SÜRDÜRÜLEBİLİRLİK DENETÇİLİĞİ: YENİ DÖNEM YEŞİL MESLEK

Öz

2000’li yıllardan itibaren bağımsız denetçilik mesleğine olan ilginin arttığı görülmektedir. Her geçen gün yeni bir gelişmenin yaşandığı dünyada denetime tabi olma şartları da değişmektedir. Sürdürülebilirlik kavramının da denetime dahil edildiği bu günlerde konu ile ilgili araştırmaların hem teorik olarak hem de uygulamada hızını kaybetmeden devam etmesi gerekmektedir. Çalışmanın amacı; 29.12.2023 tarihinde resmi gazetede yayınlanan karar ile birlikte belirli eşik değerleri aşan şirketlere uygulanması zorunlu hale gelen sürdürülebilirlik raporlamasını irdelemek, Kamu Gözetimi Kurumu (KGK) tarafından ilk kez yapılacak olan Sürdürülebilirlik Denetçiliği mesleğine dikkat çekmek ve literatüre bu yönde katkı sağlamaktadır. Çalışmanın ele alınan perspektiften daha önce incelenmemiş olması literatüre sağlayacağı katkıyı destekler niteliktedir.

Anahtar Kelimeler

• Denetim
• Bağımsız Denetim
• Sürdürülebilirlik Denetimi

SUSTAINABILITY AUDITING: A NEW ERA OF GREEN PROFESSION

Öz

It has been observed that interest in the independent auditing profession has increased since the 2000s. In a world where new developments occur every day, the conditions for being subject to inspection are also changing. These days, when the concept of sustainability is included in the audit, research on the subject must continue without losing momentum, both theoretically and in practice. Purpose of the study; With the decision published in the Official Gazette on 29.12.2023, it examines the sustainability reporting that has become mandatory for companies exceeding certain threshold values, draws attention to the Sustainability Auditing profession, which will be held for the first time by the Public Oversight Authority (POA), and contributes to the literature in this direction. The fact that the study has not been examined before from the perspective discussed supports its contribution to the literature.

Anahtar Kelimeler

• Auditing
• Independent Auditing
• Sustainability Audit

Kaynakça

1. Akhtar, P., Ullah, S., Amın, S. H., Kabra, G., and Shaw, S. (2020). Dynamic Capabilities And Environmental Sustainability For Emerging Economies Multinational Enterprises. International Studies of Management & Organization, 50(1), 27-42.
2. Aras, G. (2006). İşletmelerde Sürdürülebilir Değer Yaratma ve İç Denetim, İç Denetim Dergisi, 16. Sayısı. Erişim Adresi: file:///C:/Users/Ba%C5%9Fak/Downloads/GulerARAS-isletmelerdeSurdurulebilirDegerYaratmaveIcDenetim.pdf
3. Bağımsız Denetim Yönetmeliği, (26.12.2012). Resmi Gazete (Sayı: 28509). https://www.mevzuat.gov.tr/mevzuat?MevzuatNo=16907&MevzuatTur=7&MevzuatTertip=5 (Erişim Tarihi: 20.12.2024).
4. Casem, (2024). Sürdürülebilirlik. https://www.casem.com.tr/surdurulebilirlik-raporu-gri-/ (Erişim Tarihi: 16.12.2024).
5. Davies, A. and Mullin, S. (2012). Chapter 2 Sustainability Impacts and Grassroots Enterprises, Davies, A. (Ed.) Enterprising Communities: Grassroots Sustainability Innovations (Advances in Ecopolitics, Vol. 9), Emerald Group Publishing Limited, Leeds, 25-47. https://doi.org/10.1108/S2041-806X(2012)0000009005 (03.08.2024).
6. Dissanayake, D., Tilt, C., and Qıan, W. (2019). Factors Influencing Sustainability Reporting By Sri Lankan Companies. Pacific Accounting Review. 31(1), 84-109.
7. Dünya Çevre ve Kalkınma Komisyonu (World Commission on Environment and Development), (1987). The Brundtland Report, Our Common Future, Oxford. DOI: 10.1080/07488008808408783.
8. Eşrefi, M. and Abdoli, M. (2023). Towards Sustainable Audit Quality: Framework Based On The UK Financial Reporting Council. International Journal of Law and Management, 66(1), 88-111.

