Affecting Factors about the Awareness of Pregnancy Feeding Properties in the Pregnant Women

Yıl 2025, Sayı: 4, 180 - 188, 24.11.2025

Kadriye Akdağ , Zühal Albayrak , Tijen Acar

https://doi.org/10.70846/nigdetip.1601212

https://izlik.org/JA27NZ56MN

Öz

ABSTRACT
Objective: Pregnancy nutrition is public health issue affecting health of pregnant women, babies, future generations. This study was aimed, lightening on counseling and studies by determining factors affecting pregnancy feeding properties awareness.
Material and Methods: In observational, cross-sectional study, data collection form was applied to 108 volunteer pregnant women aged 18-49 in Ankara’s family health centers between 01.05.2021-30.08.2021. Those with psychiatric diseases preventing communication, chronic diseases could be affecting nutritional status were excluded. Data were analyzed with IBM SPSS 25.0. P value <0.05 was considered statistically significant.
Results: Of participants, 34 were working, 74 were housewives. In employees, knowing protein foods, increasing calorie intake, avoiding ready-made juice, education year, monthly income, first birth age were higher; in housewives number of children and pregnancies, previous pregnancy problems, receiving nutrition education, obtaining nutrition information, first trimester folate intake were higher (p<0.05). In pregnancy rates of knowing increasing calorie, iron, protein, calcium, fruit-vegetable, fluid intake were 43.5%, 84.3%, 88.9%, 93.5%, 96.3%, 100%; rates of knowing foods with iodine, calcium, protein were 36.1%, 89.8%, 89.8%, respectively (p<0.05). Calorie intake affected education, number of children and pregnancies, current pregnancy problems, obtaining information; calcium intake affected regular follow-up, monthly income; iron intake affected by education year, children number (p<0.05, 95% confidence interval).
Conclusion: Education, number of children and pregnancies, current pregnancy problems, acquiring nutritional information, regular follow-up, monthly income, nutritional education are effective on pregnancy feeding properties awareness.Giving antenatal-natal effective nutrition education in all health facilities can increase awareness, improve health. Results may shed light on new studies.

Anahtar Kelimeler

Pregnancy , Nutrition , Awareness

Gebelerin Gebelik Dönemi Beslenme Özelliklerinin Farkındalığına Etki Eden Faktörler

https://izlik.org/JA27NZ56MN

Öz

ÖZET
Amaç: Gebelikte beslenme, gebe, bebek ve gelecek kuşakların sağlığını etkileyen bir halk sağlığı konusudur. Bu çalışmada gebelikte beslenme özellikleri farkındalığını etkileyen faktörleri saptayarak danışmanlık ve çalışmalara ışık tutmak amaçlanmıştır.
Gereç ve Yöntemler: Gözlemsel, kesitsel çalışmada, Ankara’daki üç aile sağlığı merkezinde, 01.05.2021-30.08.2021’de 18-49 yaş gönüllü 108 gebeye veri toplama formu uygulanmıştır. İletişim kurmaya engel psikiyatrik veya beslenme durumunu etkileyebilecek kronik hastalığı olanlar dışlanmıştır.Veriler IBM SPSS 25.0 ile analiz edilmiştir. P değeri <0,05 istatistiksel anlamlı kabul edilmiştir.
Bulgular: Katılımcıların 34’ü çalışan, 74’ü ev hanımı olup katılımcılardan çalışanlarda gebelikte proteinli besinlerin ve kalorinin artırılacağını bilme, ayrıca hazır meyve suyundan kaçınılıcağını bilme, eğitim yılı, aylık gelir, ilk doğum yaşı yüksek; ev hanımlarında çocuk sayısı, gebelik sayısı, önceki gebelik problemi, beslenme eğitimi alma, beslenme bilgisi edinme, ilk 3 ayda folat alımı yüksek saptanmıştır (p<0,05). Katılımcılarda kalori, demir, protein, kalsiyum, meyve-sebze, sıvı alımının gebelikte artırılacağını bilme oranları sırasıyla, %43,5, %84,3, %88,9, %93,5, %96,3, %100; iyotlu, kalsiyumlu ve proteinli besinleri bilme oranları sırasıyla, %36,1, %89,8, %89,8 bulunmuştur (p<0,05). Kalori alımına öğrenim, çocuk ve gebelik sayısı, şimdiki gebelik problemi, bilgi edinme; kalsiyum alımına düzenli takip, aylık gelir; demir alımına eğitim yılı, çocuk sayısı etkili saptanmıştır (p<0,05, %95 güven aralığı).
Sonuç: Öğrenim, çocuk ve gebelik sayısı, şimdiki gebelik problemi, beslenme bilgisi edinme, düzenli takip, aylık gelir, beslenme eğitimi gebelerin beslenme özellikleri farkındalığına etkilidir. Tüm sağlık kuruluşlarında antenatal-natal verilen etkili beslenme eğitimi, farkındalığı artırabilir, sağlığı geliştirebilir. Sonuçlar, yeni çalışmalara ışık tutabilir.

