OTEL İŞLETMELERİNİN YİYECEK-İÇECEK DEPARTMANLARINDA GÖREV YAPAN İŞGÖRENLERİN İŞ TATMİN DÜZEYLERİNİN DEĞERLENDİRİLMESİ: ADANA’DA BİR UYGULAMA

Öz

Diğer üretim işletmeleri gibi hizmet üreten işletmelerde, yoğun rekabet ortamında rakip işletmelere üstünlük sağlayabilmek, diğer bir ifadeyle konuk tatmini sağlayarak doluluk oranlarını arttırabilmek kapsamında işgörenlerini stratejik bir araç olarak kullanmaktadır. Özellikle, çeşitli temas noktalarında konuk ile doğrudan temas sağlayan sınır birim işgörenlerinin iş tatmin düzeyleri, ilgili konaklama işletmeleri açısından büyük önem taşımaktadır. Bu çalışmada, Adana ilinde faaliyet gösteren 4 ve 5 yıldızlı konaklama işletmelerinin yiyecek ve içecek bölümlerinde görev yapan işgörenlere yönelik olarak Minnesota İş Tatmin Ölçeği yardımıyla ampirik bir uygulama gerçekleştirilmiştir. Bu kapsamda, öncelikle ilgili işletmelerde görev yapan işgörenlerin iş tatmin düzeylerinin belirlenmesi amaçlanmış, daha sonra ise t testi kullanılarak kimi demografik faktörlerin % 5 anlamlılık düzeyinde önemli bir faktör olup olmadığı araştırılmıştır. Elde edilen bulgulardan, söz konusu işgörenlerin cinsiyet ve yaşlarının iş tatmin düzeylerinde önemli bir farklılık yaratmadığı ortaya çıkmıştır.

Anahtar Kelimeler

• Sınır Birim İşgörenleri, İş Tatmini, Adana

Determining Satisfaction Levels of Food and Beverage Employees in Lodging Operations: A Research in Adana

Öz

In a mass competition environment, service firms like manufacturing firms use their employees as a strategic tool to get more advantage than their rivals (competitors) in the scope of increasing their occupation rates and satisfaction of the guests. The job satisfaction of frontline employees, who provide direct communication with customers in service encounters, is much important for lodging operations. In this study, Minnesota Job Satisfaction Scale was used for an empirical implementation on the four and five star hotels to determinate job satisfaction of the food and beverage department’s employees in Adana. In this scope, it is aimed in this study to describe the job satisfaction level of front-line employees and whether some demographic factors are important at the significant level of the 5 %. According to the results of data analyses, gender and age were not found so influential on the job satisfaction of the research group.

Anahtar Kelimeler

• Front-line Employees, Job Satisfaction, Adana

Kaynakça

1. AKGÜN, A., CAN, H. ve KAVUNCUBAŞI, Ş. (1995), Kamu ve Özel Kesimde Personel Yönetimi, Siyasal Kitabevi, Ankara.
2. AKSU, Serpil. (1998), Hizmet İşletmelerinde İş Tatmini, Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi, Marmara Üniversitesi, SBE, İstanbul.
3. AŞIKOĞLU, Şahap. (1997), Konaklama Sektöründe Personelin İş Tatmini Analizi (Magosa Bölgesi Örneği), Anatolia: Turizm Araştırmaları Dergisi, 8 (2), 38-45, Ankara.
4. BAŞALP, Nihat. (2001), İlköğretim Okullarındaki Öğretmenlerin İş Tatmin Düzeylerinin Karşılaştırılması (Sakarya İlinde Bir Uygulama), Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi, Sakarya Üniversitesi, SBE, Sakarya.
5. BAŞARAN, İ. Ethem. (1991), Örgütsel Davranış, Kadıoğlu Matbaası, Ankara.
6. BAYSAL, A. Can ve TEKARSLAN Erdal. (1987), Davranış Bilimleri, İstanbul Üniversitesi İktisat Fakültesi Yayınları, İstanbul.
7. BİNGÖL, Dursun. (1990), Personel Yönetimi ve Beşeri İlişkiler, Atatürk Üniversitesi Basımevi, Erzurum.
8. CAN, H., TUNCER, D. VE YAŞAR, D. Y. (2003), Genel İşletmecilik Bilgileri, 14. Baskı, Siyasal Kitabevi, Ankara.

