ENBİYÂ SÛRESİ BAĞLAMINDA FERŞÎ KIRAAT FARKLILIKLARININ ANLAMA ETKİSİ

Ali Öge

doi:10.51121/ilafak.2020.3

ENBİYÂ SÛRESİ BAĞLAMINDA FERŞÎ KIRAAT FARKLILIKLARININ ANLAMA ETKİSİ

Öz

Kur’an-ı Kerim’in kelimelerindeki okunuş ihtilafları olarak genel olarak tanımlayabileceğimiz kıraat ilmi, tefsir, fıkıh, Arapça vb. İslamî İlimlerle ilişkilidir. Özellikle anlam boyutuna kazandırdığı zenginlik açısından bu ilişkinin en çok tefsir bilim dalıyla olduğu aşikârdır. Kıraat ilminin daha çok usûl kısmıyla ilgili olan imâle, sıla, idğam vb. değişik fonetik uygulamalarının Kur’an kelimelerinde herhangi bir şekilde anlam farklılığına yol açtığı söylenemez. Bunun dışında kelime formlarındaki değişikliklerin yani ferşî farklılıkların anlama etkisi olduğu gibi hüküm açısından değişiklik görüşlerin ortaya çıkmasına tesir etmiştir. Farklı fıkhî mezheplerin görüşlerine bu husus yansımıştır. Kur’an-ı Kerim’in 21. sûresi olan Enbiyâ Sûresi’ndeki âyetlerde bulunan bazı kelimelerde de bu farklılıklar göze çarpmaktadır. Daha çok kıraat imamlarından Hamza (ö. 156/773) ve kıraat râvilerinden Verş (ö. 197/812), Halef(ö. 229/844) ve Hallad’ın(ö. 220/835) bu farklılıkları okuyuşlarına yansıttıkları görülmektedir. Makalemizde Kur’an-ı Kerim’in âyetlerinde bulunan bu değişik kıraat tercihlerinin anlama etkisinin ne ölçüde olduğu görülecektir. Bu vesileyle Enbiyâ Sûresi örneğiyle Kıraat ilminin İslamî İlimlere özellikle de tefsir ilmine katkısının boyutları belirlenmeye çalışılacaktır.

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

İbn Mücâhid, Ebû Bekr Ahmed, Kitâbü’s-Sebati fi’l-kırâât, 1. Baskı, Tanta:Dâru’s-Sahâbe, 1428/2007.
İbn Zencele, Ebü Zür’a Abdurrahman b. Muhammed, Huccetü’l-Kırâât, thk. Said el-Afgânî, Suriye: Dâru’r-Risâle, ts.
İbnü’l- Cezerî, Ebu’l-Hayr Muhammed, en-Neşr fî kırââti’l-aşr, Beyrut: Mektebetü’l-Asriyye, 1431/2010.
, Müncidü’l-Mukriîn ve Mürşidü’t-talibîn, 1. Baskı, Beyrut: Dâru’l- Kütübi’l-Ilmiyye, 1420/1999. İsfehânî, Râğıb, Hüseyin b. Muhammed, el-Müfredât fî Ğarîbi’l-Kur’ân, Mısır: 1961/1381.
Kâdî, Abdulfettâh, el-Büdûru’z-Zâhire fi’l-Kırââti’l-Aşri’l-Mütevâtire min Tarîki’ş-Şâtibiyye ve’d-Dürrâ, Beyrut: Dâru’l-Kitâbi’l-Arabî, 1402/1981.
Kurtubî, Ebû Abdullah Muhammed, el- Câmi’ li ahkâmi’l-Kur’ân, 2. Baskı, Kahire: Dâru’l-Kütübi’l-Mısriyye, 1384/1964.
Mekkî, Mekkî b. Ebî Tâlib, el-Keşf an Vücûhi’l-Kırâât, tahk. Muhiddin Ramazan, Müessesetü’r-Risâle,1418/1997.
Meydânî, Abdurrahmân Hasan Hanbeke, Kavâidu’d-Tedebburi’l-Emsâl li Kitabillahi Azze ve Celle, (Dımeşk: Dâru’l-Kalem, 1989/1409).

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

-

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yazarlar

Ali Öge ^*
0000-0001-6688-3908
Türkiye

Yayımlanma Tarihi

31 Aralık 2020

Gönderilme Tarihi

26 Ekim 2020

Kabul Tarihi

20 Kasım 2020

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2020 Cilt: 50 Sayı: 50

DOI

https://doi.org/10.51121/ilafak.2020.3

IZ

https://izlik.org/JA43RL28KN

Kaynak Göster

RIS / Bibtex

APA

Öge, A. (2020). ENBİYÂ SÛRESİ BAĞLAMINDA FERŞÎ KIRAAT FARKLILIKLARININ ANLAMA ETKİSİ. Necmettin Erbakan Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Dergisi, 50(50), 43-56. https://doi.org/10.51121/ilafak.2020.3

AMA

1.Öge A. ENBİYÂ SÛRESİ BAĞLAMINDA FERŞÎ KIRAAT FARKLILIKLARININ ANLAMA ETKİSİ. NEÜİFD. 2020;50(50):43-56. doi:10.51121/ilafak.2020.3

Chicago

Öge, Ali. 2020. “ENBİYÂ SÛRESİ BAĞLAMINDA FERŞÎ KIRAAT FARKLILIKLARININ ANLAMA ETKİSİ”. Necmettin Erbakan Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Dergisi 50 (50): 43-56. https://doi.org/10.51121/ilafak.2020.3.

EndNote

Öge A (01 Aralık 2020) ENBİYÂ SÛRESİ BAĞLAMINDA FERŞÎ KIRAAT FARKLILIKLARININ ANLAMA ETKİSİ. Necmettin Erbakan Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Dergisi 50 50 43–56.

IEEE

[1]A. Öge, “ENBİYÂ SÛRESİ BAĞLAMINDA FERŞÎ KIRAAT FARKLILIKLARININ ANLAMA ETKİSİ”, NEÜİFD, c. 50, sy 50, ss. 43–56, Ara. 2020, doi: 10.51121/ilafak.2020.3.

ISNAD

Öge, Ali. “ENBİYÂ SÛRESİ BAĞLAMINDA FERŞÎ KIRAAT FARKLILIKLARININ ANLAMA ETKİSİ”. Necmettin Erbakan Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Dergisi 50/50 (01 Aralık 2020): 43-56. https://doi.org/10.51121/ilafak.2020.3.

JAMA

1.Öge A. ENBİYÂ SÛRESİ BAĞLAMINDA FERŞÎ KIRAAT FARKLILIKLARININ ANLAMA ETKİSİ. NEÜİFD. 2020;50:43–56.

MLA

Öge, Ali. “ENBİYÂ SÛRESİ BAĞLAMINDA FERŞÎ KIRAAT FARKLILIKLARININ ANLAMA ETKİSİ”. Necmettin Erbakan Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Dergisi, c. 50, sy 50, Aralık 2020, ss. 43-56, doi:10.51121/ilafak.2020.3.

Vancouver

1.Ali Öge. ENBİYÂ SÛRESİ BAĞLAMINDA FERŞÎ KIRAAT FARKLILIKLARININ ANLAMA ETKİSİ. NEÜİFD. 01 Aralık 2020;50(50):43-56. doi:10.51121/ilafak.2020.3