9. Giannarakis, G., Andronıkidis, A., and Sariannıdis, N. (2020). Determinants of Environmental Disclosure: Investigating New And Conventional Corporate Governance Characteristics. Annals of Operations Research, 294(1), 87-105.
10. Gold, N. O., and Taib, F. M. (2022). Corporate Governance And Extent Of Corporate Sustainability Practice: The Role Of Investor Activism. Social Responsibility Journal. 19(1), 184-210.
11. Görmen, M., ve Korkmaz, G. (2022). Kurumsal Sürdürülebilirlik İçin Sürdürülebilir İç Denetim: Geleceğin İç Denetim Fonksiyonu, Denetişim, (25), 94-115.
12. Gray, R. (1994) Corporate Reporting for Sustainable Development: Accounting for Sustainability in 2000AD. Environmental Values 3(1), 17-45. DOI:10.3197/096327194776679782
13. Greenly, (2024). https://greenly.earth/en-us/resources (Erişim Tarihi: 19.12.2024). Janouškova, S. and Hak T. (2022). Building Knowledge on Urban Sustainability in the Czech Republic. Urban Ecology and Global Climate Change, .273-296. DOI:10.1002/9781119807216.ch14
14. Kamu Gözetimi Kurumu, (2012). Bağımsız Denetim Yönetmeliği. https://www.kgk.gov.tr/DynamicContentDetail/5136/Kamu-Go%CC%88zetimi-Muhasebe-ve-Denetim-Kurumunun-Tes%CC%A7kilat-ve-Go%CC%88revleri-Hakk%C4%B1nda-Yo%CC%88netmelik (Erişim Tarihi: 03.08.2024).
15. Kamu Gözetimi Kurumu, (2023). https://www.kgk.gov.tr/Portalv2Uploads/files/PDF%20linkleri/Tan%C4%B1t%C4%B1m/Public_Oversight_Authority_TR.pdf (Erişim Tarihi: 03.08.2024).
16. Kamu Gözetimi Kurumu, (2024). Sürdürülebilirlik. https://www.kgk.gov.tr/DynamicContentDetail/6316/TMS/TFRS- (Erişim Tarihi: 16.12.2024).
17. Kamu Gözetimi Kurumu, (2024). Sürdürülebilirlik Raporu (2024). https://www.surdurulebilirlikraporu.org.tr/sikca-sorulan-sorular/68/surdurulebilirlik-denetciligi-nedir (Erişim Tarihi: 16.12.2024).
18. Kamu Gözetimi Kurumu, (2024). https://www.kgk.gov.tr/Portalv2Uploads/files/Duyurular/v2/Surdurulebilirlik/Genel%20Bilgilendirme.pdf (Erişim Tarihi: 19.12.2024)
19. Kamu Gözetimi Kurumu, (2024). Sürdürülebilirlik. https://www.kgk.gov.tr/surdurulebilirlik-hakkimizda (Erişim Tarihi: 19.12.2024).
20. Kamu Gözetimi Kurumu, (2024). https://www.kgk.gov.tr/DynamicContentDetail/6703/Tablo-1Yetkilendirilen-ve-Tescil-Edilen-Denetc%CC%A7i-Say%C4%B1s%C4%B1-28082024-tarihi-itibar%C4%B1yla (Erişim Tarihi: 16.12.2024).
21. Kurapatskie, B. and N. Darnall. (2013). Which Corporate Sustainability Activities are Associated with Greater Financial Payoffs?. Business Strategy and the Environment, 22(1), 49–61.
22. Kuzey, C. and Uyar, A. (2017). Determinants Of Sustainability Reporting and İts İmpact On Firm Value: Evidence From The Emerging Market of Turkey. Journal of Cleaner Production, 143, 27-39.
23. KPMG (2017). The Road Ahead. https://assets.kpmg.com/content/dam/kpmg/xx/pdf/2017/10/kpmg-survey-ofcorporate-responsibility-reporting-2017.pdf (Erişim Tarihi: 20.12.2024).
24. KPMG, (2024). Sürdürülebilirlik. https://kpmg.com/be/en/home/insights/2021/04/rc-have-you-considered-auditing-your-organization-sustainability.html (Erişim Tarihi: 03.08.2024).