9. DALGAN, Zuhal. (1998), Okul Öncesi ve Sınıf Öğretmenlerinin İş Tatmininin ve Öğretmen Tutumlarının Karşılaştırılması, Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi, Marmara Üniversitesi SBE, İstanbul.
10. EMİR, Oktay ve BAYTOK Ahmet. (2004), Otel İşletmelerinde İşgören Tatmini ve Afyon’da Yerleşik Yıldızlı Oteller Örneği, 1. Balıkesir Ulusal Turizm Kongresi, 251-267, Çanakkale.
11. ERDOĞAN, İlhan. (1996), İşletme Yönetiminde Örgütsel Davranış, Avcıol Basım-Yayım, İstanbul.
12. EREN, Erol. (2000), Örgütsel Davranış ve Yönetim Psikolojisi, Genişletilmiş Altıncı Baskı, Beta Basım Yayım Dağıtım A.Ş., İstanbul.
13. EREN, Erol. (2001), Yönetim ve Organizasyon: Çağdaş ve Küresel Yaklaşımlar, 5. Baskı, Beta Basım Yayım Dağıtım A.Ş., İstanbul.
14. EROĞLU, Feyzullah. (2000), Davranış Bilimleri, Beta Basım Yayım Dağıtım A.Ş., İstanbul.
15. ERTÜRK, Mümin. (2000), İşletmelerde Yönetim ve Organizasyon, 3. Baskı, Beta Basım Yayım Dağıtım A.Ş., İstanbul.
16. EVANS, M. G. (1969). Conceptual and Operational Problems in the Measurement of Various Aspects of Job Satisfaction, Journal of Applied Psychology, Vol: 54, 82-107.
17. GENÇ, Nurullah. (2000), Başarı Bedel İster, Timaş Yayınları, Erzurum.
18. HALİS, Muhsin. (2000), İş Yaşamı Kalitesi Açısından Çalışma Ortamında İnsan-Renk Etkileşimi, Verimlilik Dergisi, MPM Yayını, (2), 60-71, Ankara.
19. HITT, Micheal A., BLACK, J. Stewart ve L. V. PORTER. (2005), Management, International Edition, Pearson Prentice Hall, New Jersey.
20. IŞIKHAN, Vedat. (1996), Sosyal Hizmet Örgütlerinin İşlevsel Ölçütü: İş Doyumu, Verimlilik Dergisi, MPM Yayını, (1), 117-130.
21. KASAVANA, Micheal L. ve BROOKS Richard M. (2001), Managing Front Office Operations, Sixth Edition, Educational Institute of AH&LA, Michigan.
22. KAVANAUGH, Raphael R. ve NINEMEIER, Jack D. (2001), Supervision in the Hospitality Industry, Third Edition, Educational Institute of AH&LA, Michigan.
23. KAYNAK, Tuğray. (1990), Organizasyonel Davranış, İstanbul Üniversitesi İktisat Fakültesi Yayını, İstanbul.
24. KAYNAK, Tuğray. (1995), Organizasyonel Davranış ve Yönlendirilmesi, Alfa Basım Yayım, İstanbul.
25. KAZANÇ, Handan. (1998), Kamu Kuruluşlarında İş Tatmini ve Tübitak Örneği, Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi, Sakarya Üniversitesi, SBE, Sakarya.
26. LUTHANS, Fred. (1995), Organizational Behavior, 3rd. Edition, Mc. Graw Hill Publishing, New York.
27. MERTOL, Şengül. (1993), Orta Kademe Yöneticilerinin İş Tatmini ve Kaygı Düzeylerinin Karşılaştırılması, Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi, İstanbul Üniversitesi SBE, İstanbul.
28. MILL, Robert C. (1998), Restaurant Management, Prentice-Hall Inc., New Jersey.
29. MILLER, Jack E., PORTER, Mary ve Karen E. DRUMMOND. (1992), Supervision in the Hospitality Industry, Second Edition, John Wiley & Sons Inc., New York.
