Nesir: Edebiyat Araştırmaları Dergisi, Türkçe ve İngilizce olarak bilimsel çalışmalar yayımlayan, yılda iki kez çıkan, çift kör hakemli ve açık erişimli bir akademik dergidir. Her sayıda yer alan özgün araştırma makalelerine ek olarak, edebiyat kuramı, edebiyat tarihi, karşılaştırmalı edebiyat ve Türk edebiyatı araştırmaları alanlarında yayımlanmış güncel kitaplara eleştirel bir yaklaşımla yazılmış kitap değerlendirmeleri de yayımlanmaktadır.

Bu yönergeler, kitap değerlendirmelerinin amacı ve kapsamı, incelemeye uygun kitapların nitelikleri, dil ve biçimsel gereklilikler, atıf kuralları, içerik ilkeleri ve editöryal süreçler hakkında bilgi sunmaktadır. Gönderim biçimlerine dair teknik ayrıntılar için Yazar Rehberi'ne başvurabilirsiniz.

Amaç ve Kapsam

Nesir, her sayısında edebiyat kuramı, edebiyat tarihi, karşılaştırmalı edebiyat ve Türk edebiyatı araştırmaları alanında yayımlanan akademik kitaplara ilişkin, Türkçe veya İngilizce kaleme alınmış kitap değerlendirmelerine yer vermektedir.

Kitap değerlendirmeleri şu ilkelere göre yapılandırılmalıdır:

• Analitik bir yaklaşım: Değerlendirilen eser, basitçe özetlenmemeli; temel argümanları, kavramsal çerçevesi, literatürdeki yeri ve özgün katkısı bağlamında analitik bir biçimde sorgulanmalıdır.
• Eleştirel derinlik: Eleştiri, olumlama ya da olumsuzlama gibi yargılayıcı bir tutumdan çok, eserin iç tutarlılığına, metodolojisine ve düşünsel dayanaklarına odaklanan bir açımlama içermelidir.
• Katkı ve sınırlılığı birlikte düşünme: Değerlendirme, yalnızca eserin güçlü yönlerini ya da eksiklerini değil; bu ikisini birlikte düşünmeye olanak sağlayacak bir kavramsal çerçeve sunmalıdır.
• Yeni düşünme alanları açma: Eleştiri metni, değerlendirilen eserin sunduğu düşünsel zemin üzerinden yeni sorular sormayı, alana dair yeni imkânlar açmayı hedeflemelidir.

Nesir, katkı ve sınırlılığı karşıt kutuplar olarak değil, birlikte düşünmeyi mümkün kılan iki imkân olarak gören kitap değerlendirmelerini yayımlamayı amaçlar.

Değerlendirilecek Eserlere İlişkin Koşullar

• Değerlendirmeye sunulan kitaplar edebiyat kuramı, edebiyat tarihi, karşılaştırmalı edebiyat ve Türk edebiyatı araştırmaları alanında olmalıdır.
• Değerlendirmeye sunulan kitaplar son üç yıl içinde yayımlanmış olmalıdır. Yeni çeviriler veya önemli ölçüde yeniden basımları yapılmış klasik akademik eserler istisna olarak kabul edilebilir. Nesir’in tematik sayılarında, temayla yakından ilişkili kitaplar için yayın yılı şartı aranmayabilir.
• Akademik derinliğe sahip monografiler ve editoryal bütünlük taşıyan derleme kitaplar değerlendirilebilir.
• Ders kitapları, genel okuyucuya yönelik popüler yayınlar ve kurmaca eserler, yalnızca eleştirel kuramsal bağlamda ele alındığında değerlendirme kapsamına alınabilir.
• Değerlendirilmesi önerilen kitapların listesine buradan göz atabilirsiniz. Liste sınırlayıcı değildir, farklı öneriler de memnuniyetle kabul edilir.

Yazar ve Çıkar İlişkisi

• Bir kitabın yazarı, çevirmeni, editörü veya yayıneviyle doğrudan ilişkili kişiler o kitap hakkında değerlendirme yazamaz.
• Yazarlar, varsa çıkar çatışmalarını beyan etmelidir.
• İki yazarlı değerlendirmeler kabul edilir; ancak her yazarın katkısı net bir biçimde belirtilmelidir (örn. “İki yazar da metnin tüm bölümlerine eşit katkıda bulunmuştur.”).

