Antakya'nın Deprem Öyküsü

Öz

Antakya, Anadolu’nun eski yerleşim merkezlerinden biri olan Hatay ilinin merkez ilçesidir. Somut ve somut olmayan kültürel miras bakımından değerli imgelere sahip olan Antakya, tarihi boyunca her dönem önemli bir kent olmuştur. 6 Şubat ve 20 Şubat 2023 tarihlerindeki Kahramanmaraş depremlerinden en çok etkilenen yer Antakya olmuş; insan ve bina kayıpları büyük boyutlara ulaşmıştır. Tarihinde de yıkıcı depremler geçirmiş olan Antakya, her defasında yeniden kurulmuştur. Günümüzde, depremin üzerinden geçen on aylık süreç içinde, kent ve kentliyi yeniden yaşama döndürmek için çalışmalar yapılmaktadır. Çalışmaların geldiği durumda, bir karmaşa ve belirsizliğin olduğu görülmektedir. Yıkımın büyük olması karmaşayı arttırmakta ancak acilen kent ve kentliler için doğru çözümlerin üretilmesi gerekmektedir. Makalede, Antakya’nın dünya tarihi açısından önemi vurgulanarak deprem öncesi ve sonrasındaki durumu anlatılmaya çalışılacaktır. Amaç; bilimsel veriler altında doğru noktalara dikkat çekerek farkındalık yaratmaktır. Çalışmada; gözlem, görüşme ve literatür araştırması yöntemi kullanılmaktadır. Yapılan ve yapılmayanları ortaya koyarak Antakya’nın kültürünü ve kültürel varlıklarını kaybetmeden yeniden inşası için veriler elde edilmeye çalışılacaktır.

Anahtar Kelimeler

• Antakya
• Çevre
• Deprem
• Kültürel miras.

Antakya's Earthquake Story

Abstract

Antakya is a central district in the Hatay province and is one of the oldest settlement centres in Anatolia. Throughout its history, Antakya has been an important city and has valuable tangible and intangible cultural heritage. On 6 February and 20 February 2023, Antakya was greatly affected by the Kahramanmaraş earthquakes, resulting in significant human and building losses. Antakya has a history of devastating earthquakes and has been rebuilt each time. Efforts are being made to revive the city and its inhabitants ten months after the earthquake. The current situation is marked by confusion and uncertainty due to the magnitude of the destruction. It is urgent to find the right solutions for the city and its inhabitants. This article highlights the significance of Antakya in world history and explains its situation before and after the earthquake. The objective of this study is to raise awareness by highlighting the relevant scientific data. The research methodology employed includes observation, interviews, and literature review. The study aims to induce to gather data for the reconstruction of Antakya while preserving its cultural heritage by identifying what has been done and what still needs to be done.

Keywords

• Antakya
• Environment
• Earthquake
• Cultural heritage

Kaynakça

1. Bayülke, N. & Demirtaş, R. (1997). 22 Ocak 1997 Hatay depremi raporu. Afet İşleri Genel Müdürlüğü, Deprem Araştırma Dairesi yayınları.
2. Demirtaş, R. (1998). 27 Haziran 1998 Ceyhan-Misis, 22 Ocak 1997 Hatay depremleri: Doğu Anadolu Fayı yakın bir deprem serisinin hazırlık evresinde mi?. Afet İşleri Genel Müdürlüğü, Deprem Araştırma Dairesi yayınları. https://dergipark.org.tr/tr/download/article-file/1760303.
3. Jeoloji Mühendisleri Odası, (2021). Hatay'ın depremselliği. Jeoloji Mühendisleri Odası tarafından hazırlanan 08.02.202| tarihli rapor”. https://www.jmo.org.tr/resimler/ekler/13b431eb47cf5fe_ek.pdf.
4. Jeoloji Mühendisleri Odası, (2021). Hatay'ın depremselliği. Jeoloji Mühendisleri Odası tarafından hazırlanan 08.02.202| tarihli rapor”. https://www.jmo.org.tr/resimler/ekler/13b431eb47cf5fe_ek.pdf.
5. Kaya, S. & Kıyılı, R. (2009). Antakya’da Ortaçağ’da meydana gelen doğal afet ve salgın hastalıklara bir bakış. Mustafa Kemal Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 6(12), s.403-418. Antakya. https://dergipark.org.tr/tr/pub/mkusbed/issue/19557/208448.
6. Semerci, A. (2018). Hatay ilinde tarım sektörünün yeri ve önemi. TEAD, 2018; 4(1); 36-47. https://dergipark.org.tr/tr/download/article-file/498445.
7. T.C. Cumhurbaşkanlığı Strateji ve Bütçe Başkanlığı, Deprem ve Risk Azaltma Genel Müdürlüğü Deprem Dairesi Başkanlığı, (2023). 2023 Kahramanmaraş ve Hatay depremleri raporu. https://www.sbb.gov.tr/wp-content/uploads/2023/03/2023-Kahramanmaras-ve-Hatay-Depremleri-Raporu.pdf.
8. T.C. Hatay Valiliği, (2023). Tarihsel süreç içinde Hatay’da kültür ve uygarlık. http://hatay.gov.tr/tarihsel-surec-icinde-hatayda-kultur-ve-uygarlik.

9. T.C. İçişleri Afet ve Acil Durum Yönetimi Başkanlığı, (2023). 06 Şubat 2023 Pazarcık-Elbistan Kahramanmaraş (mw: 7.7 – mw: 7.6) Depremleri Raporu. https://deprem.afad.gov.tr/earthquake-reports.
10. Yüksel, Ş. (2021). Mekansal süreklilik bağlamında tarihsel katmanların değerlendirilmesi: Antakya kenti örneği. Kent Akademisi, 14(2), s.361-373.