İç Göç – İşgücü İlişkisinin Panel Veri Yöntemiyle Analizi (2008-2019)

Öz

İnsanlık tarihi ile birlikte başlatılan göç hareketleri, sebebi, şekli veya sonucu ne şekilde analiz edilecek olursa olsun bir yer değiştirme hareketi olarak ele alınmaktadır. Göç hareketleri noktasında özne Türkiye olduğu zaman Kemal Karpat’ın muhteşem ifadesiyle; “Türkiye’nin hem tarihte hem bugün göçlerden en fazla etkilenen ülkelerden biri olduğunu herkes bilir veya bildiğini düşünür; fakat önemini kavramakta güçlük çeker.” Özellikle göç hareketlerinin bazı çeşitleri tarihin farklı dönemlerinde ön plana çıkmakta, diğer bazıları göz ardı edilmektedir. İç göç – işgücü ilişkisini incelemeyi amaç edinen bu çalışmada son yıllarda göz ardı edilen iç göç hareketleri merkeze alınacaktır. Panel veri yöntemiyle analiz edilen iç göç hareketlerinin işgücüne etkisi ve sonuçları değerlendirilecek, işsizlik, istihdam ve işgücüne katılma oranları ile birlikte değerlendirilen bu hareketlerin toplumsal değişmeye etkisi incelenecektir.

Anahtar Kelimeler

• Göç
• İşgücü
• Toplumsal Değişme
• Panel Veri

Analysis of Internal Migration - Labor Force Relationship Using Panel Data Method (2008-2019)

Öz

Migration movements, which started with the history of humanity, are considered as a displacement movement, no matter how its cause, shape or result is analyzed. In the magnificent expression of Kemal Karpat, when the subject is Turkey at the point of migration movements; “Everyone knows, or thinks they know, that Turkey is one of the countries most affected by migration, both in history and today; but he finds it difficult to grasp its importance.” In particular, some types of migration movements come to the fore in different periods of history, while others are ignored. In this study, which aims to examine the relationship between internal migration and labor, internal migration movements, which have been ignored in recent years, will be centered. The effects and results of internal migration movements analyzed by panel data method on the labor force will be evaluated, and the effects of these movements, which are evaluated together with unemployment, employment and labor force participation rates, on social change will be examined.

Anahtar Kelimeler

• Internal Migration
• Labor Force
• Social Change
• Panel Data

Kaynakça

1. Adıgüzel, Y. (2016). Göç Sosyolojisi, Ankara: Nobel Yayınları.
2. Akçay, V. H. (2012). “Pozitif Psikolojik Sermayenin İş Tatmini İle İlişkisi”, Kahramanmaraş Sütçü İmam Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, Cilt: 2, Sayı: 1, ss. 123-140.
3. Akgür, Z. G. (1997). Türkiye'de kırsal kesimden kente göç ve bölgeler arası dengesizlik (1970 - 1993), Ankara: Kültür Bakanlığı Yayınları.
4. Akkayan, T. (1979). Göç ve Değişme, İstanbul: İ.Ü. Edebiyat Fakültesi Basımevi.
5. Akşit, B. (1998). “Göç Araştırmalarında Hızlı Değerlendirme Metodolojisi,” Konferans: Türkiye’de İçgöç; 6-8 Haziran 1997, İstanbul: Tarih Vakfı Yayınları.
6. Aral, N. ve Oğuzlar, A. (2021).“Türkiye’de İç Göçün Mekansal Analiz Yöntemleriyle İncelenmesi”, International Journal of Social Inquiry, Cilt: 14, Sayı: 2, ss. 447-474.
7. Barışık, S., Yayar, R., Şimşek T. ve Kılınç, N. (2016). Tokat İlinde İç Göç ve Nedenleri, İzmir: Kitapana Basım Yayın Dağıtım.
8. Bartram, D. Poros M. ve Monforte, P. (2017). Göç Meselesinde Temel Kavramlar, (Çev. Itır Ağabeyoğlu Tuncay), Ankara: Hece Yayınları.