Anahtar Kelimeler

Gebelik , Beslenme , Farkındalık

Etik Beyan

Bu çalışmanın hazırlanma sürecinde bilimsel ve etik ilkelere uyulduğu ve yararlanılan tüm çalışmaların kaynakçada belirtildiği beyan olunur./ It is declared that scientific and ethical principles have been followed while carrying out and writing this study and that all the sources used have been properly cited.

Destekleyen Kurum

-

Teşekkür

-

Kaynakça

• Kuşaslan Avcı D. Gebelik ve Beslenme. Turk Klin J Fam Med-Special Topics. 2014;5(5):25-33.
• Özçakır A. Beslenme ve aile hekimliği. In: Saatçı E, editor. Rakel Aile Hekimliği. Ankara: Güneş Tıp Kitabevi; 2019. p.891-911
• Öztora S, Karaman M. Hastalıklardan korunmada beslenmenin yeri ve önemi. In: Tamer İ, editor. Aile Hekimliğinde Her Yönüyle Beslenme. Ankara: Türkiye Klinikleri; 2021. p.6-9.
• Türkiye Beslenme ve Sağlık Araştırması TBSA 2017. Available from: https://hsgm.saglik.gov.tr/depo/birimler/saglikli-beslenme-ve-hareketli hayatdb/Dokumanlar/Kitaplar/Turkiye_Beslenme_ve_Saglik_Arastirmasi_TBSA_2017.pdf (Accessed: 26.10.2024).
• Aksoy H, Ateş E. Güvenli annelik, doğum öncesi bakım. In: Artıran İğde FA, editor. Birinci Basamakta Cinsel Sağlık/Üreme Sağlığına Yaklaşım. Ankara: Türkiye Klinikleri; 2020. p.11-16.
• Tuzcular Vural EZ, Gönenç I. Gebelikte beslenme. In: Tamer İ, editor. Aile Hekimliğinde Her Yönüyle Beslenme. Ankara: Türkiye Klinikleri; 2021. p.37-42.
• Gebelikte Besin Destekleri Rehberi. Available from: https://tmftp.org/uploads/Gebelikte-besin-destek.pdf (Accessed: 26.10.2024).
• Türkiye Beslenme Rehberi TUBER 2022. Available from: https://hsgm.saglik.gov.tr/depo/birimler/saglikli-beslenme-ve-hareketli-hayat-db/Dokumanlar/Rehberler/Turkiye_Beslenme_Rehber_TUBER_2022_min.pdf (Accessed: 26.10.2024).
• Pekcan AG, Aslan P, Bayrak C. Anne Çocuk Beslenmesi. Anadolu Üniversitesi Yayını No: 2336, AÖF Yayını No: 1333; 2011.
• Gebelik ve Emziklilik Dönemi Beslenme Rehberi. Available from: https://hsgm.saglik.gov.tr/depo/birimler/saglikli-beslenme-ve-hareketli-hayat-db/Dokumanlar/Kitaplar/gebelik-ve-emziklilik-donemi.pdf (Accessed: 26.10.2024).
• Pektaş İ, Zoroğlu G, Mayda AS. Düzce Üniversitesi Tıp Fakültesi Hastanesi Obstetri Polikliniğine Başvuran Gebelerin Folik Asit Bilgi, Farkındalık ve Kullanma Durumu. Duzce Med J. 2017;19(3):65-69.
• Boz İ, Teskereci G, Üner FÖ. Gebelik ve doğum sonu dönemdeki kadınların D vitamini ve güneşlenme ile ilgili farkındalık düzeylerinin belirlenmesi: Kesitsel bir çalışma. Jinekoloji Obstet Neonatol Med J. 2019;16(3):116-121.
