Söylem ve Sloganlar Bağlamında Demokrat Partinin Seçim Politikası (1946-1950)

Öz

Birçok yönüyle günümüzde de sıklıkla gündeme gelen Demokrat Parti, kurulduktan sonra tek parti iktidarının bütün baskı ve engellemelerine rağmen kararlı şekilde muhalefet etmeyi sürdürmüş ve kısa sürede tek parti iktidarına karşı cephe alan tüm kesimlerin sığındığı bir liman olmuştur. Demokrat Parti, seçim politikasında yüz yüze ilişkilere büyük önem vermiş toplumla kurduğu samimi ve içten ilişkiler sayesinde seçmenlerin kalbine dokunmaya çalışmıştır. Demokrat Parti, halk için yıllarca kutsal ve ulaşılması güç olan siyaseti, altın kafesten çıkarıp seçmenin ayağına götürmüştür. Halka ulaşmak ve onları doğru anlamak için her fırsatta mitingler ve toplantılar düzenlemiş, sade, kısa ve anlaşılır slogan ve söylemlere başvurmuştur. 1950 seçimlerinde yürüttüğü bu etkili seçim faaliyetlerinin ödülünü iktidara gelerek almıştır. Türk siyasal hayatı açısından bir dönüm noktası olarak değerlendirilen 1950 seçimleri, tek partinin baskıcı rejiminden dolayı can çekişen demokrasiye nefes aldırmıştır. Çalışmanın amacı Demokrat Parti’nin 1946 - 1950 yılları arasında yürüttüğü halkla ilişkiler ve seçim politikasını irdeleyerek halkın davranışlarını etkilemek için kullandığı söylem, slogan ve politikalarını bütüncül bir bakış açısı ve tarihsel bağlam içinde analiz etmektir. Nitel araştırma yaklaşımlarından durum çalışmasının kullanıldığı araştırmada, söylem ve slogan kavramları, Demokrat Parti’nin kuruluş süreci, muhalefet dönemi ve iktidar yolunda yürüttüğü seçim politikalarına değinilmiştir.

Anahtar Kelimeler

• Demokrat Parti
• Seçim Politikası
• 1950 Seçimleri
• Söylem
• Slogan

The Electoral Policy of the Democratic Party in the Context of Discourse and Slogans (1946-1950)

Öz

The Democratic Party, which is also frequently on the agenda today in many aspects, continued to oppose decisively after its establishment despite all the pressures and obstacles of the one-party government and soon became a haven of refuge for all sections opposed to the one-party government. The Democratic Party has attached great importance to face-to-face relations in electoral politics and has tried to touch the hearts of voters thanks to the intimate and sincere relations it has established with society. The Democratic Party has taken politics, which has been sacred and difficult to reach for the people for many years, out of the golden cage and brought it to the feet of the voter. In order to reach the people and understand them correctly, he organized rallies and meetings at every opportunity, resorted to simple, short and understandable slogans and discourses. He received the reward of these effective electoral activities he carried out in the 1950 elections by coming to power. In this regard, the 1950 elections, which are considered a turning point in Turkish political life, breathed life into democracy, which was dying due to the repressive regime of a single party. The aim of the study is to analyze the rhetoric, slogans and policies used by the Democratic Party to influence the behavior of the people from a holistic point of view and in a historical context by examining the public relations and electoral policy carried out by the Democratic Party between Dec. 1946 and 1950. In the research, which uses case study from qualitative research approaches, discourse and slogan concepts, the establishment process of the Democratic party, the opposition period and the electoral policies carried out on the way to power were mentioned.

Anahtar Kelimeler

• Democratic Party
• Electoral Politics
• 1950 Elections
• Discourse
• Slogan

Kaynakça

1. Ahmad, F. (2020). Modern Türkiye’nin Oluşumu. 17. Baskı, İstanbul: Kaynak Yayınları.
2. Ahmad, F. (2015). Demokrasi Sürecinde Türkiye 1945-1980.5. Baskı, İstanbul: Hil Yayınları.
3. Aktaş, H. (2004). Partilerin Seçim Kampanyaları Örneğinde Siyasal İletişim. Yayımlanmamış Doktora Tezi, Selçuk Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Konya.
4. Albayrak, M. (2004). Türk Siyasi Tarihinde Demokrat Parti (1946-1960). Ankara: Phoenix Yayınları,
5. Atayakul, F. A. (2007). Türkiye’de Demokrat Parti Döneminde Genel Seçimler (1950-1954-1957). Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi, İstanbul Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, İstanbul.
6. Atılgan, G., Aytekin, E.A, Ozan, E., D. Saraçoğlu, C. Şener, M. Uslu, A ve Yeşilbağ, M. (2019). Osmanlıdan Günümüze Türkiye’de Siyasal Hayat. 3. Baskı İstanbul: Yordam Yayıncılık.
7. Balcı, M. (2018). Demokrat Parti’yi İktidara Taşıyan Seçim Sistemi. Journal of Social Sciences, 17(2), 691-700.
8. Batu, M., Yanık, A ve Tos, O. (2021). İdeolojik Bir Söylem Olarak Slogan Üzerine Düşünmek: Türkiye’de Mart 2019 Yerel Seçimlerinde Kullanılan Parti Sloganları Üzerine Kıyaslayıcı Bir Analiz. Erciyes İletişim Dergisi, 8(1), 257-275.