9. Biørn, E. (2017). Econometrics of Panel Data: Methods and Applications, Oxford: Oxford University Press.
10. Castles, S. ve Miller, M. J. (2008). Göçler Çağı Modern Dünyada Uluslararası Göç Hareketleri, (Çev. Bülent Uğur Bal, İbrahim Akbulut), İstanbul: İstanbul Bilgi Üniversitesi Yayınları.
11. Chambers, I. (2019). Göç, Kültür, Kimlik, (Çev. İsmail Türkmen), İstanbul: Ayrıntı Yayınları.
12. Chimhowu, A. Piesse, J. ve Pinder, C. (2005). Socio-Economic Impact of Remittances on Poverty Reduction, Washington: World Bank, Projected Date: 0506.
13. Çatalbaş G. ve Yarar, Ö. (2015).“Türkiye'deki Bölgeler Arası İç Göçü Etkileyen Faktörlerin Panel Veri Analizi İle Belirlenmesi”, Alphanumeric Journal, Vol: 3, Issue: 1, ss. 99- 117.
14. Çetin, İ. ve Çetin, S. (2018). “Türkiye’de İç Göçün Belirleyicilerinin Analizi”, Yönetim ve Ekonomi Araştırmaları Dergisi, Cilt: 16, Sayı: 1, ss. 98-115.
15. De Certeau, M. (2008). Gündelik Hayatın Keşfi, (Çev. Lale Arslan Özcan), Ankara: Dost Kitabevi.
16. Doğan, G. U. ve Kabadayı, A. (2015). “Determinants of Internal Migration in Turkey: A Panel Data Analysis Approach”, Border Crossing, Volume: 5, No: 1-2, ss. 16-24.
17. Dökmen, G. ve Tosuner, F. (2019). “Türkiye’de Kamu Harcamaları ve Vergilerin İç Göç Üzerindeki Etkileri”, BAİBÜ Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, Cilt: 19, Sayı: 3, ss. 653-677.
18. Dücan, E. (2016). “Türkiye’de İç Göçün Sosyo-Ekonomik Nedenlerinin Bölgesel Analizi”, Ekonomik ve Sosyal Araştırmalar Dergisi, Cilt: 12, Yıl: 12, Sayı: 2, ss. 167-183.
19. Eraydın, A. (2006). “Mekansal Süreçlere Toplu Bakış”, Değişen Mekan/Mekansal Süreçlere İlişkin Tartışma ve Araştırmalara Toplu Bakış: 1923-2003, (Der. Ayda Eraydın), Ankara: Dost Kitapevi Yayınları.
20. Esed, M. (2004). Kur'an Mesajı, İstanbul: İşaret Yayınları.
21. İçduygu, A. Sirkeci, İ. ve Aydıngün, İ. (1998). “Türkiye’de İçgöç ve İçgöçün İşçi Hareketlerine Etkisi”, Türkiye’de İçgöç, Bolu-Gerede, 6-8 Haziran 1997, İstanbul: Tarih Vakfı Yayınları.
22. İçduygu, A. ve Sirkeci, İ. (1999). “Cumhuriyet Dönemi Türkiye’sinde Göç Hareketleri,” 75. Yılda Köylerden Şehirlere, İstanbul: Tarih Vakfı Yayınları.
23. İŞKUR, Çevrimiçi: https://www.iskur.gov.tr/kurumsal-bilgi/istatistikler Erişim Tarihi: 20.08.2022.
24. Hall, S. (1987). “Minimal Selves”, Post Modernism and the Question of Identity, London: ICA Dokuments 6.
25. Hoşgör, Ş. (1998). “Türkiye’de Kantitatif Yöntemlerle Dolaylı Göç Tahminleri, Sorunları ve Yaklaşımlar,” Konferans: Türkiye’de İçgöç; 6-8 Haziran 1997, İstanbul: Tarih Vakfı Yayınları.
26. Gezgin, M. F. (1994). İşgücü Göçü ve Avusturya’daki Türk İşçileri, İstanbul: İÜ İktisat Fakültesi Yayını No: 546.
27. Güriş S. ve Kızılarslan, Ş. (2017). Dengesiz Panel Veri Modeli ile EM Algoritması Sonuçlarının Karşılaştırılması, Marmara Üniversitesi Öneri Dergisi, Cilt: 12, Sayı: 47, ss. 15-30.
28. Karpat, K. (2003). Osmanlı Nüfusu 1830-1914: Demografik ve Sosyal Özellikleri, (Çev. Bahar Tırnakçı), İstanbul: Türkiye Ekonomik ve Tarih Vakfı Yayını.
29. Karpat, K. (2003). “Göçler ve Türkiye”, Diyalog Avrasya, Sayı: 10, ss. 8-17.
30. Karpat, K. (2015). Türkiye'nin Göç Tarihi, 14. Yüzyıldan 21. Yüzyıla Türkiye'ye Göçler, (Der. M. Murat Erdoğan, Ayhan Kaya), İstanbul: İstanbul Bilgi Üniversitesi Yayınları.
31. Karpat, K. (2019). Osmanlı'dan Günümüze Etnik Yapılanma ve Göçler, İstanbul: Timaş Yayınları.
32. Kaya, A. (2009). Türkiye’de İç Göçler: Bütünleşme mi Geri Dönüş mü?, İstanbul: İstanbul Bilgi Üniversitesi.
