Muhasebe Standart Setleri ve Muhasebe Sistemi Uygulama Genel Tebliğlerinde Maddi Duran Varlıklar: Muhasebeleştirme ve Sunum

Öz

Maddi duran varlıklar işletmelerin mal veya hizmet üretmek veya arz etmekte kullanmak veya kiralamak ya da idari amaçlar için kullanmak üzere ellerinde tuttukları ve bir yıldan fazla kullanılması öngörülen fiziki unsurlardır. Maddi duran varlıkların finansal tablolara alınması, değerlemeleri, finansal tablolarda raporlanmaları ve vergi etkileri işletmeler açısından önemli konuları içerir. Bu konulardaki düzenlemeler Muhasebe Sistemi Uygulama Genel Tebliğlerinde vergi yasalarına göre şekillenirken; muhasebe standart setlerinde gerçeğe uygunluk, ihtiyaca uygunluk, tutarlılık ve şeffaflık prensipleri ön plana çıkmaktadır. Bu çalışma, muhasebe standart setleri ve Muhasebe Sistemi Uygulama Genel Tebliğlerinde maddi duran varlıkların finansal tablolara alma, dönem sonu değerleme ve finansal tablolarda raporlanması konularını karşılaştırmalı olarak ele almayı amaçlamaktadır.

Anahtar Kelimeler

• Maddi Duran Varlık
• Muhasebe Standart Setleri
• Muhasebe Sistemi Uygulama Genel Tebliği

Tangible Assets in Accounting Standard Sets and Accounting System Application General Communiqués: Recognition and Presentation

Öz

Tangible assets are physical elements that businesses hold for use in producing or supplying goods or services, for rent or for administrative purposes, and are expected to be used for more than one year. Recognition of tangible assets in the financial statements, their valuation, reporting in financial statements and tax effects include important issues for businesses. While the regulations on these issues are shaped according to tax laws in the Accounting System Application General Communiqués; In accounting standard sets, the principles of truthfulness, relevance, consistency and transparency come to the fore. This study aims to comparatively address the issues of the issues of recognition of tangible assets, end-of-period valuation and reporting in financial statements in Accounting standard sets and Accounting System Application General Communiqués.

Kaynakça

1. Akgemici, M. A. (2019). Maddi duran varlıkların TMS 16 maddi duran varlıklar standardı ve vergi usul kanunu ile karşılaştırılması ve TMS 16 maddi duran varlıklar standardının işletme finansal tablolarına etkisi: Bir uygulama örneği. Yüksek Lisans Tezi, Kahramanmaraş Sütçü İmam Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Kahramanmaraş.
2. Büyükipekci, S. Yiğit, E. (2016). TMS-16’ya göre maddi duran varlıkların muhasebeleştirilmesi ve değerleme sürecine teorik bir bakış, Selçuk Üniversitesi Sosyal Bilimler Meslek Yüksekokulu Dergisi, 19(2), 219-231.
3. Gökduman, M. G., (2010). Maddi duran varlıkların uluslararası muhasebe standartlarına göre muhasebeleştirilmesi. Yüksek Lisans Tezi, Marmara Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, İstanbul.
4. Kaya, U. ve Dinç E. (2007). Türkiye muhasebe standartlarına göre maddi duran varlıkların değerlenmesi ve muhasebeleştirilmesi. Ç.Ü. Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 16(2), 343-364.
5. Kesgin, M. M., (2006). Maddi ve maddi olmayan duran varlıkların uluslararası muhasebe standartlarındaki düzenlemeleri ve Türk vergi mevzuat ile karşılaştırılması. Yüksek Lisans Tezi, Marmara Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, İstanbul.
6. Köy, M. (2020). TMS/TFRS, BOBİ FRS ve VUK değerleme hükümlerinin karşılaştırmalı olarak incelenmesi ve farklılıkların tespiti, Yüksek Lisans Tezi, İstanbul Okan Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, İstanbul.
7. Şahin, N. (2022). Maddi duran varlıkların türk vergi mevzuatı, tek düzen muhasebe sistemi ve Türkiye finansal raporlama standartları (TMS/TFRS/BOBİ FRS/KÜMİ FRS) yönünden incelenmesi. Yüksek Lisans Tezi, Niğde Ömer Halisdemir Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Niğde.
8. Yalçın, S. (2019). Türkiye finansal raporlama standartlari, büyük ve orta boy ışletmeler için finansal raporlama standardı, küçük ve mikro işletmeler için finansal raporlama standardı taslağı ve muhasebe sistemi uygulama genel tebliğlerinde maddi duran varlıklar: Tanıma, değerleme ve sunum. 6th International Congress on Accounting and Finance Rsearch, Niğde, Türkiye.

9. Yalçın, S. (2023). Muhasebe sistemi uygulama genel tebliği ve muhasebe standartlarında amortisman uygulamaları. (Ed. Oğuz, A., ve Güreşçi, G.), Disiplinlerarası Ekonomi, Yönetimsel ve Yenilikçi Yaklaşımlar, Ekin Basım Yayın Dağıtım, Bursa.
10. Yelgen, E. Uyar, S. (2018). BOBİ FRS açısından maddi duran varlıkların muhasebeleştirilmesi, Muhasebe ve Vergi Uygulamaları Dergisi, 10, 98-109.
11. Yücel, S. Öncü, M.A. Akaytay, A. (2018). Türkiye’deki güncel muhasebe mevzuatlarına göre maddi duran varlıkların değerleme hükümlerinin karşılaştırması, Van Yüzüncü Yıl Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 39, 283-304.
12. Kamu Gözetimi, Muhasebe ve Denetim Standartları Kurulu, (https://www.kgk.gov.tr).
13. Gelir İdaresi Başkanlığı, (https://www.gib.gov.tr).