25. Liao, L., Luo, L., and Tang, Q. (2015). Gender Diversity, Board Independence, Environmental Committee and Greenhouse Gas Disclosure. The British Accounting Review, 47(4), 409-424.
26. Liu, M. and Lu, W. (2021). Corporate Social Responsibility, Firm Performance, And Firm Risk: The Role Of Firm Reputation. Asia-Pacific Journal of Accounting & Economics, 28(5), 525-545.
27. Manita, R., Bruna, M. G., Dang, R., and Houanti, L. H.(2018). Board Gender Diversity and ESG Disclosure: Evidence From The USA. Journal of Applied Accounting Research. 19(2), 206-224. DOI:10.1108/JAAR-01-2017-0024
28. Mar Miras-Rodrıguez, M., Machuca, J. A., and Escobar-Pérez, B. (2018). Drivers That Encourage Environmental Practices in Manufacturing Plants: A Comparison Of Cultural Environment. Journal of Cleaner Production, 179, 690-703.
29. Martinov-Bennie, N., and Hecimovic, An., (2010). Assurance of Australian Natural Resource Management. Public Management Review, 12(4), 549-565.
30. Önce, S., Onay, A. ve Yeşilçelebi, G. (2015). Kurumsal Sürdürülebilirlik Raporlaması ve Türkiye’deki Durum. Journal of Economics Finance and Accounting, 2(2), 230-252.
31. Qian, W., Hörisch J., and Schaltegger., S. (2018). Environmental Management Accounting And İts Effects On Carbon Management And Disclosure Quality. Journal of Cleaner Production, 174, 1608-1619.
32. Sanal, R. (2002). Türkiye’de Yönetsel Denetim ve Devlet Denetleme Kurulu, TODAİE Yayınları, No:314. T.C. Resmi Gazete, 29.12.2023, Sayı: 32414 (Mükerrer), https://www.resmigazete.gov.tr/fihrist?tarih=2023-12-29&mukerrer=1 (20.12.2024).
33. Thanh, Hai P., Thuong, Mai T. and Thanh Tùng N. (2021). The Impact of Emotional Intelligence Orientation on Audit Sustainability: Empirical Evidence from Vietnam. Journal of Asian Finance Economics and Busines, 8(3), 1021-1034.
34. Tibiletti, V., Marchını P. L., Furlottı, K., Ve Medıolı, A. (2021). Does Corporate Governance Matter in Corporate Social Responsibility Disclosure? Evidence From Italy in The Era Of Sustainability. Corporate Social Responsibility and Environmental Management, 28(2), 896-907.
35. Türk Dil Kurumu. Bilgi, Güncel Türkçe Sözlük. http://www.tdk.gov.tr (Erişim Tarihi: 03.08.2024).
36. Türkiye Serbest Muhasebeci Mali Müşavirler ve Yeminli Mali Müşavirler Odaları Birliği (TÜRMOB) Mevzuat Sirküleri 26.06.2024/95-1.
37. Ullah, S., and Nasim, A. (2021). Do Firm-Level Sustainability Targets Drive Environmental Innovation? Insights From BRICS Economies. Journal of Environmental Management, 294, 112754.
38. Wallage, P. (2000). Assurance on Sustainability Reporting: An Auditor's View. A Journal of Practice & Theory, 19 (1), 53–65.
39. Yeşil, S. and Şıtak, B. (2023). Levels of Indipendent Auditors Responsibilty Against Error and Fraud: A Study in Ankara Province. Academic Review of Humanities and Social Sciences, 6(2), 216-243. DOI: 10.54186/arhuss.1329778
40. Zhang, X. and Zhang X. (2019). Environment Protection and Resources Saving of the Industrial Construction Projects: The Role of Audit. IOP Conference Series Earth and Environmental Science 252:042017. DOI:10.1088/1755-1315/252/4/042017