TÜRKİYE’DE KONARGÖÇER KÜLTÜRÜ
Öz
Türkmen veya Yörük olarak anılan göçer Türkler, göçebeliğe yeni bir bakış açısı getirmişlerdir. Mecburi göç nedeniyle kış ve yaz olmak üzere mevsimlik göçler yapan bu topluluklar zaman içinde Büyük Selçuklu, Türkiye Selçuklu, Osmanlı Devleti ve Türkiye Cumhuriyeti içinde barınma imkânı bulmuşlardır. Türkiye Cumhuriyeti’ne kadar genel anlamda fetihlerle alınan yerlerin Türkleştirilmesi için yerleşik yaşama geçirilen bu topluluklar Türkiye Cumhuriyeti ile birlikte şehirleşme faaliyetlerinin artması ile zorunlu bir yerleşik yaşama maruz kalmışlardır. Yerleşik yaşamı seçmeyen kabilelerin ise göçer hayatlarını sürdürmek için kullanabilecekleri alanlar oldukça kısıtlanmıştır.
Günümüzdeki yaşayışları incelendiğinde halen binlerce yıllık köklü bir kültürün izlerini taşıyan göçerler, kız alıp verme faaliyetleri, bebekler için yapılan uygulamalar, ölüler için yapılan merasimler vb. özel zaman dilimleri/uygulamalar konusunda tam anlamıyla birer kültür mirası olma özelliğindedirler. Ayrıca kadının toplumdaki yerinin Türk milleti açısından aktarımı konusunda da göçerler yaşayan kanıt niteliğindedirler.
Anahtar Kelimeler
Kaynakça
- Andrews, P. A. (1994). Türkiye’de Etnik Gruplar (M. Köpüşoğlu, Çev.). İstanbul: ANT Tüm Zamanlar Yayınları.
- Babuş, F. (2006). Osmanlı’dan Günümüze Göç ve İskân. İstanbul: Ozan Yayıncılık.
- Bali, A. (2015). Mersin Konargöçerlerinin Halk Kültüründe İnanışlar Ve Bunlara Bağlı Uygulamalar, Adana: Çukurova Üniversitesi Soysal Bilimler Enstitüsü, Türk Dili ve Edebiyatı Anabilim Dalı.
- Bayar, M. (2004). Karakeçili Yörük Aşiretinin Eskişehir’e İskânı. İstanbul: Lider Ajans Matbaacılık.
- Doğan, A. (2002). İslâmiyet’ten Önceki Türk İnancına Dair. Türkler ansiklopedisi (C.3, S.305-319). Ankara: Yeni Türkiye Yayınları.
- Dulkadir, H. (1997). İçel’de Son Yörükler Sarıkeçeliler. Mersin: Çağlar Ofset.
- Eröz, M. (1991). Yörükler. İstanbul: Türk Dünyası Araştırmaları Vakfı Yayınları.
- Gökbilgin, M. T. (2008). Rumeli’de Yürükler, Tatarlar ve Evlâd-ı Fâtihân. İstanbul: İşaret Yayınları.
- Güngör, K. (1941). Cenubî Anadolu Yörüklerinin Etno-Antropolojik Tetkiki. Ankara: İdeal Basımevi.
- İnalcık, H., (1993), "Türkler ve Balkanlar", Bal-Tam Türklük Bilgisi, Balkan Türkoloji Araştırmaları Merkezi.