Üniversitelerin Türk Dili 1-2 Servis Derslerinde Öğrenim Gören Yabancı Öğrencilerin Türkçe Başarı Düzeylerinin Belirlenmesi

Öz

Bu araştırmada, YÖK bünyesinde üniversitelerin zorunlu ders olarak okutulan Türk Dili 1-2 derslerini alan yabancı öğrencilerin, Türkçe başarı düzeylerini belirlemek amaçlanmaktadır. Araştırmada, “nicel araştırma yöntemi” kullanılmıştır. “İlişkisel tarama modeli” ve “deneysel araştırma deseni” seçilmiştir. “Kolay ulaşılabilir örnekleme” tercih edilmiştir. Araştırmanın örneklem grubunu, Türk Dili 1 dersini alan 53 yabancı öğrenci ile Türk Dili 2 dersini alan 54 yabancı öğrenci oluşturmaktadır. Katılımcıların genel yaş ortalaması, 19-22 yaş aralığındadır. Araştırmanın sonuçları şunlardır: Türk Dili 1 dersini alan “kız öğrenciler”, erkek öğrencilere göre daha başarılıdır. Türk Dili 2 dersini alan erkek ve kız öğrenciler ise “benzer” başarı düzeyindedir. Türk Dili 1-2 derslerinde yabancı öğrencilerin yaş grupları, geldikleri kıtalar ile üniversitede öğrenim gördükleri bölümlerin, başarı düzeylerini etkilemediği tespit edilmiştir. Türk Dili 1 dersine göre Türk Dili 2 dersini alan yabancı öğrencilerin “daha başarılı” olduğu sonucuna ulaşılmıştır. Bu farklılaşmada dersin dönemsel farklılığının “orta düzey” bir etkiye sahip olduğu sonucuna ulaşılmıştır.

Anahtar Kelimeler

• başarı düzeyi
• üniversite
• yabancı öğrenci
• Türk dili 1-2 dersi

Determining the Turkish Success Levels of Foreign Students Studying in Turkish Language 1-2 Service Courses of Universities

Öz

This study aims to determine the Turkish language achievement levels of foreign students taking Turkish Language 1-2 courses, which are compulsory courses offered at universities under the Council of Higher Education (YÖK). A quantitative research method was used in the study. A correlational survey model and an experimental research design were selected. Convenience sampling was preferred. The sample group of the study consisted of 53 foreign students taking Turkish Language 1 and 54 foreign students taking Turkish Language 2. The average age of the participants was between 19-22 years old. The results of the study are as follows: Female students taking Turkish Language 1 were more successful than male students. Male and female students taking Turkish Language 2 had similar achievement levels. It was determined that the age groups of foreign students, the continents they came from, and the departments they studied at the university did not affect their achievement levels in Turkish Language 1-2 courses. It was concluded that foreign students taking Turkish Language 2 were more successful than Turkish Language 1. It was concluded that the periodic difference of the course had a "medium level" effect on this differentiation.

Anahtar Kelimeler

• success level
• university
• foreign students
• Turkish language 1-2

Kaynakça

1. Akkaya, N. & Sevindi, Z. E. (2015). Üniversitelerde okutulan ortak zorunlu Türk dili derslerine yönelik tutum ölçeği geliştirme. Buca Eğitim Fakültesi Dergisi, 39, 111-122.
2. Alan, N. & Bağcı, H. (2016). Üniversite öğrencilerinin Türk Dili 1-2 dersine yönelik tutumlarının değerlendirilmesi. Mehmet Akif Ersoy Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 38, 118-132.
3. Arslan, A. (2012). Yükseköğretimde Türk Dili dersine karşı tutum ölçeği geçerlik ve güvenirlik çalışması. Uluslararası Türkçe Edebiyat Kültür Eğitim Dergisi, 1(3), 187-202.
4. Büyüköztürk, Ş., Çakmak, Kılıç, E., Akgün, Ö. E., Karadeniz, Ş. & Demirel, F. (2014). Bilimsel araştırma yöntemleri. Ankara: Pegem Akademi.
5. Cemiloğlu, M. (2004). Üniversitelerde okutulan Türk dili dersi ile ilgili tespitler değerlendirmeler ve öneriler. Eğitim Fakültesi Dergisi XVII(2), 173-182.
6. Çekici, Y. E. & Demir, E. (2023). Türk dili dersinin geleceği: Bu ders gerekli mi? İnsan ve Toplum Bilimleri Araştırmaları Dergisi, 12(2), 1161-1177. https://doi.org/10.15869/itobiad.1254784
7. Çotuksöken, Y. (2010). Uygulamalı Türk dili. İstanbul: Papatya.
8. Dağaşan, D. (1996). Yükseköğretimde ortak zorunlu Türk Dili dersleri üzerine bir değerlendirme. Bilge, Yayım Tanıtım Tahlil Eleştiri, 8, 10-12.

9. Demir, S. & Parlak Kalkan, G. (2022). Üniversite öğrencilerinin Türk dili dersine yönelik tutumlarının çeşitli değişkenler açısından incelenmesi. Trakya Eğitim Dergisi, 12(3), 1536-1547. https://doi.org/10.24315/tred.997931
10. Karasar, N. (2020). Bilimsel araştırma yöntemi. Ankara: Nobel.
11. Kayasandık, A. (2022). Üniversitelerde okutulan Türk dili dersi için yeni çerçeve program önerisi. 14.Uluslararası Dünya Dili Türkçe Sempozyumu, 20-22 Ekim 2022, Antalya.
12. Özer, Ö. & Çekici, Y. E. (2020). Uzaktan eğitim yoluyla yürütülen Türk dili derslerinin değerlendirilmesi: nitel bir araştırma. RumeliDE Dil ve Edebiyat Araştırmaları Dergisi, (Ö7), 92-110. https://doi.org/10.29000/rumelide.808251
13. Şahan, H. & Düzlü, Ö. (2023). Üniversitelerdeki Türk dili derslerinin dünü, bugünü, yarını (sorunlar-çözüm önerileri) çalıştayı. Sosyal ve Kültürel Araştırmalar Dergisi, 9(19), 142-148.
14. Şimşek, B. (2025). Uluslararası öğrencilerin Türk dili dersine yönelik tutumlarının değerlendirilmesi. Aydın TÖMER Dil Dergisi, 10(1), 1-25. Doi:10.17932/IAU.TOMER.2016.019/tomer_v010i1001
15. Taşpınar, M. (2017). Sosyal bilimlerde spss uygulamalı nicel veri analizi. Ankara: Pegem Akademi.
16. Yakıcı, A. (2004). Üniversitelerde okutulan Türk dili derslerinde karşılaşılan sorular ve çözüm önerileri. Siyaset ve Kültür Dergisi, 5(29), 81-90.
17. YÖK, (2025). YÖK dersleri platformu (yükseköğretim kurumları dersleri), ortak dersler bölümü (5/İ). https://yokdersleri.yok.gov.tr/ (Erişim Tarihi: 14 Temmuz 2025).