İçerik İlkeleri

Güçlü bir kitap değerlendirmesinde şu unsurların sıralı biçimde yer alması önerilir:

• Konu ve problem alanı: Kitabın yazarı, başlığı, yayımlandığı yıl ve yayınevi belirtilerek eserin hangi temel konuya, güncel akademik tartışma ve problem alanına odaklandığı ortaya konur.
• Temel soru ve tez: Yazarın hangi temel soruyu sorduğu ve buna hangi tez veya argümanla yanıt geliştirdiği; yazarın bu tezi hangi kuramsal ve kavramsal çerçeveyle somutlamayı vadettiği açık biçimde ifade edilir.
• Tezin gelişimi ve iç tutarlılığı: Kitabın bölümleri basitçe özetlenmez; kitabın temel tezinin her bir bölümde sırayla hangi alt tezlerle açımlandığı, bu alt tezlerin ana tezle nasıl ilişkilendirildiği ve tüm argümantasyonun ne ölçüde tutarlılık taşıdığı analitik bir yaklaşımla değerlendirilir.
• Katkılar ve sınırlılıklar: Kitabın hangi başat konuları derinlikli ve güçlü biçimde ele aldığı; buna karşılık hangi konuları sınırlı bıraktığı ya da dışladığı nesnel bir tutumla incelenir; temel kavramsal tercihler ve metodolojik eksenler tartışılır.
• Okur kitlesi ve alandaki önemi: Kitabın dili ve yaklaşımı açısından hangi okur gruplarıyla diyalog geliştirebileceği ve ilgili tartışma alanına yaptığı özgün katkı ya da açtığı yeni düşünme imkânları açık biçimde ifade edilir.

Biçimlendirme, Dil ve Stil İlkeleri

• Format: Times New Roman, 12 punto, 1,5 satır aralığı kullanılmalıdır. Sayfa kenar boşlukları standart 2,5 cm olmalıdır.
• Dil: Kitap değerlendirmeleri Türkçe veya İngilizce olabilir. Türkçe metinlerde, Türk Dil Kurumu ve Necmiye Alpay’ın Türkçe Sorunları Kılavuzu (Metis, 2018) esas alınmalıdır. İngilizce metinlerde, Merriam-Webster’ın çevrimiçi sözlüğü imla açısından temel alınır.
• Değerlendirme yazarı bilgileri: Kitap değerlendirmesi metninde, değerlendirmeyi yazan kişiye ait şu bilgiler yer almalıdır: Ad ve soyadı, akademik unvanı, kurumsal bilgisi (üniversite ve bölüm), e-posta adresi, kurumsal posta adresi (şehir, posta kodu ve ülke) ve ORCID iD.
• Başlık: Değerlendirilen kitabın tam künyesini şu sırayla içermelidir: Kitap adı, alt başlık, yazar, yayınevi, yayın yılı, toplam sayfa sayısı ve ISBN.
• Öz ve anahtar kelimeler: Kitap değerlendirmelerine yaklaşık 150 kelimelik Türkçe ve İngilizce özetler ile her iki dilde 4–6 anahtar kelime eklenmelidir.
• Uzunluk:
  • Tek kitap değerlendirmelerinde sözcük sayısı 600–2000.
  • Karşılaştırmalı/çoklu kitap değerlendirmelerinde sözcük sayısı en fazla 3000.
  • Gerekli durumlarda, inceleme üst sınırı kitap değerlendirme editörü onayıyla genişletilebilir.
• Referanslar: Kitap değerlendirmelerinde Author–Date yöntemi tercih edilir ve The Chicago Manual of Style’ın 18. baskısına uygun biçimde hazırlanmalıdır. Gerektiğinde yalnızca ek açıklamalar için kısa parantezli atıf içeren dipnotlar kullanılabilir.
• Diğer hususlar: Alıntılama, büyük harf, tarih ve sayı kullanımı gibi diğer bütün biçimsel ve dilsel yazım ilkeleri için Yazar Rehberi’ni inceleyiniz.
• Beyanlar: Kitap değerlendirmelerinin sonunda, çıkar çatışması, finansal destek ve yapay zekâ ile yapay zekâ destekli araçların kullanımına ilişkin kısa beyanlara yer verilmelidir. Gerekli durumlarda etik beyanı da eklenebilir.
• Şablon: Ayrıntılı yapısal model ve biçimlendirme örneği için lütfen Nesir'in Kitap İncelemesi Gönderim Şablonunu inceleyiniz.

Değerlendirme Süreci

• Kitap değerlendirmeleri hakem sürecine tabi değildir.
• Gönderilen tüm kitap değerlendirmeleri öncelikle kitap değerlendirme editörü tarafından incelenir; yayıma uygun bulunan metinler baş editör onayıyla süreçlendirilir.
• Kitap değerlendirmeleri yıl boyunca sürekli olarak kabul edilmektedir. Teslim tarihi Nisan sayısı için 1 Mart, Ekim sayısı için 1 Eylül’dür.

İletişim

• Genel sorular ve önerileriniz için: editor@nesirdergisi.com
• Kitap değerlendirme önerileri için:
  Elif Sezer-Aydınlı (Sabancı Üniversitesi)
  Kitap Değerlendirme Editörü, Nesir
  elif.sezer@sabanciuniv.edu