9. Börklüoğlu, L. (2020). Tanzimattan Günümüze Türk Siyasal Hayatı. Bursa: Dora Yayıncılık. Cambridge Dictionary, 2023. Erişim Adresi: https://dictionary.cambridge.org/tr/s%C3%B6zl%C3%BCk/temel-ingiliz-ingilizcesi/slogan. (Erişim Tarihi: 01.01.2024)
10. Cumhuriyet (1950, 2 Mayıs). Yargıtay Başkanının Adaylığı…
11. Cumhuriyet (1950, 7 Mayıs). Celal Bayar Elâzığ’da Dün Bir Konuşma Yaptı.
12. Cumhuriyet, (1946, 30 Nisan). s. 1-2.
13. Çavdar, T. (2019). Türkiye’nin Demokrasi Tarihi. 6. Baskı, Ankara: İmge Kitabevi.
14. Çakırbaş, A. (2022). Demokrat Partinin Milletvekili Seçimlerinde Kullandığı Propaganda Çalışmaları ve Propaganda Araçları. XVIII. Türk Tarih Kongresi, (C. IX, S. 21-45), Ankara: TTK Yayınları.
15. Demirel, T. (2021). Türkiye’nin En Uzun On Yılı Demokrat Parti İktidarı ve 27 Mayıs Darbesi. İstanbul: İstanbul Bilgi Üniversitesi Yayınları.
16. Eroğul, C.(2019). Demokrat Partinin Kuruluşu ve İdeolojisi. İstanbul: Yordam Yayıncılık. Foucault, M. (2005). The Order of Things an Archaeology of The Human Sciences. New York: London and New York Press.
17. Gülsünler, M. E ve Ertürk, H. A. (2012). Demokrat Parti’nin 1946 - 1950 Yılları Arasındaki Halkla İlişkiler Stratejileri. Selçuk İletişim, (7)3, 90-99.
18. Günay, D. (2013). Söylem Çözümlemesi. İstanbul: Papatya Yayıncılık Eğitim A.Ş.
19. Güven, S. ve Özkan, S.H. (2023). Demokrat Partinin İktidara Gelişinde Basının Rolü (1950 Seçimleri Basın Faaliyetleri). IBAD Sosyal Bilimler Dergisi, (15), 115-141.
20. İlban, S. (2017). Demokrat Parti'nin 1950 Seçim Propagandası. Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi, Ankara Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Ankara.
21. İskender, T. (2018). Demokrat Parti’nin Seçim Sloganları ve Propagandalarının Türk Siyasal Kültürüne Etkileri (1946-1957). Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi. Karadeniz Teknik Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Trabzon.
22. İşler, E. K.(2007). Demokrat Parti’nin Halkla İlişkileri Üzerine Bir İnceleme. İletişim Kuram ve Araştırma Dergisi, 24, Kış-Bahar, 111- 128.
23. Kahraman, H. B. (2010). Türk Siyasetinin Yapısal Analizi I. 1. Baskı, İstanbul: Agora Kitaplığı.
24. Kahraman, H. B. (2012). Türk Siyasetinin Yapısal Analizi II. 1. Baskı, İstanbul: Agora Kitaplığı.
25. Karpat, K. (2019). Osmanlı’dan Günümüze Asker ve Siyaset. 2. Baskı İstanbul: Timaş Yayınları.
26. Kırış, Ö. Y. (2021). Türk Siyasi Tarihinde 1950 Seçimleri Sürecinde Söylem ve Tartışmalar. Belgi Dergisi, (22) yaz, 399-424.
27. Kırkpınar, L. (2002). Demokrat Parti ve Muhalefet Stratejisi. Çağdaş Türkiye Tarihi Araştırmaları Dergisi, (1), 85-98.
28. Kohli, C., Leuthesser, L ve Suri, R. (2007). Got Slogan? Guidelines For Creating Effective Slogans. Business Horizons, 50(5), 415–422.
29. Merriam, S. B. (1998). QualitativeResearchand Case Study Applications in Education (secondedition). San Francisco: Jossey-BassPublishers
30. Milliyet, (1975, 15 Ocak). ss. 1-2.
31. Özkan, N. (2019). Türkiye ve Dünyadan Örneklerle Seçim Kazandıran Kampanyalar. İstanbul: Mediacat Yayınları.
32. Sözen, E. (2014). Söylem - Belirsizlik, Mübadele, Bilgi/Güç ve Refleksivite. Ankara: Birleşik Yayınları.
33. Şahin, E ve Tunç, B. (2015). Demokrat Parti’nin Kuruluş Süreci ve DP – CHP Siyasî Mücadelesi (1945-1947). Sosyal Ve Kültürel Araştırmalar Dergisi, (2), 31-69.
34. Vatan (1947, 27 Haziran), DP Dün Sivas’ta Kalabalık Miting Yaptı.
35. Vatan (1948, 8 Temmuz).ss.1.
36. Vatan (1950, 2 Nisan), DP Kongresi Dün Toplandı.
37. Vatan (1950, 23 Nisan). ss.1.
38. Vatan (1950, 26 Mart). ss.1. Vatan (1946, 30 Haziran). ss. 3. Zafer (1947, 4 Nisan). Bayar, İşçileri Unutmadık Dedi…