• Beslenme ve Egzersiz Rehberi. Available from: https://file.temd.org.tr/Uploads/publications/guides/documents/20230704-beslenmeveegzersiz.pdf?a=0707 (Accessed: 26.10.2024).
• Gebelik Dönemi Beslenme. Available from: https://hsgm.saglik.gov.tr/tr/beslenme/gebelik-donemi-beslenme.html (Accessed: 26.10.2024).
• Çıtıl R, Barut SY, Mücahit E, Önder Y. Devlet hastanesine başvuran gebelerde anemi görülme sıklığı ve etkileyen faktörler. Çağdaş Tıp Derg. 2014;4(2):76-83.
• Türkiye’de Kadın Raporu. Available from: https://www.aile.gov.tr/media/67948/turkiyede-kadin-20-02-2021.pdf (Accessed: 26.10.2024).
• Türkiye Perinatoloji Derneği Gebelikte Beslenme Bilgilendirmesi. Available from: https://www.perinatoloji.org.tr/gebelikte-beslenme (Accessed: 26.10.2024).
• Pirdal H, Yalçın BM, Ünal M. Gebelerin gebelik izlemleri, gebelikleri ile ilgili bilgi düzeyleri ve etkileyen faktörler. Turk Aile Hek Derg. 2016;20(1):7-15. doi:10.15511/tahd.15.21606
• Küçükceran H, Başer DA, Ağadayı E, Alsancak AD, Kahveci R. Ankara ili Akyurt bölgesindeki gebelerde demir eksikliği anemisi prevalansı ve demir eksikliğine sebep olan faktörler. Konuralp Med J. 2018;10(1):13-19. doi:10.18521/ktd.316896
• İdiz C, Yarman S. Gebelik ve laktasyon döneminde iyodun önemi. Beslenme Diyet Derg. 2015;43(3):244-250. Jain S, Maheshwari A, Jain SK. Maternal Nutrition and Fetal/Infant Development. Clin Perinatol. 2022;49(2):313-330.
• Senderoff Berger D, West EH. Nutrition During Pregnancy. In: Landon MB, editor. Gabbe’s Obstetrics: Normal and Problem Pregnancies. Philadelphia: Elsevier; 2020. p.108-121.
• De Seymour JV, Beck KL, Conlon CA. Nutrition in pregnancy. Obstet Gynecol Reprod Med. 2019;29(8):219-224. doi:10.1016/j.ogrm.2019.04.009
• Kafadar D, Sayın E, Çelik İH. Aile hekimliği polikliniğine başvuran hastaların vitamin/mineral destekleri ile ilgili bilgi ve tutumları. Jour Turk Fam Phy. 2020;11(2):56-67. doi:10.15511/tjtfp.20.00256
• Alptekin PÇ, Koruk F. Şanlıurfa'da gebe kadınların ilaç kullanım alışkanlıkları ve etkileyen faktörler. Harran Univ Med J. 2020;17(1):28-32. doi:10.35440/hutfd.636080
• Sarı O, Babayıgıt MA, Turker T, et al. Knowledge levels and eating habits of pregnant women regarding nutrition during pregnancy. J Clin Anal Med. 2015;6:467-472. doi:10.4328/JCAM.3580
• Yavuz S, Aykut M. Kayseri Melikgazi bölgesindeki gebe kadınların gebelikte beslenme konusundaki bilgi düzeyleri ve beslenme durumu. Sağlık Bilimleri Derg. 2014;23(1):10-20.