33. Keleş, R. (1998). “Göç Maddesi”, Kentbilim Terimleri Sözlüğü, Ankara: İmge Yayınları.
34. Kiracı, A. ve Canan, S. (2021). “Econometric Analysis of Effective Socio-Economic and Educational Variables in Migration”, Eurasian Journal of Educational Research, 90, ss. 21-38.
35. Kocaman, T. ve Bayazıt, S. (1993). Türkiye’de İç Göçler ve Göç Edenlerin Sosyo-Ekonomik Nitelikleri, Ankara: DPT Yayını.
36. Kurt, H. (2006). “Göç Eğilimleri ve Olası Etkileri”, Yönetim Bilimleri Dergisi, Cilt: 4, Sayı: 1, ss. 135-160.
37. Manavgat, G. ve Saygılı, F. (2016). “Türkiye’de İçgöçü Etkileyen Faktörler Üzerine Bir Uygulama: Mekânsal Panel Veri Analizi”, Second International Conference on Applied Economics and Finance - ICOAEF 2016, Girne Amarican University, North Cyprus.
38. Morrison, P. (1970) The Rationale for a Policy on Population Distribution, Santa Monica, California: Rand Corporation.
39. Mutluer, M. (2003). Uluslararası Göçler ve Türkiye, İstanbul: Çantay Kitabevi.
40. Ortaylı, İ. (2006). “Genel Göç Olgusu,” Uluslararası Göç Sempozyumu Bildiriler, 8-11 Aralık 2005, İstanbul: Zeytinburnu Belediyesi.
41. Ozankaya, Ö. (1984). Toplumbilim, Ankara: Tekin Yayınları.
42. Öndes, H. ve Kızılgöl, Ö. A. (2020). “Türkiye’de İç Göçü Etkileyen Faktörler: Mekânsal Panel Veri Analizi”, Business and Economics Research Journal, Cilt: 11, Sayı: 2, ss. 353-369.
43. Özdemir, D. (2018). “Türkiye’de Bölgelerarası İç Göç Hareketlerinin Belirleyicileri”, Atatürk Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 22(3), ss. 1337-1349.
44. Özer, İ. (2004). Kentleşme, Kentlileşme ve Kentsel Değişim, Bursa: Ekin Kitabevi Yayınları.
45. Pazarlıoğlu, V. (2017). “İzmir Örneğinde İç Göçün Ekonometrik Analizi”, Yönetim ve Ekonomi Celal Bayar Üniversitesi İİBF, Cilt: 14, Sayı: 1, ss. 121-135.
46. Recepoğlu, M. ve Değer, M.K. (2021).“Türkiye’nin Az Gelişmiş İllerinde İç Göçün Belirleyicileri: Panel Çekim Modelinden Bulgular (2008-2013)”, Karadeniz Teknik Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Sosyal Bilimler Dergisi, Yıl: 11, Sayı: 21, ss. 47-65.
47. Şeriati, A. (1998). Her Hicret Bir İnkılaptır, İstanbul: İhtar Yayıncılık.
48. Tatoğlu, F. Y. (2017). “Türkiye’nin Net Göç Hızını Etkileyen Faktörlerin Sıralı Panel Logit Regresyon Analizi ile Belirlenmesi”, Doğuş Üniversitesi Dergisi, 18 (1), ss: 1-13.
49. Tatoğlu, F. Y. (2020). Panel Veri Ekonometrisi, İstanbul: Beta Yayınları.
50. Tekeli, İ. (1982). Türkiye’de Kentleşme Yazıları, Ankara: Turhan Kitabevi.
51. Tekeli, İ. (1998). “Türkiye’de Cumhuriyet Döneminde Kentsel Gelişme ve Kent Planlaması”, 75 Yılda Değişen Kent ve Mimarlık, Bilanço 98, İstanbul: Tarih Vakfı Yayınları.
52. Tezcan, T. (2011). Gebze, Küçük Türkiye’nin Göç Serüveni, İstanbul: İstanbul Bilgi Üniversitesi Yayınları.
53. TÜİK, Çevrimiçi: https://data.tuik.gov.tr/Kategori/GetKategori?p=Nufus-ve-Demografi-109 Erişim Tarihi: 20.08.2022.
54. Unat, N. A. (2002). Bitmeyen Göç: Konuk İşçilikten Ulus-Ötesi Yurttaşlığa, İstanbul: Bilgi Üniversitesi Yayınları.
55. Üner, S. (1972). Nüfusbilim Sözlüğü, Ankara: Hacettepe Üniversitesi Yayınları.
56. Yalçın, C. (2004). Göç Sosyolojisi, Ankara: Anı Yayıncılık.
57. Yüksel, S. Eroğlu, S. ve Özsarı, M. (2016). “An Analysis of the Reasons of Internal Migration in Turkey with Logit Method”, Business and Management Horizons, Vol: 4, No: 2, ss. 34-45.
58. Zaim, S. (2005). “IV. Oturum Değerlendirmesi: Türkiye’den Göçler,” Uluslararası Göç Sempozyumu Bildiriler; 8-11 Aralık 2005, İstanbul: Zeytinburnu Belediyesi Yayınları.