Mevlâna’nın Düşünce Sistemi Kapsamında Sevgi, Aşk ve Hoşgörü Anlatımları Üzerine Değerlendirme

Öz

Mevlâna, günümüzde en çok en çok ihtiyaç duyulan sevgi, birlik ve duyulan sevgi en duyulan sevgi anlatmaktadır. Ondaki sevgi, aşk ve hoşgörü ilahî içeriklidir. Her üç kavram da evrensel olması nedeniyle etkileyicidir. İnsanlık tarihinde önemli etkiler bırakmış ve bu etkileriyle birçok insana yol gösterici olup sevgi, barış ve hoşgörü sembolü olmuş şahsiyetlerin başında gelenlerden birisi olmuştur. Mevlâna, insanı yaratılmışların en şereflisi bilen birisi olarak insana değer veren, onu sevmeyi ve değer vermeyi herkese öğütleyen, her dilden, dinden, renkten insanı hep sevginin, barışın, kardeşliğin ve hoşgörünün sembolü olarak kabul edilmiştir. Mevlâna’yı bu derece insana sevdiren ve önemli kılan şey elbette onun eserlerinde kullandığı sözleridir. Onun sözlerinin bu kadar etkileyici olmasının din, dil, ırk ve cinsiyet ayırımı gözetilmeksizin herkes tarafından kabul görmesidir. Mevlâna düşüncelerini ifade ederken kendine ait bir anlatım biçimiyle konuya vakıf olarak, bazen çok derin bir konuyu anlatırken çok basit hikayelerden hatta okuyucunun zihninde yer edecek şekilde örneklerden yararlanmıştır. Konunun anlaşılması için hikâye anlatımına geniş yer vermiştir. Mevlâna şiir ve hikâye dilini çok iyi bir şekilde kullanmıştır. Önemli konuları çok basit hikayelerle anlatmış ve bu hikayeler adeta bir vecize halini almıştır. Çalışmanın amacı sevgi, aşk ve hoşgörü kavramlarına göre anlatım biçimlerinin Mevlâna’nın düşünce dünyasına göre incelenmesi ve aynı zamanda değerlendirmeler yapılarak anlatım çalışmalarına katkı koymasını sağlamaktır. Bu amaç doğrultusunda Mevlâna’nın sözleri üzerine belirli bir görüş içindeki anlatım özellikleri hakkında değerlendirmeler yaparak hem Mevlâna’nın düşünce dünyasına hem de anlatımbilime katkısı olacaktır. Çalışmada sonuç olarak evrensel değer haline gelmiş olan Mevlâna’nın sözlerinin bugün ne kadar etkileyici olduğu, aşk sevgi ve hoşgörü kavramlarının bir fark gözetilmeksizin herkes tarafından kabul görebilecek düzeyde olacağı anlatılacaktır.

Anahtar Kelimeler

• Mevlâna
• Sevgi
• Aşk
• Hoşgörü
• Anlatımbilim

An Evaluation of the Expressions of Love, Affection and Tolerance within the Scope of Rumi's Thought System

Öz

In his works, Mualana articulates the love, unity, and tolerance that are most needed today in the most exquisite manner. His love and tolerance are imbued with a divine quality. These concepts are noteworthy for their universality. He has been one of the most influential figures in human history, whose actions have had a significant impact on the course of humanity. He has served as a beacon of guidance for many, becoming a symbol of love, peace, and tolerance. Mevlâna is a figure who regards humans as the most honourable of all created beings, values human beings, and counsels everyone to love and value them. He has consistently been accepted as a symbol of love, peace, brotherhood, and tolerance by people of all languages, religions, and colours. Mualana's enduring appeal and significance can be attributed to the eloquence and universal appeal of his words. His works resonate with a diverse audience, transcending religious, racial, and gender boundaries. While articulating his ideas, Mualana employed a unique style of expression, utilizing straightforward narratives to elucidate complex concepts and incorporating illustrative examples in a manner that would leave a lasting impression on his audience. He made extensive use of storytelling as a pedagogical tool to facilitate comprehension of the subject matter. Maulana demonstrated a remarkable proficiency in the language of poetry and narrative. He elucidated pivotal themes through the use of simple yet profound stories, which became akin to aphorisms in their brevity and clarity. The objective of this study is twofold: firstly, to examine the forms of expression in accordance with the concepts of love and tolerance as espoused by Maulana; and secondly, to contribute to the field of expressionology by conducting evaluations. In alignment with these aims, the study will make a contribution to both Mawlana's world of thought and narratology by offering evaluations of the forms of expression within a specific interpretative framework informed by Maulana's words. The study will demonstrate the continued relevance of Maulana's words, which have become universal values, and illustrate how the concepts of love, affection and tolerance can be universally accepted.

Anahtar Kelimeler

• Maulana
• Love
• Tolerance
• Narratology

Kaynakça

1. Almaz, H. (2007). Mevlâna'nın Sözlerindeki Çekiciliğin Nedenleri. Haran Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Dergisi, 18, 45-53.
2. Bardakçı, M. N. (2007). Mevlâna'nın Evrensel Sevgi ve Hoşgörü Anlayışı. Marife, 3(7), 29-44.
3. Golkarian, G. (2024). Concepts of Love and Romance According to Sufism and Rumi. 8. Uluslararası Nevlâna Kongresi Bildiriler Kitabı (Cilt 9, s. 183- 200). içinde Nicosia: YDÜ, Rumî Araştırmalar Merkezi. doi:https://doi.org/10.32955/neuram2023-12-8.ch11
4. Gölpınarlı, A. (1970). Divan-ı Kebîr'den Seçmeler. İstanbul: Ötüken Neşriyat.
5. Kavcar, C. (1995). Açılış konuşması, Okulda Hoşgörü ve Eğitim Toplantısı., (s. 193-208). Ankara.
6. Kayadibi, F. (2007). Mevlâna'da Sevgi, Birlik ve Barış. İstanbul Üniversitesi, İlahiyat Fakültesi Dergisi, 16, 1-20.
7. Kolaç, E. (2010). Hacı Bektaş Veli, Mevlâna ve Yunus Emre Felsefesiyle Türkçe Derslerinde Değerler ve Hoşgörü Eğitimi. Türk Kültürü ve Hacı Bektaş Veli Dergisi, 13, 193-208.
8. Sertdemir, İ. (2021). Sevgi Anlayışında Düşünsel Ayrımlar: Mevlana ile Konfuçyüs öğretilerinde İnsanlık ve Ahlak İlişkisi. Felsefe ve Sosyal Bilimler Dergisi, s. 359-374.

9. Şimşekler, N. (2005). Mevlâna'nın Düşünce Dünyasından. Konya: T.C. Konya Valiliği İl Kültür ve Turizm Müdürlüğü.
10. Yeniterzi, E. (2007). Mevlana'nın Kişisel değişim ve Gelişime Dair Düşünceleri. Selçuk Üniversitesi Mevlana Araştırma Merkezi Mevlana Araştırmaları Dergisi 2, s. 13-28.