Şehriyâr’ın Şiirnde Şairler ve Şiir Dünyası

Öz

Şehriyâr'ın Farsça ve Türkçe divanlarında, eski ve yeni dönemlerde çok sayıda şairin adı yer alır. O, şiirlerinde IX. Asırdan XX. Asra kadar pek çok şairi anlarken, başta Hâfız olmak üzere Mevlânâ, Sa'dî, Rûdekî, Firdevsî, Bahâr, Îrec, Nîmâ ve Ferruh gibi bazı şairler için müstakil şiirler de yazmıştır. Özellikle “İran Edebiyatı ve Sanatının Övünç Kaynaklarını Anma Konusunda Uzun Bir Manzume” başlıklı 486 beyitlik mesnevisi, Farsça şiir tarihinin bir özeti niteliğindedir. Şehriyâr'ın geleneksel şiire olan tarafsızlığı. Doğunun şiir tarihi hakkında tespitleri ve parçaları vardır. Şiirin önemi ve amacı konusunda dikkate alınmayan değer görüşleri dile getirilir. Bu nedenle şiirle ve şiiriyetle ilgili görülenler ve tercihler özel olarak gözlemlendi. Onun şiirleri, asırları kuşatan, coğrafyaları ve ırkları buluşturan bir derinliğe sahiptir. Özellikle XX. Yüzyılda doğuda büyük bir sorun haline getirilen ırklar ve inanç farklılıkları, onun düşünceleri ve şiir dünyasında sert tenkitlere maruz kalmaya devam ediyor. Şehriyâr, şiirin temel özelliklerini işaret ederek adeta şiirde eski ve yeni çatışmadan çıkmaktan vazgeçer. Şehriyâr, bütün bu özellikleriyle Farsça ve Türkçedeki büyük şairlerin yanı sıra, günümüz edebiyat tarihçiliği anlayışına önemli katkılar sunacak fikirler de ortaya koyuyor.

Anahtar Kelimeler

• Şehriyar
• İran Edebiyatı
• Şiir
• Fars Edebiyatı
• Divan

Poets and the World of Poetry in Shahriyar's Poetry

Öz

Shahriyar included the names of numerous poets from both ancient and modern periods in his Persian and Turkish divans (collections of poems). While he mentioned many poets from the 9th to the 20th century in his poems, he also wrote independent poems for some poets, primarily Hafiz, but also Mevlâna, Sa'di, Rudaki, Ferdowsi, Bahar, Irej, Nima, and Farrukh. His 486-verse masnavi, titled "A Long Poem on Commemorating the Sources of Pride in Iranian Literature and Art," is a summary of the history of Persian poetry. Shahriyar's interest in traditional poetry is evident. He has observations and thoughts on the history of Eastern poetry. He expressed noteworthy views on the importance and purpose of poetry. Therefore, his thoughts and preferences regarding poetry and poetic expression should be given special consideration. His poetry encompasses centuries; It possesses a depth that unites geographies and races. Especially in the 20th century, racial and religious differences, which became a major problem in the East, were subjected to harsh criticism in his world of thought and poetry. Shahriyar, by pointing to the fundamental characteristics of poetry, virtually sought to transcend the conflict between old and new in poetry. With all these characteristics, Shahriyar, in addition to his great poetic personality in Persian and Turkish, also put forward ideas that will make significant contributions to the understanding of contemporary literary history.

Anahtar Kelimeler

• Shahriyar
• Iranian Literature
• Poetry
• Persian Literature
• Divan

Kaynakça

1. Câmî, Mevlânâ Abdurrahmân, Bahâristân (1371 hş.), nşr. İsmâ’îl-i Hâkimî, Tahran
2. Hâfız, Dîvân-ı Hâfiz (1372 hş.), nşr. Ellâme-i Kazvînî-Kâsim Genî, Tahran
3. Nizâmî-i Erûzî, Çihâr Mekâle (1331 hş), nşr. Muhammed-i Kezvînî, be kûşiş-i M. Mu’în, Tahran
4. Şehriyâr, Muhammed Huseyn, Dîvân-ı Şehriyâr (1374hş.), I-IV, Tahran