org/10.13114/mjh.1656974.
JAMA
1.Özbek Ç, Özcan M, Yüce Yörük EA, Arguvanlı Çoban S, Özel Türkcü Ü. Şefkat mi, Küçümseme mi? Yaşçı Dil (Elderspeak) Kavramının Türkçe Literatüre Kazandırılması. MJH. 2025;15:279–292.
MLA
Özbek, Çağlar, vd. “Şefkat mi, Küçümseme mi? Yaşçı Dil (Elderspeak) Kavramının Türkçe Literatüre Kazandırılması”. Akdeniz İnsani Bilimler Dergisi, c. 15, sy 1, Haziran 2025, ss. 279-92, doi:10.13114/mjh.1656974.
Vancouver
1.Çağlar Özbek, Müesser Özcan, Elif Aylin Yüce Yörük, Sibel Arguvanlı Çoban, Ümmühani Özel Türkcü. Şefkat mi, Küçümseme mi? Yaşçı Dil (Elderspeak) Kavramının Türkçe Literatüre Kazandırılması. MJH. 01 Haziran 2025;15(1):279-92. doi:10.13114/mjh.1656974

Açık Erişim ve Telif Politikası

by-nc-sa.png

Akdeniz İnsani Bilimler Dergisi (MJH) CC BY-NC-SA 4.0 lisansı altında yayınlanmaktadır.

35200

MJH Açık Erişim bir dergidir ve yayımladığı içeriği doğrudan açık erişime sunar.
Yayın Sahibi

Akdeniz Üniversitesi, Edebiyat Fakültesi

Yazışma Adresi
Akdeniz İnsani Bilimler Dergisi (MJH), Akdeniz Üniversitesi, Edebiyat Fakültesi 07058 Kampüs, Konyaaltı, Antalya Türkiye

Yayın Periyodu: Yılda iki sayı (Haziran – Aralık)

E-ISSN: 2148-144X

E-posta: mjh@akdeniz.edu.tr