30. MİNİBAŞ, Jale. (1990), Örgütlerde ve Devlet Okullarında Görev Yapan Öğretmenlerin İş Tatmini Düzeyi ve Bu Düzeyin Frustrasyon Karşısında Gösterilen Tepki ve Agresyon Yönü ile İlişkisi, Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi, İstanbul Üniversitesi, SBE, İstanbul.
31. ORAL, Saime ve KUŞLUVAN, Zeynep. (1997), Motivasyon Konusunda Oluşturulan Yaklaşımlar ve İşletmelerde Motivasyonu Artırmaya Yönelik Olarak Kullanılan Araçlar, Verimlilik Dergisi, MPM Yayınları, (4), 106-119, Ankara
32. ÖZDAYI, Nurhayat. (1990), Resmi ve Özel Liselerde Çalışan Öğretmenlerin İş Tatmini ve İş Streslerinin Karşılaştırmalı Analizi, Yayınlanmamış Doktora Tezi, İstanbul Üniversitesi SBE, İstanbul.
33. PAYNE, Adrian. (1993), The Essence of Services Marketing, Prentice-Hall Inc., Europe Edition.
34. PEARSON, R. (1990), The Human Resource, Managing People and Work, Mc.Graw Hill Book Company, London.
35. REITZ, Joseph H. (1987), Behavior in Organizations, Third Edition, Irwin Inc. Homewood, Illınois.
36. ROBBINS, Stephen P. ve COULTER, Mary. (2002), Management, 7th. Edition, Prentice Hall, New Jersey.
37. SAAL, V. D. ve KNIGHT, C. (1988), Working on Job Satisfaction Among Immigrants, Psychological Bulletin, (46), 14-43, U.S.
38. SAPANCALI, Faruk. (1994), Çalışanların Güdülendirilmesinde Kullanılan Özendirici Araçlar, Verimlilik Dergisi, MPM Yayınları, 78-96, Ankara.
39. SARIKAYA, Muammer. (2002), İşletmelerin Spor Kulübü Kurmalarının İş Tatmini Üzerine Etkisi, Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi, Atatürk Üniversitesi, SBE, Erzurum.
40. SCHERMERHORN, J. R., HURT, J. G. ve OSBORN, R. N. (1994), Managing Organizational Behavior, 5th. Edition, John Wiley and Sons Inc., New York.
41. SUYÜNÇ, Harun. (1998), İlk ve Orta Dereceli Okullarda Görevli Beden Eğitimi Branş Öğretmenlerinin İş Tatmin Düzeyleri, Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi, Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi, SBE, Çanakkale.
42. ŞİMŞEK, Şerif. (1999), Yönetim ve Organizasyon, 5. Baskı, Nobel Yayın Dağıtım, Ankara. TENGİLİMOĞLU, Dilaver. (2005), Hizmet
43. İşletmelerinde Liderlik
44. Davranışları ile İş Doyumu Arasındaki İlişkinin Belirlenmesine Yönelik
45. Araştırma, Ticaret ve Turizm Eğitim Fakültesi Dergisi, Sayı 1, 23-48, Ankara.
46. TOPALOĞLU, Melih ve KOÇ, Hakan. (2003), Büro Yönetimi: Kavramlar ve İlkeler, 2. Baskı, Seçkin Yayıncılık San. ve Tic. A.Ş., Ankara.
47. TÜTÜCÜ, Özkan. (2002), Seyahat Acentelerinde İş Tanımlama Ölçeği Kapsamında İş Doyumunun Ölçülmesi: İzmir İli Uygulaması, Anatolia: Turizm Araştırmaları Dergisi, 13 (2), 129-139, Ankara.
48. TÜTÜNCÜ, Özkan ve ÇİÇEK, Olgun. (2000), İş Doyumunun Ölçülmesi: İzmir İli Sınırlarında Faaliyet Gösteren Seyahat Acenteleri Üzerine Bir İnceleme, Anatolia: Turizm Araştırmaları Dergisi, 11 (2), 124-129, Ankara.
49. ÜNSALAN, Erdal ve ŞİMŞEKER, Bülent. (2005), Temel İşletmecilik Bilgileri, Detay Yayıncılık, Ankara.
50. WOODS, Robert H. (2002), Managing Hospitality Human Resources, Third Edition, Educational Institute of AH&LA, Michigan.